Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/13957 K.2023/5196

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda mahkemece verilen kararın Yargıtay(kapatılan) 17. Hukuk Dairesince bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü vekili ve davalı ... tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 10.07.2006 tarihinde meydana gelen çift taraflı trafik kazasında davacının aracının hasara uğradığını, davacıya ait araçta meydana gelen 17.760,00 TL'lik hasar için başlatılan icra takibinin davalı tarafın itirazı üzerine durduğunu belirterek, yapılan haksız itirazın iptaliyle takibin devamını, haksız itiraz nedeniyle %40 icra inkar tazminatının davalı taraftan alınmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde; takibe dayanak alacağın zamanaşımına uğradığını, kazaya karışan araç sürücülerinin kusur oranlarının belirlenmediğini, hasar miktarının da tek taraflı olarak hesaplandığını ve alağın likit hale gelmediğini, bu haliyle icra takibi başlatılmasının yasa ve usul hükümlerine aykırı ve iyi niyetten de uzak olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde; kaza sonrası düzenlenen trafik kazası tespit tutanağını kabul etmediğini, kusurun ve meydana gelen hasarın uzman bilirkişi marifetiyle belirlenmesi gerektiğini, söz konusu kazada tek kusurun kendisinde olmadığını ve davacı tarafın talep ettiği hasar tutarının gerçeği yansıtmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Gebze 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 29.04.2014 tarihli 2010/190-2014/226 sayılı kararıyla; davalı ... hakkındaki davanın husumet nedeniyle reddine, davalı İçişleri Bakanlığı hakkındaki davanın yargı yolu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Yargıtay (Kapatılan)17. Hukuk Dairesinin 26.02.2015 tarih 2014/21658-2015/3465 sayılı kararı ile ''....Somut olayda, davalı ... yönetimindeki Gebze İlçe Emniyet Müdürlüğü adına trafikte kayıtlı araç ile davacı adına kayıtlı ve yönetimindeki aracı arasında trafik kazası meydana gelmiş; davacı taraf, aracında meydana gelen hasarın tazmini istemiyle Gebze İlçe Emniyet Müdürlüğüne izafeten davalı İçişleri Bakanlığı ile bu aracın sürücüsü ... aleyhinde işbu davayı açmıştır.

Davalı İçişleri Bakanlığı aracın işleteni Gebze İlçe Emniyet Müdürlüğüne izafeten davalı konumunda olup, sürücü ...'da haksız fiil faili durumundadır. Olayda hizmet kusuru bulunmamaktadır. Aracın işleteni, kusursuz sorumluluk ilkelerine göre karşı araçta oluşan zarardan, sürücünün kusuru oranında sorumludur. Araç sürücüsü de haksız fiil hükümlerine göre kusuru oranında zarardan sorumlu olacaktır.

Bu durumda mahkemece, işin esasına girilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçelerle sürücü hakkındaki davanın husumet, İçişleri Bakanlığı hakkındaki davanın yargı yolu nedeniyle reddine karar verilmesinin doğru olmadığı'' gerekçesiyle mahkeme kararı bozulmuştur.

Bozma sonrası mahkemenin 09.12.2015 tarihli kararı ile direnme kararı verilmiş, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 08.12.2020 tarihli 2017/17-1949 esas 23020/1007 karar sayılı ilamıyla; ''..davalı İçişleri Bakanlığı aracın işleteni Gebze İlçe Emniyet Müdürlüğüne izafeten davalı konumunda olup, davalı sürücü ... yönetimindeki aracın davacının aracına çarpması neticesinde trafik kazası meydana gelmiştir.

Davalı sürücü haksız fiil faili konumundadır ve 2918 sayılı KTK’nın 106 ve 110. maddeleri uyarınca uyuşmazlığın çözüm yeri adli yargıdır. Dava dilekçesinde hizmet kusuru nedenine dayanılmadığı gibi, somut olay bakımından da hizmet kusurunu gerektiren bir durum bulunmamaktadır. Aracın işleteni, tehlike sorumluluğu ilkelerine göre karşı araçta oluşan zarardan sorumludur.

Araç sürücüsü de haksız fiil hükümlerine göre kusuru oranında zarardan sorumlu olacağından, mahkemece, işin esasına girilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir." gerekçesiyle direnme kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ''davalı İçişleri Bakanlığı'nın aracın işleteni Gebze İlçe Emniyet Müdürlüğü' ne izafeten davalı konumunda olduğu, sürücü ...'nun da haksız fiil faili durumunda olduğu, olayda hizmet kusuru bulunmadığı, aracın işleteninin kusursuz sorumluluk ilkelerine göre karşı araçta oluşan zarardan sürücünün kusuru oranında sorumlu olduğu, araç sürücüsünün de haksız fiil hükümlerine göre kusuru oranında zarardan sorumlu olduğu,

hasar miktarı likit olmadığından şartları oluşmayan icra inkar tazminatı isteminin reddi gerektiği'' gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, Gebze 1. İcra müdürlüğünün 2009/5806 E. Sayılı(yenileme sonrası Gebze İcra Dairesinin 2020/6774 E.) dosyasında davalıların itirazının kısmen iptali ile takibin 7.751,54 TL asıl alacak, 978,63 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 8.730,17 TL üzerinden devamına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü vekili ve davalı ... temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı İçişleri Bakanlığı vekili temyiz dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, aracın onarıldığına dair bilgi ve belge sunulmadığını, bedelin fahiş olarak belirlendiğini, davalı idarenin harçtan muaf olmasına rağmen harçtan sorumlu tutulduğunu ve resen dikkate alınacak nedenlerle mahkeme kararının bozulmasını istemiştir.

Davalı ... temyiz dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, hasar bedelinin fahiş olarak belirlendiğini belirterek mahkeme kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, trafik kazasından kaynaklanan hasar bedelinin tahsili amacıyla başlatılan takibe itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesi atfıyla uygulanmasına devam olunan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 427 vd. maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ncı maddeleri, 2004 sayılı İcra iflas Kanunu'nun 67 inci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Dosya içeriğine, bozmaya uygun karar verilmiş olmasına, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, bozma ile kesinleşen yönlere ilişkin inceleme yapılmasının mümkün olmamasına göre; davalı ...'nun tüm, davalı İçişleri Bakanlığı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi gereğince davalı İçişleri Bakanlığı harçtan muaf olduğu halde, mahkeme kararının hüküm fıkrasının 4 ve 7 nolu bentlerinde alınması gerekli harçlardan davalı İçişleri Bakanlığının da sorumlu tutulması doğru olmamıştır.

Ne var ki, bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesi atfıyla uygulanan 1086 sayılı HUMK'un 438/7 nci maddesi uyarınca mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı ...'nun tüm, davalı İçişleri Bakanlığı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı İçişleri Bakanlığı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile mahkeme kararının 4. ve 7. bendinde yer alan ''...davalılardan ..'' ibaresinin çıkarılarak yerine '' davalı ...'ndan...'' ibaresinin yazılmasına ve kararın bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalı ...'na yükletilmesine,