Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/16716 K.2024/1897

Taraflar arasındaki maddi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalının istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... şirketine Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olan aracın yaya olarak karşıdan karşıya geçmekte olan davacıya çarpması sonucu davacının yaralanarak malul kaldığını, tedavi döneminde okuluna devam edemediğini, stajyer öğrenci olarak çalışamadığını, üniversite sınavlarına katılamadığını, kaza sebebiyle maluliyetinden kaynaklı halen çalışamadığını ve kazanç kaybına uğradığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 100,00 TL sürekli iş göremezlik, 100,00 TL geçici iş göremezlik,

100,00 TL tedavi giderleri olmak üzere toplamda 300,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep etmiş. 05.01.2021 tarihli dilekçesi ile taleplerini toplam 140.303,13 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının başvurusunda sunduğu belgelere göre sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olması nedeniyle talebin reddedildiğini, sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti ile sigortalı araç sürücüsünün kusur oranı ile sınırlı olduğunu, geçici iş göremezlik zararının poliçe teminat kapsamında olmadığını, tarafların kusur durumunun ve davacının maluliyetinin doğru yönetmelik hükümlerine göre belirlenmesi gerektiğini, davacının gelirinin somut belgelerle ispatlanması gerektiğini, SGK tarafından davacıya yapılan ödemelerin tespit edilmesi gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının meydana gelen trafik kazasında yaralanması nedeniyle %37 oranında maluliyetinin oluştuğunun ve 6 ay iyileşme süresinin belirlendiği, %25 oranında kusurlu bulunan sürücünün kullandığı aracın davalı ... şirketi tarafından sigortalı olduğu gerekçesi ile ekonomik geleceğin sarsılmasından ve tedavi giderlerinden kaynaklı talebin feragat nedeniyle reddine, 1.193,55 TL geçici iş göremezlik, 139.109,59 TL sürekli iş göremezlik olmak üzere toplamda 140.303,13 TL tazminatın temerrüt tarihi olan 09.10.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı istinaf dilekçesinde; davalı şirketin ancak sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçedeki teminat tutarıyla sınırlı olarak sorumlu olabileceğini, mevcut poliçenin sağladığı teminat kapsamında olmayan hiçbir talepten şirketin sorumlu tutulamayacağını, sosyal inceleme tutanağında davacının öğrenci olduğu,

çalışmadığı yazmakta iken davacının geliri olduğunun kabulünün mümkün olmadığını, kaza tarihinde davacının 18 yaşından küçük ve düzenli gelir elde ettiğine dair dosyada somut bir veri bulunmadığını, bu nedenlerle geçici işgöremezlik tazminatına hükmedilmemesi gerektiğini, kaza tespit tutanağı ve 28.08.2019 tarihli bilirkişi raporu ile uyumlu olmayan 18.03.2020 tarihli bilirkişi raporundaki değerlendirmelere itibar edilmemesi ile davanın reddini, aksi kanaatte olunması halinde ise çelişkinin giderilmesi için yeniden rapor aldırılmasını, iddia ve savunmaları ile delilleri belirtilmeksizin ve de değerlendirilmeksizin,

tartışılmadan hüküm verilmiş olduğunu açıklayarak kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile meydana gelen kazada davalı şirkete sigortalı araç sürücüsünün tedbirsiz, dikkatsiz, trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili özen yükümlülüğüne aykırı şekilde seyrettiği, hatalı sevk ve idaresinin olaya %25 kusur ile etkili olduğu,

geçici iş göremezlik süresi sonunda 18 yaşını halen doldurmamış olan davacı hakkında geçici iş göremezlik tazminatına karar verilemeyeceği anlaşılmakla davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle ekonomik geleceğin sarsılmasından ve tedavi giderlerinden kaynaklı talebin feragat nedeniyle reddine, davacının 1.193,55 TL geçici iş göremezlik tazminatı talebi yönünden davanın reddine,

139.109,59 TL kalıcı iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihi olan 09.10.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dileçesinde; davacının 18 yaşından küçük olmasına rağmen haftanın üç günü gündelik işlerde çalışarak gelir elde ettiğini, bu durumun sosyal ve ekonomik durum araştırma tutanağı ile de belirlendiğini, geçici iş göremezlik tazminatının reddedilmesinin hatalı olduğunu belirtmiştir.

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yayanın uğradığı sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 86, 88, 89 ve 90 ıncı maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, hükme esas alınan kusur raporunda detaylı şekilde çelişkinin de giderilmesine, davacının geçici iş göremezlik süresinde 18 yaşından küçük olduğunun anlaşılmasına göre davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir

2. Davacının hak kazanabileceği iş gücü kaybı tazminatının hesaplanması için alınan ve hükme esas kabul edilen bilirkişi raporunda; davacının geçici iş göremezlik süresi olan 6 ay süresince %100 maluliyet oranı üzerinden hesaplama yapılmış, geçici iş göremezlik süresi sonunda ise sürekli iş göremezlik hesabı maluliyet oranı üzerinden hesaplanmıştır. İlk Derece Mahkemesince bu hesaplamaya itibar edilerek davacının sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatına hak kazandığı gerekçesi ile kabul kararı verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi ise davacının geçici iş göremezlik süresince 18 yaşından küçük olduğu, bu süreçte gelir getirici bir işte çalıştığını da ispat edemediği gerekçeleri ile davacının geçici iş göremezlik tazminatı talebinin reddine karar vermiştir.

Kaza tarihinde 18 yaşından küçük olan davacının, gelir getirici bir işte çalışmadığı, dolayısıyla geçici iş göremezlik süresince mahrum kaldığı herhangi bir kazancı bulunmadığı anlaşılmakla geçici iş göremezlik zararı da doğmamıştır. Ancak; kaza tarihinde 18 yaşından küçük olan ve gelir getirici bir işte fiilen çalışması bulunmayan davacı çocuk için iş gücü kaybı (efor kaybı) tazminat hesabı yapılırken kaza tarihinden fiilen çalışmaya başlayacağı 18 yaşına kadar AGİ bedeli dâhil edilmemiş asgari ücret üzerinden ve 18 yaştan sonraki aktif devre için AGİ bedeli dâhil edilmiş asgari ücret üzerinden hesap yapılması gerekirken eksik incelemeyle karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının davacı yararına BOZULMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalıya yükletilmesine,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacıya iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,