Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/1529 K.2024/5343

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirketin maliki olduğu iş makinesinin neden olduğu kaza nedeniyle dava dışı Süleyman'ın yaralandığını ve sakat kaldığını, kazada iş makinesi sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta (ZMSS) poliçesinin olmadığını, bu nedenle müvekkili olan Güvence hesabına husumet yönetildiğini, Kırıkhan Asliye Hukuk Mahkemesi'nde 2011/759 E. sayılı dosya kapsamında yapılan yargılama sonucu toplam 186.331,03 TL tazminatı ödediklerini, bu tazminatın davalıdan tahsili için başlattıkları icra takibine davalı yanca itiraz edildiğini, itirazın haksız ve kötü niyetle yapıldığını, itirazın iptaline karar verilmesini ve ayrıca alacağın %20'sinden az olmayan inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; alacağın zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin işleten ya da sair bir sıfata sahip olmayıp finansal kiralayan olduğunu, davanın ... A.Ş.'ye ihbarını talep ettiklerini, sorumluluğun müvekkili olan finansal kiralayana değil finansal kiracıya ait olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ile dava dışı ... Dekorasyon İnş. Tur. Emlak Gıda San. ve Tic. Ltd.

Şti. arasında imzalanan Finansal Kiralama Sözleşmesi'nin düzenlendiği tarihte yürürlükte olan 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunu'nun 9 uncu maddesinde "finansal kiralama konusu malın mülkiyeti kiralayan şirkete ait olduğu, ancak tarafların sözleşmede, sözleşme süresi sonunda kiracının, malın mülkiyetini satın alma hakkını haiz olacağını kararlaştırabilirler" düzenlemesi.

17/1 inci maddesinde "finansal kiralama konusu mal kiralayan şirketin mülkiyetindedir" düzenlemesi yapılmış ve finansal kiraya konu malın mülkiyetinin kirayaverende olacağının kabul edildiği, ancak anılan Kanun'un 13/1 inci maddesindeki "kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, sözleşmenin amacına uygun olarak her türlü faydayı elde etmek hakkına sahiptir" düzenlemesi ile malı fiilen kullanma hakkının ve malın zilyetliğinin kiracıda olacağının kabul edildiği,

bu yasal düzenlemelerin sonucu olarak maddi ölçüye göre finansal kiralama konusu aracın işleteni kiracı olacağı, 3226 sayılı Yasa'nın 17/2 nci maddesinde zorunlu tutulan sigorta türü trafik sigortası değil kira konusu malı hasar ve ziyana karşı korumaya yönelik kasko sigortası, mal sigortası türünde bir sigortası olduğu, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası yaptırma yükümlülüğünün işletene ait olacağı, davalı şirketin işletenlik sıfatının bulunmaması ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası yaptırma sorumluluğunun dava dışı ...

Dekorasyon İnş. Tur. Emlak Gıda San. ve Tic.Ltd. Şti.'ye ait olmasına göre davalı olarak gösterilen BNP Paribas Finansal Kiralama A.Ş.'nin açılan davada pasif husumeti bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davalı şirketin aracın ZMSS poliçesini yaptırmadığı için yasa gereğince her türlü sorumluluğunun bulunduğunu, mahkemece davalının sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasalara aykırı olduğunu ileri sürerek istinaf talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun (KTK) 91 inci maddesinin 1 inci fıkrasında işletenlerin, bu Kanun'un 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere Mali Sorumluluk Sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu düzenlemesinin bulunduğu, madde içeriğinde de anlaşıldığı üzere ZMSS yaptırmak zorunluluğu aracın işletenine getirilen bir yükümlülük olacağı, eldeki dosyada davalı şirketin kaza tarihi itibari ile işletenlik sıfatının bulunmaması neden ile ZMSS yaptırma mecburiyeti bulunmadığı,

davalı şirketin işletenlik sıfatının bulunmaması ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası yaptırma sorumluluğunun dava dışı ... Dekorasyon İnş. Tur. Emlak Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye ait olması dikkate alındığında davalının davada husumeti bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b.1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve resen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ... Yönetmeliği'nin 9 uncu maddesi uyarınca üçüncü kişiye ödenen tazminatın yönetmeliğin 16 ncı maddesi gereğince rücuen tahsili talepli icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı HMK'nın 369, 370 ve 371 inci maddeleri, ... Yönetmeliğinin 16 ve 17 nci maddeleri.

3. Değerlendirme: Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,