Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/10863 K.2024/2588

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın vekalet ücreti ile sınırlı olacak şekilde kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; 05.05.2021 tarihinde meydana gelen trafik kazasında yaya konumunda bulunan davacılar desteğinin vefat ettiğini belirterek davacılar anne ve baba için destekten yoksun kalma tazminatı olarak şimdilik 5.000,00 TL talep etmiş, yargılama sırasında talebini davacı anne ve baba için toplam 306.182,83 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacılara %75 kusur oranına göre toplam 86.552,00 TL ödeme yapıldığını, davacıların tüm zararının karşılandığını, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz esas alınarak yapılması gerektiğini, kusur raporu alınmasını, ceza dosyasının celbi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III.UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kabulüne, davacı baba Ali için 106.068,98 TL ve anne ... için 200.113,85 TL olmak üzere toplam 306.182,83 TL'nin 16.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına süresi içinde davalı vekili tarafından itiraz edilmiştir.

B. İtiraz sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; davacılara %75 kusur oranına göre toplam 86.552,00 TL ödeme yapılarak davacıların tüm zararının karşılandığını, müvekkilince yapılan ödemenin rapor tarihine güncellenerek tenzili gerektiğini, hesaplanan tazminat tutarının hatalı olduğunu, destek paylarının hatalı olduğunu, desteğin annesinin bakiye ömrünün rapor tarihindeki yaşı esas alınarak hesaplandığını, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz kullanılması gerektiğini, kusur oranında sorumlu olduklarından konusunda uzman bilirkişiden kusur raporu alınması gerektiğini, hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğunu belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;"...hesaplama ve destek paylarının dağılımında usul ve yasaya aykırılık olmadığı, davalı ... ödemesinin güncellenerek tazminattan düşüldüğü, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre yapılmasının uygun olduğu, dosyada savcılık aşamasında alınan kusur raporunun bulunduğu, buna göre sürücünün asli kusurlu görüldüğü, dosya kapsamında da kusur raporu alındığı ve araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunun belirtildiği, davalı vekilinin vekalet ücretine yönelik itirazının ise yerinde görüldüğü" gerekçesiyle itirazın vekalet ücreti ile sınırlı olacak şekilde kısmen kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararında davacılar lehine hükmedilen vekalet ücretlerinin ayrı ayrı 5.100,00'er TL şeklinde düzeltilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; müvekkilleri lehine hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğunu belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

Davalı vekili temyiz dilekçesinde, davacılara %75 kusur oranına göre 25.11.2021 tarihinde toplam 86.552,00 TL ödeme yapıldığını, davacıların tüm zararının karşılandığını, müvekkilince yapılan ödemenin rapor tarihine güncellenerek tenzili gerektiğini, önce yapılan ödemeler tenzil edilerek sonra gerekli indirimlerin yapılması halinde gerçek zarardan uzaklaşılacağını, hesaplanan tazminat tutarının hatalı olduğunu, destek paylarının hatalı olduğunu, davacı annenin destek sonu tarihinin 04.11.2063 olması gerektiğini, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz kullanılması gerektiğini, kusur oranında sorumlu olduklarını,

konusunda uzman bilirkişiden kusur raporu alınması gerektiğini, müvekkili temerrüte düşmediğinden yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumlu olmayacağını, vekelet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile davalıya sigortalı olan aracın karıştığı trafik kazası sonucunda davacılar desteğinin vefat etmesi nedeni ile uğranılan destekten yoksun kalma zararının tazmini talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 ve 111 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacılar vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıda yer alan bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Hakem Heyetince hükme esas alınan 20.02.2022 tarihli aktüer bilirkişi raporunda davacı annenin rapor tarihindeki yaşı esas alınarak bakiye ömür hesaplaması yapıldığı anlaşılmaktadır. Oysa ki davacı annenin bakiye ömür hesaplamasının kaza tarihindeki yaşına göre yapılması gerekmekte olup, bu kurala uyulmadan anılan tarzda hatalı hesaplama içeren bilirkişi raporunun hükme esas alınması doğru görülmemiştir.

İtiraz Hakem Heyetince, davacı anne yönünden kaza tarihindeki yaşına göre bakiye ömrü esas alınarak hesaplama yapılması yönünden ek rapor alınarak (temyiz eden davalı yönünden usuli kazanılmış haklar da gözetilmek suretiyle) sonucuna göre hüküm tesis edilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacılar vekilinin tüm, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının davalı lehine BOZULMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davacılara yükletilmesine,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

07.03.2024 tarihinde Başkan ...'ın karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.

(Karşı Oy)

KARŞI OY

Dava, trafik kazası sonucu oluşan ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.

Destekten yoksun kalma tazminatına esas zararın tespitinde, destekten yoksun kalanlara, ölenin sağlığında sağlamış olduğu/olacağı yardımın miktarı doğru şekilde belirlenmelidir.

Dairemizin yerleşik uygulamasına göre; desteğin çocuğu yok ise gelirini eşi ile eşit paylaşacağı kabul edilerek gelirden destek ile eşin %50’şer pay alacağı; desteğin çocuğu var ise destek ile eşin 2’şer, her bir çocuğun 1’er pay alacağı; desteğin eşi, çocuğu, ana ve babası var ise destek ile eşin 2’şer, çocuklar ile ana ve babanın 1’er pay alacağı kabul edilmektedir. Türk aile yapısıyla da uyumlu olan bu sistemde desteğin geliri aile bireyleri tarafından birlikte paylaşılmakta, aile bireyleri (özellikle çocuklar) arttıkça gelirden alınacak pay düşmekte, azaldıkça gelirden alınacak pay artmaktadır.

Yine istikrarlı uygulamamız gereğince; çocukların pay dağılımından çıkması durumunda, bu çocuğun payı destek, eş ve diğer çocuklara dağıtılmakta, ana ve babaya verilmemektedir. Ana ve babadan birinin pay dağılımından çıkması hâlinde payı diğerine aktarılmakta, ana ve baba ile çocukların tamamının pay dağılımından çıkması durumunda ise desteğin gelirini eşi ile eşit paylaşacağı varsayımı ile gelirden destek ile eşin %50’şer pay alacağı kabul edilerek tazminat hesaplanmaktadır.

Hakem Heyeti tarafından karara esas alınan aktüer raporunda, desteğin davacı annesi ve babası için hesaplama yapılırken, desteğin ileride evlenip iki çocuğunun olacağı varsayımı da dikkate alınarak hesaplama yapıldığı ve bu hesap şeklinin Daire uygulamasına uygun olduğu görülmektedir. Ne var ki, desteğin muhtemel ilk çocuğunun destekten çıkmasından sonra bu çocuğun payının destek, eşi ve diğer çocuğuna aktarılmasıyla hesaplama yapılması gerektiği halde, destek almaktan çıkan çocuğun payının davacı anne...ye aktarılarak (anneye fazla pay ayrılarak) hesap yapılmıştır.

Sayın çoğunluk tarafından, davacı annenin kaza tarihindeki yaşına göre muhtemel bakiye ömrünün belirlenmesi ile tazminatın hesaplanması için İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Ancak varılan sonuç dosya kapsamına uygun değildir. Zira davacı anne ... yönünden hesap yapılırken pay durumu yanlış belirlenmiş olup davalı vekilinin bu yöne ilişkin temyiz itirazı yerindedir. Bu itibarla, yukarıda belirtilen pay esasına göre tazminatın hesaplanması yönünden kararın bozulması gerektiği kanaatinde olduğumdan, sayın çoğunluğun farklı gerekçeye dayanan (2 numaralı bentteki) bozma gerekçesine katılmıyorum.