Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/15350 K.2023/1619

Taraflar arasında görülen tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesince kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya karşı direnme kararı verilerek davanın kabulüne karar verilmiş, mahkemenin direnme kararının davalı vekili tarafından temyizi üzerine, Hukuk Genel Kurulu tarafından, mahkemenin direnme kararının bozulmasına karar verilmiş; mahkeme tarafından bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacıların oğlu ...'ın 05.07.2015 tarihinde yaptığı tek taraflı trafik kazası sonucu öldüğünü, davacıların ölen oğullarının desteğinden yoksun kaldıklarını, davacılar murisinin idaresindeki aracın ... poliçesi olmadığından davalının zarardan sorumlu olduğunu belirterek, belirsiz alacak davası olarak açtıkları davada sonradan artırılmak üzere, davacılar için 1.500,00'er TL destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihinden işleyecek avans faiziyle birlikte tahsilini talep etmiş; 10.05.2016 tarihli artırım dilekçesiyle taleplerini toplam 59.170,52 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacılar murisi sürücünün kazada tam kusurlu olması nedeniyle davacıların tazminat talep haklarının bulunmadığını, alacaklı borçlu sıfatlarının davacılar üzerinde birleştiğini, davadan önce temerrüde düşürülmediklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEMENİN İLK KARARI

Mahkemenin 30.06.2016 tarihli ve 2015/469 Esas, 2016/350 Karar sayılı kararı ile; yerleşik yargı kararları gereği ölen sürücü tam kusurlu olsa da 3. kişi konumunda olan davacıların destekten yoksun kalma tazminatı talep edebileceği gerekçesiyle, davanın kabulü ile davacı ... için 26.501,91 TL ve ... için 32.668,61 TL olmak üzere toplam 59.170,52 TL tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 29.05.2017 tarihli ve 2016/14573 Esas, 2017/6035 Karar sayılı kararı ile; "...05.07.2015 tarihli kazayı tam kusurlu olarak yapan davacılar yakınının ölümünden doğan zarar için sorumlu olduğu iddia edilen davalı ...'nın sorumluluğunun kapsamı 01.06.2015 tarihli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları'na göre belirlenmesi gerektiği, ...

Genel Şartları A.3. maddesine ve A.5. maddesinin (ç) bendine göre ancak, üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla doğan destek zararlarının, destekten yoksun kalma (ölüm) teminatı kapsamında olduğu; işletenin eylemlerinden sorumlu olduğu sürücü ...'in üçüncü kişi olarak kabul edilemeyeceği; ...

Genel Şartları'nın A.6. maddesi (d) bendinde destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri, teminat kapsamı dışında tutulması nedeniyle % 100 kusuru ile kendi ölümüne neden olan sürücü ...'in tam kusuruna isabet eden destek tazminatının sigorta teminatı kapsamında olmadığı ve davacıların ...'ndan tazminat talep etme hakları bulunmadığından davanın reddi gerektiği" gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Karşı Verilen Direnme Kararı

Mahkemenin 08.03.2018 tarihli ve 2017/717 Esas, 2018/137 Karar sayılı kararı ile; "...davaya konu kaza 6704 sayılı yasanın yürürlük tarihi olan 26.04.2016 tarihinden önce meydana geldiğinden eski genel şartlara tabi olduğu, buna göre davacıların ölenin mirasçısı sıfatıyla değil, zarar gören üçüncü kişi sıfatıyla ...plakalı aracın sigortacısına (araç sigortasız olduğu için davalı ...'na) karşı iş bu davayı açtıkları, ölüm nedeniyle doğrudan davacılar üzerinde doğan destekten yoksunluk zararının oluşumundaki kusurun davacılara yansıtılamayacağı, dolayısıyla tam kusurlu araç sürücüsünün kusurunun,

desteğinden yoksun kalan davacıları etkilemeyeceği, davacıların bilirkişi ...'ın itibar edilen 04/05/2016 tarihli raporuna göre kararda belirtilen miktarda destek alacağı hakları olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı" gerekçesiyle, mahkemenin 30.06.2016 tarih, 2015/469 Esas ve 2016/350 Karar sayılı kararında direnilmesine ve davanın kabulü ile davacı ... için 26.501,91 TL, ... için 32.668,61 TL olmak üzere toplam 59.170,52 TL tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. DİRENME KARARININ TEMYİZİ ÜZERİNE VERİLEN KARAR

A.Temyiz Yoluna Başvuranlar Mahkemenin yukarıda belirtilen (direnme) kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Hukuk Genel Kurulu Tarafından Verilen Karar

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 20.04.2021 tarihli ve 2020/(17)4- 191 Esas, 2021/514 Karar sayılı kararı ile; "...sorumluluk hukukunun genel ilkeleri, karayolları motorlu araçlar zorunlu malî sorumluluk sigortacısının Karayolları Trafik Kanunu’nda sınırları çizilen sorumluluk alanı ve 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartlar’ın A.2. maddesinin (d) bendi, A.3. maddesi,

A.5. maddesinin (ç) bendi ve A.6. maddesinin (d) bendi gereği davanın reddi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulmasının usul ve yasaya aykırı olduğu" gerekçesiyle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerle 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesine göre uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 429 uncu maddesi gereğince bozulmasına karar verilmiştir.

VI. MAHKEMENİN SON KARARI

Mahkemenin 26.05.2022 tarihli ve 2022/97 Esas, 2022/445 Karar sayılı kararı ile; "ölen ...'in işletene göre üçüncü kişi olmadığı, davacıların destekten yoksun kalma tazminatı talep edemeyecekleri, yine ölen ...'in meydana gelen kazada % 100 kusurlu olduğu da göz önüne alındığında destekten yoksun kalma taleplerinin sigorta teminatı kapsamında bulunmadığı, davacıların davalıdan destekten yoksun kalma tazminatı talep etme hakları bulunmadığı" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

VII. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nda 2016 yılında yapılan değişiklikten önce yürürlüğe giren ve yürürlüğe girdiği tarihteki kanun hükümlerine de aykırı olan ... Genel Şartları'nın olayda uygulanması mümkün olmadığı halde uygulanmak suretiyle davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından sorumluluğu temin edilen trafik sigortasız araç sürücüsü davacılar yakınının ölümü nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 üncü maddesi, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14 üncü maddesi, ... Yönetmeliği ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olmasına, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmamasına göre, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VIII. KARAR

Değerlendirme bölümünde açıklanan sebeplerle, davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderlerinin temyiz eden davacılardan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,