Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/11382 K.2022/16601

Taraflar arasındaki sigorta tahkim davasının yapılan yargılaması sonunda; ... ... tarafından verilen 24/09/2019 tarih 2019/İHK-12498 sayılı kararın, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili, davalı ... şirketinin trafik sigortacısı olduğu aracın kusuru nedeniyle gerçekleşen tek trafik kazasında araçta yolcu olarak bulunan davacının yaralandığını, iş gücü kaybına uğradığını belirterek bedel artırım dilekçesiyle birlikte 74.844,55 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

... Uyuşmazlık Hakem Heyetince, iddia, savunma ve toplanan delillere göre; maluliyet raporunun usule uygun olmadığından bahisle sigorta şirketine usule uygun başvuru şartını yerine getirmediği, eksikliğin ise süresi içerisinde yerine getirilmediği gerekçesiyle başvurunun usulden reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili tarafından itiraz yoluna başvurulması üzerine ... İtiraz Hakem Heyetince, davacı vekilinin itirazının kabulü ile başvurunun kabulüne, 74.844,55 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 27.04.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmiş; karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, kararın gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bent dışındaki sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan sürekli iş göremezlik maddi tazminatı istemine ilişkindir.

Davalı vekilinin, davacı yolcunun hatır için taşındığı yönünde savunması bulunmaktadır. Öğretide hatır taşıması konusunda bir kavram birliği olmadığı gözlemlenmekte, ancak "hatır için ücretsiz taşıma" ve "aracı hatır için ücretsiz kullandırma" tamlamalarının benimsendiği görülmektedir. Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda 818 sayılı BK'nın 43. maddesi (6098 sayılı TBK md. 51) uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay içtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Hatır taşımasından ya da kullanmadan sözedebilmek için yaralanan ya da ölen karşılıksız taşınmış olmalıdır. Taşınan

veya kullananın yararının sözkonusu olduğu durumda hatır taşıması ilişkisi gündeme geleceğinden işletenin sorumluluğu genel hükümlere göre değerlendirilecek ve ödenceden indirim yapılacaktır. Bu bakımdan hatır taşıma ilişkisinin değerlendirilmesinde taşıma ya da kullanmanın kimin çıkar ve yararına olduğunun saptanması önemlidir. Yarar ekonomik olabileceği gibi, ortak toplumsal değerleri de ilgilendirebilir.

Ancak taşıma ve kullanmada işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin bir çıkarı veya yararının bulunması halinde hatır taşımasından söz edilemeyecektir. Hakim, tazminattan mutlaka belli bir oranda indirim yapmak zorunda değilse de bunun dahi gerekçesini kararında tartışması ve nedenlerini göstermesi gerekir.

Heyetçe, taşımanın hatır için olup olmadığı, tarafların yakınlığı, varsa hatır için taşımanın kimin arzusu ve ne amaçla yapıldığı gibi olayın özel şartları gözönüne alınarak araştırma ve inceleme yapılması, BK'nın 43. madde hükmüne göre tazminattan indirim yapılıp yapılmayacağının karar yerinde tartışılması, sonucuna göre hüküm tesisi gerekmektedir.

Somut olayda, sigortalı araç sürücüsünün jandarmada verdiği ifade tutanağında; davacı yolcu ile birlikte Beyşehir Huğulu Beldesinden Manavgat’a doğru gezmek amacıyla giderken kazanın olduğunu beyan ettiği görülmektedir. Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince, somut olayda hatır taşımasının varlığı kabul edilerek hesaplanan tazminattan Dairemiz uygulamasına göre %20 oranında indirim yapılması gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi isabetli olmayıp, bozmayı gerektirmiştir.