Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/2503 K.2023/8668

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara taraf vekilleri tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davacı vekilinin itirazının reddine, davalı vekilinin itirazının vekalet ücreti yönünden kısmen kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilmesine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası (ZMSS) ile sigortalanan araç ile motosiklet arasında meydana gelen çift taraflı trafik kazası sonucu motosiklette yolcu olan davacının yaralandığını ve malul kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 47.001,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş; yargılama sırasında talebini ıslah dilekçesi ile 97.347,00 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; dosyaya sunulan maluliyet raporunun kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine uygun olarak hazırlanmadığını, davacının kaza sırasında emniyet kemerinin takılı olup olmadığı hususu araştırılarak takılı olmadığının tespit edilmesi halinde müterafik kusur nedeniyle indirim uygulanması gerektiğini, davacının motosiklette yolcu olması nedeniyle hatır için taşındığının kabulü ile hatır taşıması nedeniyle indirim uygulanması gerektiğini ve davacı lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümlerine göre hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'ine hükmedilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...dava konusu kaza nedeniyle olay tarihinde yürürlükte olan yönetmeliğe göre davacının % 5 oranında malul kaldığının tespit edildiği, Uyuşmazlık Hakem Heyetince adli trafik bilirkişisinden alınan kusur raporunda davacının yolcu olduğu motosiklet sürücüsünün % 35 oranında,

davalı sigortalı araç sürücüsünün ise % 55 oranında kusurlu olduğunun belirlenmesi nedeniyle tazminat hesabında davalının % 55 oranındaki kusuru esas alınarak hesaplama yapıldığı ve iş göremezlik tazminat tutarının aktüer bilirkişi raporunda TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi ile 53.541,03 TL olarak belirlendiği,

başvuran vekili tarafından müteselsil sorumluluk nedeniyle zararın tamamından davalı ... şirketinin sorumlu olması gerektiğinin ileri sürüldüğü ve başvuranın yolcu olması nedeniyle davalı şirketin tam kusuru esas alınarak iş göremezlik zararının 97.347,00 TL olarak kabulünün gerektiği,

davacının müterafik kusuru nedeniyle ve motosiklette yolcu olup hatır için taşındığının kabulü ile tazminat tutarından ayrı ayrı müterafik kusur ve hatır taşıması nedeniyle % 20 oranında indirim uygulanmasına karar verildiği'' gerekçesiyle başvurunun kısmen kabulü 62.304,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 11.10.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

1.Davacı vekili itiraz dilekçesinde; kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik uyarınca davacının maluliyetinin % 5.1 olarak belirlendiğini, bu nedenle tazminat hesabında bu oran esas alınarak hesaplama yapılması gerektiğini, Uyuşmazlık Hakem Heyetince müterafik kusur ve hatır taşıması nedeniyle indirim uygulanmasının yerinde olmadığını ileri sürmüştür.

2.Davalı vekili itiraz dilekçesinde; dosyaya sunulan maluliyet raporunun kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine uygun olarak hazırlanmadığını, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz yöntemi kullanılarak davacının tazminat tutarının hesaplanması gerektiğini ve davacı lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümlerine göre hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'ine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ''...hükme esas alınan maluliyet raporunun usul ve mevzuata uygun olduğu, Uyuşmazlık Hakem Heyetince müterafik kusur ve hatır taşıması nedeniyle indirim uygulanmasının yerinde olduğu,

Yargıtay kararları ile TRH 2010 Yaşam Tablosu ve ayrıca progresif rant yönteminin uygulanması içtihat edildiğinden davalı tarafın hesaplama yöntemine ilişkin itirazının yerinde olmadığı ve Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesinin 13 üncü fıkrasına göre tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olması gerektiği,

bu nedenle anılan hüküm göz önüne alınarak 1/5 oranında ve maktu vekalet ücretinin altında olmamak üzere vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken tam vekâlet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu'' gerekçesiyle davalı vekilinin itirazlarının vekalet ücreti yönünden kısmen kabulü ile ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilmesine, davacı vekilinin itirazlarının ise reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde; kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik uyarınca davacının maluliyetinin % 5.1 olarak belirlendiğini, bu nedenle tazminat hesabında bu oran esas alınarak hesaplama yapılması gerektiğini, Uyuşmazlık Hakem Heyetince müterafik kusur ve hatır taşıması nedeniyle indirim uygulanmasının yerinde olmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde; dosyaya sunulan maluliyet raporunun kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine uygun olarak hazırlanmadığını, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz yöntemi kullanılarak davacının tazminat tutarının hesaplanması gerektiğini, başvuru dilekçesinde müşterek ve müteselsil talepte bulunulmadığını, ıslahın müşterek ve müteselsil sorumluluk ilkesine dayanarak yapılmasının hukuki mesnetten yoksun, haksız ve dayanaksız olduğunu, bu nedenle davalı şirketin % 55 kusur oranı esas alınarak karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 51 ve 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 87, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına özellikle istiap haddinin aşılmış olması nedeniyle müterafik kusur indirimi uygulanmasının yerinde olmasına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre taraf vekillerinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davacı vekilinin temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 87 nci maddesinin birinci fıkrası yollamasıyla 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 51 inci maddesi uyarınca hatır için karşılıksız yolcu taşıma veya aracı kullandırmada genel hükümlere göre tazminattan uygun bir indirim yapılması, doktrinde ve Yargıtay içtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiştir.

Davalı vekili, davacının sigortalı araçta hatır için taşındığı savunmasında bulunarak, bu sebeple tazminattan indirim yapılmasını talep etmiş; Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından, davalı yararına % 20 hatır taşıması indirimi yapılarak karar verildiği anlaşılmış ise de; karşı araçta yolcu olan davacı yönünden hatır taşıması indiriminin uygulanamayacağı gözetilerek, davalı yararına hatır taşıması indirimi yapılmaması gerekir iken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

3. Davalı vekilinin temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede; Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi zorunludur. Söz konusu belirlemenin, bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastaneler veya sağlık kuruluşları tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetince kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir.

Somut olayda hükme esas alınan İstanbul Medeniyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığınca düzenlenen 04.03.2021 tarihli sağlık kurulu raporunda, davacının trafik kazası sonrası vücudunda oluşan kalıcı yara izleri (skar) nedeniyle meydana gelen yaralanmasından kaynaklanan özür oranı % 5 olarak hesaplanmış, İtiraz Hakem Heyetince bu rapor hükme esas alınmıştır. Ancak davacının vücudunda oluşan yara izlerinin yeri ve niteliği ile belirlenen maluliyet oranı göz önüne alındığında yönetmelikte belirlenen kriterleri karşılama hususunda tereddüt hasıl olmuştur.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince; davacıda oluşan yara nedbesinin (skar) keloid veya hipertrofik skar niteliğinde olup olmadığı ve vücut yüzeyinin yüzde birinden fazla alanı kaplayıp kaplamadığı hususlarına dikkat edilerek davacının kazaya ilişkin tüm tedavi evrakı eklenip (eksik varsa temini ile) dosyada bulunan sağlık kurulu raporları da irdelenmek ve bizzat muayene edilmek suretiyle kaza tarihinde yürürlükte bulunan 20.02.2019 tarihli Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine uygun olarak ve yukarıda açıklandığı şekilde içerisinde plastik cerrahi uzmanının da bulunduğu yetkili sağlık kurulundan rapor

alınıp (davalının usuli kazanılmış hakları da gözetilerek) sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

1.Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile davacı yararına, (3) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile davalı yararına temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacı ve davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,