Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/13448 K.2025/8945

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu taşınmazın (Konya ili, Ereğli İlçesi, ... Mahallesi, 100 ada, 22 numaralı parselde kayıtlı bulunan 2 katlı dükkan vasıflı) 1/2 hissesinin davalılardan ... tarafından diğer davalı ...'a devrine yönelik işlemin muvazaalı olduğunu belirterek davacının alacaklısı bulunduğu Ereğli İcra Müdürlüğü'nün 2012/2588 sayılı dosyasına konu alacak, faiz, ferileri ile sınırlı olmak üzere TBK'nun 19. maddesi gereğince davacı yönünden iptali ile icra dosyasındaki alacağı tahsil açısından davaya konu taşınmaz üzerinde cebri icra ve satış yetkisi verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacının süresinde dava açmadığını, zamanaşımı def'inde bulunduklarını, dava dilekçesinin HMK 119 maddesindeki zorunlu unsurları taşımadığını belirterek davanın reddini savunmuştur. 2.Davalı ... veklili cevap dilekçesinde; takibe konu senetlerin keşide tarihi yani borcun doğum tarihinin devir tarihlerinden çok daha sonra olduğunu, takibe ve davaya konu alacağın gerçek bir alacak olmadığını, davanın yasal 5 yıllık süre içerisinde açılmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; tasarrufa konu taşınmaz hissesinin devrine ilişkin işlemin davalı iki kardeş arasında yapılmış olduğu, taşınmazın devir tarihine göre pek aşağıda bir bedel karşılığında satıldığı, İİK 277 vd maddeleri uyarınca dava koşullarının gerçekleştiği gerekçesiyle davalılar ... ile ... arasında 09.07.2009 tarih ve 6921 yevmiye ile yapılan satış işlemine dair tasarrufun iptaline, Ereğli İcra Müdürlüğü'nün 2012/2588 sayılı dosyasında yapılan takip konusu alacak ve fer'ileri 2.896.380,19 TL ile sınırlı olmak üzere İİK 283/1 maddesi gereğince davacı tarafa dava konusu taşınmazı sattırarak alacaklarını elde etme yetkisi verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine.

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; taraflar arasında alacak-borç ilişkisi bulunduğu, TBK'nun 133. maddesinde de açıkça ifade edildiği üzere, mevcut bir borç için salt poliçe taahhüdünde bulunmak veya yeni bir alacak senedi düzenlemenin tek başına yenileme anlamına gelmeyeceği, yenilemenin varlığını kabul için bu konuda yenileme sözleşmesi yapılması gerektiği ve sözleşmenin varlığını ispat yükünün de bunu iddia edene ait olduğu, taraflar arasında bu şekilde düzenlemiş bir yenileme sözleşmesinin olmadığı ve davacı tarafça ispat edilemediği,

sadece yeni bono düzenlendiğini iddia ettiği, bu durumda davacının alacağının 30.08.2010 keşide tarihli bonodan kaynaklandığının kabulü gerektiği, aksinin davacı tarafça ispatlanamadığı, borcun kaynağının 16.07.2007 tanzim tarihli bonoya istinaden yenilendiğinin yasal delillerle ispat edilemediği,

bu halde borcun doğumunun, iptali istenen tasarruftan sonra gerçekleşmesi nedeniyle önkoşul yokluğu nedeniyle davanın reddi gerekirken kabul kararının yanlış olduğu gerekçesiyle davalı vekillerinin istinaf başvurusunun kabulü ile incelenen kararın HMK’nin 353/1-b maddesinin (2) numaralı alt bendi uyarınca düzeltilmek üzere kaldırılması ve düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davacının davasının ön koşul yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davacı ile davalı ... arasında; borç para alış-veriş ilişkisine dayanan borç ilişkisinin ve takip dayanağı senedin temeli olan 16.07.2007 tanzim 15.09.2008 vade tarihli senet düzenlendiğini, davalı ...'ın vadesinde borcunu ödememesi ve davacıyı oyalaması neticesinde tarafların tekrar biraraya gelerek aynı borç için aynı miktarlı 30.08.2010 keşide tarihli senedi düzenlediklerini, tarafların eski bir borcun yerine yenisini geçirmek amacıyla senet düzenlemesi ve yenileme iradesinin bulunmadığını, taraflar arasında tek bir borç ilişkisi olduğunu,

onun da davacı tarafından davalı ...'a borç verilen 100.000,00 USD olduğunu, taraflar arasındaki 16.07.2007 tanzim 15.09.2008 vade tarihli senetten kaynaklı borcun sebebi ile 30.08.2010 keşide tarihli senetteki borcun sebebinin aynı olduğunu, davalı ... tarafından takip konusu senetten kaynaklı alacak ilişkisinin ikrar edildiğini, tasarrufun iptali davasında tasarrufun, borcun doğum tarihinden sonra yapılması dava açılabilmesinin sebeplerinden biriyken, muvazaa davalarında işlemin ne zaman yapıldığının bir önemi olmadığını belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, TBK'nın 19. maddesinde tanımını bulan muvazaa hukuksal nedenine dayalı muvazaalı işlemin iptali istemine ilişkindir. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR