Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/3056 K.2023/8476

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir.

... kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; davalı ... şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile (...) poliçesi sigortalı aracın 09.04.2021 tarihinde karıştığı çift taraflı trafik kazasında davacıya ait aracın hasarlandığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 5.100,00 TL gerçek zarar/hasar bedeli ve 795,31 TL ekspertiz ücretinin yasal faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiş, bila tarihli dilekçesi ile hasar bedeli talebini 43.000,00 TL olarak artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; kurgu kaza nedeniyle ödeme yapılmadığı, hasarın teminat dışı olduğu, araçta eksper incelemesi yapılmak istendiğinde bu talebin gerekçe gösterilmeden reddedildiği, kısmi dava açılmasında hukuki yararın bulunmadığı, davalının sorumluluğunun sigortalının kusuru oranında olduğu, davalının faizden sorumluluğunun sınırlı olduğu, dava ile temerrüde düşürüldüğü, yasal faize hükmedilebileceği, vekalet harcı ve baro pulunun yargılama gideri olmadığı, davacı yararına hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan miktarın 1/5'i oranında olması gerektiğini belirterek başvurunun reddini istemiştir.

III. ... KARARI

...'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; bilirkişi heyetince düzenlenen raporun ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişle olduğu, araçta meydana gelen hasarın Katma Değer Vergisi (KDV) dahil 52.312,68 TL olduğu, bu miktardan davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti dahilinde 43.000,00 TL'sinden sorumlu olduğu gerekçesiyle 43.000,00 TL hasar bedelinin 10.06.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline, ekspertiz ücreti isteminin reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili, kazanın kurgu olduğu, teminat dışı olduğu, başvuru şartının yerine getirilmediği, araçta eksper incelemesi yapılmak istendiğinde bu talebin gerekçe gösterilmeden reddedildiği, gerçek zararın tespiti gerektiği, davacı yararına hükmedilen vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne (AAÜT) göre hesaplanan miktarın 1/5'i oranında olması gerektiğini ileri sürerek itiraz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

...'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; itirazın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; kazanın kurgu olduğu, teminat dışı olduğu, başvuru şartının yerine getirilmediği, araçta eksper incelemesi yapılmak istendiğinde davacının bu talebinin gerekçe gösterilmeden reddedildiği, gerçek zararın tespiti gerektiğini ve re'sen ele alınacak nedenlerle ... kararının usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek; kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu araçta meydana gelen değer kaybı ve hasar bedeli talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 ... Türk Borçlar Kanunu'nun 49 uncu maddeleri, 2918 ... Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 inci maddeleri, 5684 ... Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, 6102 ... Türk Ticaret Kanunu'nun 1403 ve 1446 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme

1. 6102 ... Türk Ticaret Kanunu'nun 1409 uncu maddesinin 1 inci fıkrası uyarınca, sigortacı geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olduğu gibi aynı maddenin 2 nci fıkrası hükmüne göre, kural olarak rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın sigortacı tarafından kanıtlanması gerekmektedir.

Olayın sigortalının ihbar ettiği şekilde değil de sigortacının iddia ettiği şekilde gerçekleşmesi halinde ise, bu oluş şeklinin Kasko Sigortası Genel Şartları'nın A.5. maddesinde sayılan teminat dışında kalan hallerden olması gerekmektedir.

İlkeler anlatılan şekilde olmakla birlikte, sigortalı, Kasko Sigortası Genel Şartları'nın 1.5. maddesi ve Türk Ticaret Kanunu'nun 1446/2 nci maddesi uyarınca rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar mükellefiyetini kasten yerine getirmez veya iyiniyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan riziko teminat içinde imiş gibi ihbar ederse, ispat yer değiştirip oluşan rizikonun teminat içinde kaldığını ispat yükü sigortalıya geçer.

Somut olayda, 09.04.2021 tarihinde davacıya ait aracın, davalıya ... Poliçesi ile sigortaladığı karşı şeritten gelen aracın şerit ihlali yapması nedeniyle yoldan çıkarak yol kenarında bulunan elektrik direğine çarparak hasar gördüğü, kazaya davalı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün sebebiyet verdiği, tarafların kaza tespit tutanağı düzenlendiği, buna göre davalının sigortaladığı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunun kabul edildiği belirtilmiştir. Davalı tarafından sigortaya yapılan başvuruda ve eldeki başvuruda kurgu kaza nedeniyle hasarın teminat kapsamında olmadığı savunulmuştur.

Eldeki başvuruda ... tarafından 6102 ... Türk Ticaret Kanunu'nun 1409 uncu maddesine göre sigortalının doğru ihbar yükümlülüğüne aykırı hareket ettiği iddiasına ilişkin ispat yükünün davalı tarafta olduğu ve kazanın beyan edilen şekilde gerçekleşmediğinin ispatlanamaması nedeniyle hasarın teminat kapsamında olduğu yönünde değerlendirme yapılmış ise de; davalının savunması, araştırma raporu ve dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden davalının bu iddiasına ilişkin yeterli inceleme ve araştırma yapılmadığı, dosya kapsamına göre delillerin ... tarafından toplanması ve değerlendirilmesinin mümkün olmadığı anlaşılmaktadır.

Açıklanan maddi ve hukuksal olgulara göre; tüm delillerin ... yargılanma hakkına uygun şekilde toplanmasından sonra hasarın teminat kapsamında olup olmadığının belirlenebilmesi için yargılamanın genel yetkili mahkemeler huzurunda gerçekleştirilmesi gerekmektedir. ... tarafından dosyadan el çekilmesine karar verilmesi gerekirken, yazılı biçimde karar verilmesi doğru görülmemiş ve ... kararının bozulması gerekmiştir.

2. Bozma ilamının kapsam ve şekline göre, davalı vekilinin diğer temyiz itirazları şimdilik incelenmemiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan ... kararının BOZULMASINA,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle bozma nedenine göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

03.07.2023 tarihinde Üye ...'nin karşı oyu ve oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Dosyanın incelenmesinde; davacı vekilinin, 09.04.2021 tarihinde davacıya ait aracın, davalıya ...

Poliçesi ile sigortaladığı karşı şeritten gelen aracın şerit ihlali yapması nedeniyle yoldan çıkarak yol kenarında bulunan elektrik direğine çarparak hasar gördüğü, kazaya davalı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün sebebiyet verdiğini belirterek, taraflar arasında düzenlenen kaza tespit tutanağını dosyaya ibraz ettiği, buna göre davalının sigortaladığı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunun kabul edildiği; davalı vekilinin dosyaya sunduğu araştırma raporunda ise; sigortalı araç sürücüsü ile davacının sosyal medya platformu Facebook üzerinden arkadaş olduklarının görüldüğü,

kazaya karışan araç için başka dosyalar üzerinden de başvuru yapıldığı, anılan dosyalarda kurgu kaza nedeniyle ödeme yapılmadığı, kaza tespit tutanaklarındaki el yazılarının aynı olduğunun görüldüğü, anılan dosyalardaki taraflarla bağlantılarının tespit edildiği ve sigortalı araç sürücüsünün kazaya ilişkin beyan vermekten kaçındığı görülmektedir.

Şu durumda, kazanın kurgu olduğunun kabulü ve bu nedenle başvurunun reddi gerektiği düşüncesiyle sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.