Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/15956 K.2023/9454

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 4.Hukuk Dairesi tarafından kararın bozulmasına karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyetince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davalının itirazının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 04.09.2017 tarihinde davalıya trafik sigortalı davacının yolcu olduğu aracın karıştığı kazada müvekkilinin yaralandığını ve %7 malul kaldığını belirterek şimdilik 5.000,00 TL kalıcı maluliyet tazminatının yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili, talebini bedel artırım dilekçesi ile 58.090,25 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde, maluliyet yönetmeliğinin usulünce alınmadığını, kazaya ilişkin kusur tespitinin yapılması gerektiğini, müterafik kusurun zararı artırdığını, davacı yolcunun hatır için taşındığını, davacıya Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti 22.01.2019 tarih ve K-2019/4644 sayılı kararında; dosyada alınan uzman bilirkişi raporuna göre kazaya karışan araç sürücüsünün kazada %100 kusurlu olduğunun uzman bilirkişi raporu ile belirlendiği; dosyada alınan raporda, davacının maluliyet oranının %7 olarak tespit edildiği ve bu raporun karara esas alındığı; TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz yöntemiyle tazminatın hesaplandığı aktüer raporunun benimsendiğini belirterek, davanın kabulü kabulü ile 58.090,25 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 15.10.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden alınarak başvuru sahibine ödenmesine, karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ HAKEM HEYETİ KARARI

A. İtiraz Hakem Heyeti Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına karşı, davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyeti, dosya içerisinde; maluliyet raporunun ilgili yönetmelik hükümlerine uygun biçimde düzenlendiği, vekalet ücretinin nisbi olarak hesaplanmasının doğru olduğu gerekçesiyle, davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.İtiraz Hakem Heyeti yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin 09.06.2021 tarihli ve 2021/2794 Esas, 2021/2689 Karar sayılı kararı ile. "Somut olayda, hakem Heyetince hükme esas alınan Karadeniz Teknik Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Merkezi Farabi Hastanesi-09.05.2018 tarihli hükme esas alınan engelli sağlık kurulu raporunda davacının yaralanmaya bağlı olarak %7 maluliyet tesptinde hangi yönetmeliğin esas alındığı belli değildir.

04.09.2017 olan kaza tarihi itibari ile Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliği yürürlüktedir.

Bu nedenle hakem heyetince yapılacak iş, Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun ve temyiz edenin sıfatına göre kazanılmış haklar da gözetilmek suretiyle hasıl olacak sonuca göre karar verilmek üzere itiraz hakem heyeti kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

3-Sigorta Tahkim Komisyonu Hakem Heyeti tarafından, başvurunun kabulü ile 58.090,25 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 15.10.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden alınarak başvuru sahibine ödenmesine karar verilmiş ve kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına toplam 5.956,05 TL vekalet ücretine hükmedilmiştir. Davalı vekili tarafından, davacı taraf için hükmedilen vekalet ücreti de itiraza konu edilmiş, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti tarafından, davalının vekalet ücretine ilişkin itirazının reddine karar verilmiştir.

21.12.2015 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanan AAÜT’nin Tahkimde ve Sigorta Tahkim Komisyonunda Ücret madde 17'ye göre “Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir.

Konusu para ile ölçülemeyen işlerde, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen maktu ücrete hükmedilir. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine öngörülen maktu ücretin beşte birine hükmedilir.

Sigorta Tahkim Komisyonlarınca hükmedilen vekalet ücreti, kabul veya reddedilen miktarı geçemez.” hükmüne göre Sigorta Tahkim Komisyonuna intikal eden hakem dosyalarında taraflar bakımından uygulanacak vekalet ücreti tarifesi belirlenmiştir.

Ayrıca 19.01.2016 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 29598 sayılı Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 6/son maddesine göre, takdir edilmesi gereken vekalet ücreti AAÜT’ye göre Asliye Mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'idir.

Somut olayda Uyuşmazlık Hakem Heyeti’nce, AAÜT uyarınca hesaplanan nispi vekalet ücreti takdir edilmiştir. Davalı vekilinin karara itiraz etmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyeti davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir. Yukarıda açıklanan ilkelere göre davacı yararına hükmedilmesi gereken vekalet ücreti AAÜT’ne göre Asliye Mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi,ancak hesaplanan miktarın maktu ücretin altında kalması halinde maktu ücrete hükmesi gerekirken yazılı şekilde vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiştir." gerekçesiyle İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. İtiraz Hakem Heyetince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İtiraz Hakem Heyeti 27.12.2021 tarihli KIT-2021-409 sayılı kararı ile; maluliyet raporunun 2.sayfasında raporun Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik'e göre belirlendiği belirtilerek vekalet ücreti yönünden kararın düzeltilmesine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; 09.05.2018 tarihinde Karadeniz Teknik Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Farabi Hastanesi Başhekimliğinden alınan raporun, kaza tarihinden 1 yıl geçmeden alındığı, başvuranın, kaza tarihinden 8 ay sonra sağlık raporu aldığı, başvuranın tazminat talebinin hesaplanmasında kullanılmak üzere yetkili bir hastaneden özür bildirir nitelikte maluliyet raporu alması gerektiği, müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi uygulanması gerektiğini belirterek kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı sürekli iş göremezlik tazminat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 369, 370 ve 371 inci maddeleri 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 911 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297 nci maddesinin 2 nci fıkrasında, “Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir.” şeklinde düzenleme yer almaktadır. Söz konusu düzenleme, kamu düzenine ilişkindir.

Somut uyuşmazlıkta, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına davalı vekili tarafından itiraz edilmiş olup, İtiraz Hakem Heyeti kararının gerekçe kısmında, bozma ilamına uyulduğu, maluliyet raporunun doğru yönetmeliğe göre düzenlendiği belirtilmişse ve hüküm fıkrasında davalı vekilinin itirazının vekalet ücretine yönelik kısmının kısmen kabul edildiği yönünde hüküm kurulmuşsa da, hükmedilen tazminat gösterilmediğinden kararın infazında tereddüt oluşturulduğu görülmektedir.

Bu durum, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297/2 nci maddesine aykırılık teşkil ettiğinden, 10.04.1992 gün ve 1991/7 Esas-1992/4 Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu Kararı uyarınca, hükmün gerekçesi ile hüküm fıkrası arasındaki çelişkinin giderildiği infazda tereddüt oluşturmayacak şekilde bir hüküm kurulmak üzere kararın bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

3.Bozma öncesi hakem heyetince,kaza neticesinde davacının maruz kaldığı yaralanmaya ilişkin olarak Karadeniz Teknik Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Merkezi Farabi Hastanesi'nin 09.05.2018 tarihli sağlık kurulu engelli raporu olarak düzenlendiği anlaşılmaktadır.

04.09.2017 kaza tarihi itibari ile Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik yürürlükte olup, kaza tarihinde yürürlükte olmayan yönetmeliğe göre rapor düzenlenmiştir.

Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun şekilde Adli Tıp Kurumundan usulüne uygun, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olacak şekilde davacının maluliyet derecesi ve oranının belirlenmesi amacıyla, yeni bir rapor alınıp sonucuna göre hüküm kurulması gerektiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Hakem heyetince, bozma sonrası yapılan yargılamada raporun verildiği tarihte Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik'in yürürlükte olmadığı, raporun Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine hazırlandığı kabul edilmişse de bozma ilamında belirtilen yönetmeliğe uygun rapor alınmadığından bozma gereğinin tam olarak yerine getirilmediği anlaşılmıştır.

Şu durumda, hakem heyetince yapılacak iş, evvelki bozma ilamında gösterildiği şekilde zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı, kaza ile illiyeti ve oranının belirlenmesi için Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak inceleme yapılarak sonuca gidilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik inceleme ile karar verilmesi doğru görülmemiş ve hükmün bozulmasına karar vermek gerektirmiştir.

VII. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2.Değerlendirme bölümünün (2) ve (3) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın, mahkemeye gönderilmesine,