Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/7986 K.2023/3418

Taraflar arasında görülen muvazaalı işlemin iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesince Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Z.. Ş.. vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle, kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 14.03.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen gün ve saatte gelen davacı vekili Avukat... ile davalı Z.. Ş.. vekili Avukat... ve davalı asil M.. Ş.. geldiler, davacı vekili ile davalı Z.. Ş.. vekili ve davalı asil M.. Ş..'ün sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 14.03.2023 gününde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı M.. Ş..'ün 22.144,00 TL tutarında borcu bulunduğunu, davalı aleyhine... 9. İcra Müdürlüğünün 2009/1346 sayılı icra dosyası ile takip yapıldığını, davalının borçlarını ödememek için malvarlığıyla ilgili çeşitli tasarruflarda bulunduğunu,... 6. Noterliğinin 06.02.2008 tarih 02868 yevmiye numaralı kooperatif üyelik ve durak hattı devir sözleşmesi ile...

Büyükşehir Belediyesi Otobüs İşletme Müdürlüğünde kayıtlı bulunan S.S 178 nolu... ili Seyhan Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifindeki üyelik ve durak hakkını kardeşi Z..

Ş..'e devrettiğini, söz konusu devrin muvazaalı bir devir olduğunu belirterek davanın kabulü ile bu işlemin iptal edilmesine karar verilmesini talep etmiş, yargılama sırasında davaya konu üyelik ve durak hakkı dava dışı Şakir Can adlı 3. şahsa devredildiğinden 25.11.2015 havale tarihli ıslah dilekçesi ile davasını tazminata dönüştürdüğünü belirtmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı Z.. Ş.. vekili cevap dilekçesinde; usuli açıdan borçlular hakkında aciz belgesi alınmadığını, tasarrufun iptali davalarının 5 yıllık hak düşürücü süreye tabi olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

2.Diğer davalı M.. Ş..; davaya cevap vermemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 18.12.2015 tarihli ve 2014/343 Esas, 2015/635 Karar sayılı kararı ile takip sırasında davalı borçlunun maliki bulunduğu davaya konu otobüs işletmesi hattını kardeşi olan diğer davalı Z.. Ş..'e devrettiği, devrin muvazaalı olduğu, alacaklıdan mal kaçırma kastı ile yapıldığı, davalıların kardeş olup birbirlerinin borç ve alacaklarından haberdar oldukları gerekçesiyle davalı M.. Ş.. hakkındaki davanın reddine, davalı Z.. Ş.. hakkındaki davanın kabulü ile davacının... 9.icra müdürlüğü'nün 2009/1346 esas sayılı dosyasındaki asıl alacak ve ferileri ile sınırlı olmak koşulu ile davalı Z.. Ş..'ün tazminata mahkum edilmesine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Z.. Ş.. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 25.11.2020 tarihli ve 2019/5613 Esas, 2020/7642 Karar sayılı ilamı ile; "... Somut olayda, dava konusu S.S.178 nolu... İli, Seyhan Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifindeki

B-42 nolu üyelik hakkı ve durak hakkı... Büyükşehir Belediyesi Otobüs Şube Müdürlüğü’nün 06.02.2008 tarih ve 394 sayılı kararından da anlaşıldığı üzere davalı borçlu M.. Ş..’ün özel halk otobüsü çalıştırma işine ait hak ve yükümlülüklerini Z.. Ş..’e devretmesine muvafakatı ile davalı 3. kişi Z.. Ş..’e devredilmiş, davanın açılmasından sonra ise davalı 3. kişi Z.. Ş.. kooperatifteki üyelik hakkı ve durak hakkını dava dışı Şakir Can’a devretmiştir.

Bu kooperatif üyeliği ve durak hakkı ile ilgili devrin iptaline karar verilmesi için kooperatif üyeliği ve durak hakkının devir silsilesi içindeki tüm satışların muvazaalı olduğunun ispatlanması gerekir. Ancak dava konusunun yargılama sırasında davalı tarafından devri halinde HMK’nun 125. maddesine göre davacının devir alan şahısları davaya dahil etmek veya davasını tazminata dönüştürmek gibi ihtiyari bir hakkı vardır.

Davacı 25.11.2015 tarihli dilekçe ile davayı bedele dönüştürdüklerini belirtmiştir. Mahkemenin, davalıların kardeş olup birbirlerinin borç ve alacaklarından haberdar oldukları yapılan tasarrufun iptali gerektiği tespiti yerinde olup, bu durumda dava konusu kooperatif üyelik hakkı ve durak hakkının davalı 3.kişi Z.. Ş..’ün elden çıkardığı tarihteki değerinin tespit edilerek, bu değer üzerinden davalı Z.. Ş..’ün davacının alacak ve ferileriyle sınırlı olarak tazminata mahkum edilmesine karar verilmesi gerekirken infaz kabiliyeti olmayacak şekilde tazminat miktarı belirtilmeden hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır." gerekçesi ile karar bozularak dosya kararı veren Mahkemeye gönderilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu kooperatif üyelik hakkı ve durak hakkının davalı 3.kişi Z.. Ş..’ün elden çıkardığı tarihteki değerinin tespiti üzerine davanın kabulü ile S.S.178 nolu... İli Seyhan Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifindeki B - 42 nolu üyelik hakkı ve durak hakkının davalı borçlu M.. Ş.. tarafından davalı Z.. Ş..'e devrine ilişkin... 6. Noterliği 06.02.2008 tarihli 02868 yevmiye numaralı tasarrufun iptaline, 550.000,00 TL tazminatın;... 9. İcra Müdürlüğü'nün 2009/1346 E. sayılı dosyasındaki alacak ve ferileri ile sınırlı olarak davalı Z.. Ş..' den alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Z.. Ş.. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Z..

Ş.. vekili temyiz dilekçesinde; davacı tarafın vermiş olduğu ıslah dilekçesi ile açmış olduğu tasarrufun iptali davasını tazminat davasına çevirdiğini, tazminat olarak da 22.144,00 TL istediğini, Mahkemenin talep ile bağlı olup talepten fazla hüküm kuramayacağını, davacı tarafın faiz talebinin olmadığını, aciz belgesinin bulunmadığını, tasarrufun iptali davalarının 5 yıllık hak düşürücü süreye tabi olduğunu, dava konusu yapılan özel halk otobüsü ve hattını 1997 yılında müvekkili ile dava dışı V..

D.. isimli kişinin ortak olarak aldıklarını, ancak müvekkilinin yurt dışında çalışıyor olmasından dolayı resmiyette sadece V.. D.. üzerine yapıldığını, V.. D..'in bu otobüsteki hissesini daha sonra müvekkilinin kardeşi olan M.. Ş..’e devrettiğini, 2006 yılında müvekkili Z.. Ş..'ün zaten kendisine ait olan bu otobüsün ve hattın yarı hissesini üzerine aldığını belirterek mahkeme kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, TBK'nın 19. maddesi uyarınca muvazaalı işlemin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 186 ıncı maddesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 19. maddesi.

3. Değerlendirme 1.Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı, davalı Z.. Ş.. aleyhine... 9. İcra Müdürlüğü'nün 2009/1346 E. sayılı dosyasındaki alacak ve ferileri ile sınırlı olarak tazminata hükmedildiği, icra dosyasındaki miktarın davacının talebi kadar olduğu, yargılama giderlerine de bu miktar üzerinden hükmedildiği, böylece talep aşımının söz konusu olmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı Z.. Ş.. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

8.400,00 TL vekalet ücretinin davalı Z.. Ş..'den alınarak duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene davalıya yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,