Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/15841 K.2025/624

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir. Karara davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir. İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekilince temyiz edilmiştir.

İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 26.10.2022 tarihli ek karar ile davalı vekilinin temyiz dilekçesinin kararın kesin olarak verilmesi nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Ek karar davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:,

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin 12 nci fıkrası "Tahkim sistemine üye olmak isteyenlerden katılma payı, uyuşmazlık çözümü için Komisyona başvuranlardan ise başvuru ücreti alınır. (Değişik ikinci ve üçüncü cümle: 3/4/2013-6456/45 md.) Beş bin Türk Lirasının altındaki uyuşmazlıklar hakkında verilen hakem kararları kesindir.

Beş bin Türk Lirası ve daha üzerindeki uyuşmazlıklar hakkında verilen hakem kararlarına karşı kararın Komisyonca ilgiliye bildiriminden itibaren on gün içinde bir defaya mahsus olmak üzere Komisyon nezdinde itiraz edilebilir. (Ek cümle: 3/4/2013-6456/45 md.) İtiraz talebinde bulunmak için bu madde uyarınca belirlenen başvuru ücretinin Komisyona yatırılması şarttır. (Ek cümle: 3/4/2013-6456/45 md.) İtiraz üzerine hakem kararının icrası durur.

(Ek cümle: 3/4/2013-6456/45 md.) İtiraz talebi münhasıran bu talepleri incelemek üzere Komisyon tarafından teşkil edilen hakem heyetlerince incelenir. (Ek cümle: 3/4/2013-6456/45 md.) İtiraz talebi hakkında işin heyete intikalinden itibaren iki ay içinde karar verilir. (Ek cümle: 3/4/2013-6456/45 md.) Beşbin Türk Lirası ve daha üzerindeki uyuşmazlıklar hakkında verilen hakem kararları bu madde uyarınca süresinde itiraz başvurusunda bulunulmaması hâlinde kesinleşir.

(Ek cümle: 3/4/2013-6456/45 md.) Bu uyuşmazlıklar hakkında bu madde uyarınca yapılan itiraz üzerine verilen karar kesindir. (Ek cümle: 3/4/2013-6456/45 md.) Kırk bin Türk Lirasının üzerindeki uyuşmazlıklar hakkında itiraz üzerine verilen kararlar için temyize gidilebilir.

(Değişik cümle: 13/6/2012-6327/58 md.) Ancak, tahkim süresinin sona ermesinden sonra karar verilmiş olması, talep edilmemiş bir şey hakkında karar verilmiş olması, hakemlerin yetkileri dahilinde olmayan konularda karar vermesi ve hakemlerin, tarafların iddiaları hakkında karar vermemesi durumlarında her hâlükarda temyiz yolu açıktır. Temyize ilişkin usûl ve esaslar hakkında Hukuk Usûlü Muhakemeleri Kanunu uygulanır." hükmünü haizdir.

Bununla birlikte, 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunun'nun "Kıyas yoluyla uygulanacak hükümler" başlıklı 366. maddesinde" (1) Bu Kanunun istinaf yolu ile ilgili 343 ilâ 349 ve 352 nci maddeleri hükümleri, temyizde de kıyas yoluyla uygulanır." hükmü düzenlenmiş, 346 ıncı maddesinde " (1) İstinaf dilekçesi, kanuni süre geçtikten sonra verilir veya kesin olan bir karara ilişkin olursa, kararı veren mahkeme istinaf dilekçesinin reddine karar verir ve 344 üncü maddeye göre yatırılan giderden karşılanmak suretiyle ret kararını kendiliğinden ilgiliye tebliğ eder." düzenlemesine yer verilmiştir.

Bu kapsamda, dosya içeriğine göre mahkemece, davalı vekilinin temyiz istemi, İtiraz Hakem Heyeti kararının kesin olması nedeniyle reddedilmiş ise de yukarıda izah edilen kanun madddeleri karşınında temyiz dilekçesinin reddine, asıl kararı veren hakem heyetince karar verilebileceği anlaşılmakla; İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin davalı vekilinin temyiz talebinin reddine dair 26.10.2022 tarihli ek kararın kaldırılmasına ve işin esasının incelenmesine geçilmiştir.

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 28.09.2021 tarihinde meydana gelen trafik kazasında, davalıya kasko poliçesi ile sigortalı olan davacının aracının hasar gördüğünü, sigortacı tarafından pert işlemi uygulanarak 1.300.000,00 TL değer tespit edildiğini ve ödendiğini, ancak aracın kaza tarihindeki piyasa değerinin düşük takdir edildiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100.000,00 TL'nin avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş; ıslahla talebini yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacıya 1.300.000,00 TL araç bedeli ödendiğini ibraname alındığını, sorumluluklarının kalmadığını, faizi kabul etmediklerini ve davacı lehine vekalet ücretinin tam verilemeyeceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kabulüne ve 300.000,00 TL bakiye hasar (pert) bedelinin 03.01.2022 taraihinde itibaren avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davacıya 1.300.000,00 TL araç bedeli ödendiğini ve ibraname alındığını, sorumluluklarının kalmadığını, bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, piyasa bedelinin yüksek bulunduğunu, faizi kabul etmediklerini ve davacı lehine vekalet ücretinin tam verilemeyeceğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından kasko poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu pert olan aracın bakiye bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

1-Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, taraflar arasında imzalanan 29.10.2021 tarihli ibranamede davacı tarafın fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulduğunun anlaşılmasına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2-Davacıya ait davalı tarafından kasko poliçesi ile sigortalı olan aracın 28.09.2021 tarihinde gerçekleşen kazada hasar gördüğü, davalı tarafın ekspertiz incelemesine göre aracın kaza tarihindeki hasarsız emsalinin piyasa rayiç değerinin 1.300.000,00 TL olarak tespit edildiği, taraflar arasında düzenlenen 29.10.2021 tarihli ibranamede 1.300,000,00 TL 'nin davacı tarafça nakden tahsil edildiği ancak fazlaya ilişkin hakların saklı tutulduğu bilgisinin yer aldığı dosya kapsamındaki hasar dosyasına ilişkin belgelerden anlaşılmıştır.

Davacının, aracın kaza tarihindeki rayiç değerinin daha yüksek olduğu ve ödemenin yetersiz olduğu iddiası ile bakiye bedelin ödenmesi için eldeki davayı açtığı görülmüştür.

Hakem yargılamasında hükme esas alınan bilirkişi raporunda, tramer kayıtları dosyada bulunmadığı halde, tramer sorgulamasında aracın geçmişe dönük 4 adet hasar kaydının olduğu, ancak hasar detaylarının tespit edilemediği, kaza tarihi ile rapor tarihi arasında yaklaşık 8 aylık bir sürenin geçmiş olması nedeniyle araç değerinin artan döviz kurunun etkisiyle minumum %50 oranında arttığı bu husus gözönünde bulundurularak ve kaza tarihi dikkate alınarak yapılan araştırma sonucunda ortalama 1.600.000,00 TL piyasa değerinin olduğu belirtilmiştir. Hakem Heyetince, rapora göre belirlenen değer üzerinden davadan önce ödenen (1.300.000,00 TL) miktarın düşülmesi suretiyle bakiye kalan 300.000,00 TL'ye hükmedilmiştir. Ancak varılan sonuç eksik araştırmaya dayalıdır.

Davaya konu hasara uğrayan araca dair 11.12.2020-11.12.2021 tarihlerini kapsayan poliçenin 5 inci sayfasındaki "4.9 Piyasa Rayiç Değer" başlığı incelendiğinde aracın hasar geçmişinin rayiç değer tespitinde dikkate alınacağı hüküm altına alınmıştır.

Bu durumda, poliçenin ilgili hükmü dikkate alınarak aracın geçmişe dayalı hasarları araştırılıp kaza tarihindeki piyasa değerine etkisi tartışılmak ve sonucuna göre de kaza tarihindeki hasarsız gerçek rayiç değerinin belirlenmesi için konusunda uzman faklı bir bilirkişiden ( makine mühendisi) denetime açık rapor alınması gerekirken, yetersiz bilirkişi raporuna göre hüküm tesisi doğru olmamış kararın bozulması gerekmiştir.

3-5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30/17 nci, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesi (AAÜT)’nin 17/2 nci maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekâlet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.

VI. KARAR