Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/5507 K.2023/1380

Taraflar arasında görülen tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda, İlk Derece Mahkemesi tarafından davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı, davalılar ... ve ... Hazır Beton Saç ve Yapı Malzemeleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalıların istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar ... ve ... Hazır Beton Saç ve Yapı Malzemeleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, davacı vekilinin temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili müvekkilinin ... İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinde çalıştığını, bu şirket tarafından belediyeye çöp toplama hizmeti verildiğini, davacının ... plakalı çöp aracının üzerinde çöp toplama işini ifa ederken davalılardan ...'ün sürücüsü, davalı ... Hazır Beton Saç ve Yapı Malzemeleri San. ve Tic.

A.Ş.'nin işleticisi davalı ...'nın ise ... sigortacısı olduğu ... plakalı aracın çarpması şeklinde 30.08.2010 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu ağır yaralandığını; kaza nedeniyle malul kaldığını, süreklide bakıma muhtaç hale geldiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.500,00 TL maddi tazminat ile 60.000,00 TL manevi tazminatın (davalı ... sadece maddi tazminattan sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 23.03.2018 tarihli dilekçesi ile maddi tazminat talebini 627.386,07 TL olarak ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; ... plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduklarını ancak sorumluluklarının sigorta poliçesi ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile sınırlı olduğunu, davacının malûliyetinin tespiti gerektiğini, davacıya ödeme yapılması nedeniyle sorumluluklarının sona erdiğini, tedavi giderlerinden 6111 sayılı Kanun'un 59. maddesi ve geçici 1. maddesi gereğince SGK'nın sorumlu olduğunu, davadan öncede temerrüde düşürülmediklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalılar ... ile ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kazadaki tüm kusurun sigortalı araç sürücüsünde olmadığını, yaralanan davacının da kusurlu bulunduğunu, davacının talep ettiği tazminat miktarlarının fahiş olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;

...İlgili İş Mahkemesi dosyasında verilen bu karar istinaf incelemesinde olup kesinleşmediği ancak bu durumun yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmasına engel görülmediği. SGK ile yapılan yazışma, mahkememizin ilk kararıyla toplanan deliller ve İş Mahkemesinin kararı ve bu kararın dayanağı bilirkişi raporu değerlendirilmek suretiyle hesap bilirkişisinden 23.02.2021 tarihinde ek rapor alınmıştır.

Bilirkişi ek raporunda, istinaf incelemesi çerçevesinde işaret edilen hususlarda nazara alınıp SGK'dan gelen yazı cevabı ve İş Mahkemesinden verilen karar incelenmek suretiyle, davacının dosyaya yansıyan 3 aylık geçici iş göremezlik devresinde SGK tarafından ödenilen geçici iş göremezlik ödemelerinin tenzilinden sonra karşılanmamış kazanç kaybı bulunmadığı sebebiyle geçici iş görememe tazminatının hükmedilmemesi gerektiği.

23.02.2021 tarihli alternatifli hesaplamaya göre davacının karşılanmamış sürekli iş göremezlik tazminatının (860.185,58 TL'den taraflarınca tespit edilen SGK rücu miktarı 77.783,66 TL nin ve güncellenmiş sigorta ödemesi 96.749,25 TL nin tenzili sonrasında) 685.652,67 TL olduğu; mahkememizin kaldırılan ilk kararının davalı vekillerinin yanında davacı vekilince de istinaf edildiği, bu nedenle davalılar yönünden ilk kararın artık kazanılmış hak teşkil etmediği; sürekli iş gücü kaybı tazminatının ilk karara göre bu sebeple daha yüksek olabileceği nazara alınarak;

davacı lehine 685.652,67 TL maddi tazminata hükmedilebileceği tespit edilmiş ancak davacı vekilinin 19.04.2021 tarihli dilekçesiyle 627.386,07 TL olarak talebini bildirmiş olduğu sebebiyle; taleple bağlı kalınarak bu miktara hükmedildiği; davacının da davalı ... şirketine 13.04.2011'de başvurduğu ve tazminatı talep ettiği; buna 8 iş günü eklenince davalı ... şirketinin 26.04.2011 tarihinde temerrüte düştüğü nazara alınmak suretiyle hüküm oluşturulduğu.

Manevi tazminat yönünden mahkememizce bozulan hükmümüzdeki kanaat değişmediği için aynen gerekçe ve sebeplerle; tarafların sosyo-ekonomik durumları, kusurun yoğunluğu, manevi tazminatın bir cezalandırma aracı olmayacağı ancak bir nebze duyulan üzüntü ve elemi de karşılayacak nitelikte olması gerektiği taktir edilerek 50.000,00-TL'ye hükmedilmesi gerektiği.

Maddi tazminatın 120.219,00 TL'sinden sigorta şirketinin ödemeler dışındaki limiti çerçevesinde sorumlu olacağı, kalanından tüm davalıların sorumlu olacağı; manevi tazminatın ise sigorta şirketi dışındaki işleten ve sürücünün sorumlu olacağı " gerekçesiyle. Davanın kısmen kabulüne.

627.386,07 TL maddi tazminatın 120.219,00 TL'sinin tüm davalılardan müteselsilen, kalın kısmının davalı ... dışındaki davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine; bu tahsilat yapılırken davalı ... şirketinden 26.04.2011 tarihinden itibaren diğer davalılardan ise kaza tarihi olan 30.08.2010 tarihinden itibaren yasal faiz alınmasına, 50.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Hazır Beton...

Şirketinden kaza tarihi olan 30.08.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsiline, fazlaya dair taleplerin reddine," karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... ile ... vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Yerel mahkemece kısa kararda 627.356,07 TL maddi tazminat hüküm altına alınmış olmasına rağmen, gerekçeli kararda 627.386,07 TL'nin hüküm altına alındığını SGK tarafından müvekkilleri aleyhine iş mahkemesinde açılan davanın kesinleşmesi beklenmeden karar verildiğini, SGK tarafından yapılan ödemenin faiz güncellemesi yapılarak hesaplanan tazminattan indirilmesi gerektiğini, davacının maluliyeti %60'tan az olmasına rağmen pasif dönem hesaplamasının doğru olmadığını, bilirkişi raporuna yaptıkları itirazların dikkate alınmadığını, TRH yaşam tablosu yerine PMF yaşam tablosunun dikkate alınmasının doğru olmadığını,

01.03.2017 tarihli celsede davanın Euroko Sigorta A.Ş.'ye ihbar edilmesine karar verilmesine rağmen bunun gerçekleştirilmediğini, kazanın trafik-iş kazası olması nedeniyle asli sorumluluğun davacı işverenine ait olduğunu, kusuru kabul etmediklerini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;

"... Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle; kaza tespit tutanağında davalı sürücü ...'ün arkadan çarpma nedeniyle tam kusurlu olduğu, ceza dosyasında alınan 28.07.2011 tarihli kusur raporunda davalı sürücünün takip mesafesini ayarlamaması ve hız nedeniyle asli ve tam kusurlu olduğu,

iş bu dosya kapsamında alınan, trafik bilirkişi ve iş güvenliği uzmanı iki bilirkişi tarafından düzenlenen 04.05.2017 tarihli raporda ise, davalı sürücünün %10 oranında, davalı işveren şirketin davalı mikser sürücüsüne gerekli eğitimleri verdiği belgelendirilmediğinden % 70 kusurlu, davacı işvereni dava dışı ... İnşaat San. ve Tic. Ltd.

Şti.'nin çöp kamyonunun arkasında işçinin güvenliği için gerekli sesli ve ışıklı uyarı sistemi bulundurmadığından %20 kusurlu olduğu belirtilmiş olup, somut olaya konu trafik-iş kazasının meydana gelmesinde her halükarda davacının kusurunun bulunmadığının anlaşılmasına; davalı sürücü, işleten ve ... şirketi davacının zararından müştereken ve müteselsilen sorumlu olup, kusur durumunun (oranlarının) kendi iç ilişkilerinde bağlayıcı olmasına; kısa kararda yapılan rakam hatasının her zaman mahalinde düzetilebilecek maddi hata olmasına, kaldı ki kısa kararda iş bu rakam hatasının mahkeme başkanınca paraf ile düzeltiğinin anlaşılmasına;

dava, Eureko Sigorta A.Ş.'ye ihbar edilmiş olup, 28.09.2020 tarihli dilekçe ile Eureko Sigorta A.Ş. vekili tarafından ihbar olunan sıfatı ile davaya cevap verilmiş olmasına.

Dairemizin kaldırma kararı sonrasında alınan ve hükme dayanak yapılan 23.02.2021 tarihli raporda, davacının kusursuzluğu, davalı tarafın %100 kusuru, 3 ay geçici iş göremezlik, %52 maluliyet üzerinden yapılan ve SGK rücu ödemesi yönünden alternatifli hesaplamada, 'SGK tarafından yapılan geçici iş göremezlik ödemesi, davacının hesaplanan 3 aylık geçici iş göremezlik tazminatından fazla olduğundan davacının karşılanmamış geçici iş göremezlik zararı bulunmadığı, davacının temizlik işçisi olduğu,

aktif dönemde bildirilen bodrolu kazancına ve pasif dönemde AGİ'siz asgari ücrete göre, PMF yaşam tablosu esas alınarak yapılan hesaba göre davacının maluliyet (kalıcı iş göremezlik) zararının 860.185,58 TL, bu miktardan güncellenmiş sigorta ödemesi 96.749,25 TL ve SGK tarafından yapılan rücuya tabi peşin sermaye ödeme olan 43.379,25 TL düşüldüğünde davacının karşılanmamış maluliyet tazminatının 720.057,08 TL (1. alternatif) olduğu' belirtilmiş olup, SGK tarafından davalılar ... ve ...

İnşaat San. ve Tic. Ltd.

Şti. aleyhine açılan rücu davasında, dosyada mübrez İstanbul Anadolu 1. İş Mahkemesi'nin 2019/716 Esas, 2019/588 Karar sayılı kararı ile, davanın kısmen kabulü ile 43.379,25 TL ilk peşin sermaye değerinin davalılardan tahsiline karar verildiği anlaşılmakla, iş bu kararın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi'nce verilen esastan red kararı ile 08.04.2021 tarihinde kesinleşmiş olmasına; kaldı ki SGK tarafından ilk peşin sermaye ödemesinin güncellenmeden direkt hesaplanan tazminattan mahsup edilmesinin yerleşik Yargıtay içtihatlarına uygun olmasına;

taraf ve yargı denetimine açık ve yeterli 23.02.2021 tarihli aktüer raporunun hükme esas alınmasında bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalılar ... ile ... vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine, karar vermiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... ile ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar vekili temyiz başvuru dilekçesinde; istinaf başvuru dilekçesindeki sebeplerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının hatalı olduğunu belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakeme Kanunu, 6098 sayılı Borçlar Kanunu, 5510 sayılı Kanun

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalılar ... ile ... vekili yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyizeden davalılar ... Hazır Beton Saç Yapı Malz A.Ş. ve ...'den alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,