Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/8185 K.2025/11670

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili asıl dava dilekçesinde.

02.01.2014 tarihinde davalı ...'ın sevk ve idaresindeki araç ile otobüs bekleyen ... 'a çarpması sonucu ölümüne neden olduğunu, olay ile ilgili İzmir 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 2014/105 Esas sayılı dosyası ile davalı ... hakkında tedbirsizlik ve dikkatsizlikle ölüme sebebiyet verme suçundan kamu davası açıldığını, trafik kazası sonucu ölen ... davacılardan ...'ın eşi, ... ve ...'ın babası, ... ve ...'ın oğlu, ... ve ... ağabeyi olduğunu, müteveffanın astsubay emeklisi olup öldüğü tarihte 50 yaşında olduğunu, müteveffanın eşinin ev hanımı, oğlu ...'ın ...

Üniversitesi Hukuk Fakültesi birinci sınıf öğrencisi olduğunu, müteveffanın bakım ve desteği ile yaşamlarını idame ettirdiklerini, diğer oğlu ...'ın ise özel bir şirkette mühendis olup halen çalıştığını, müteveffanın ölümü ile birlikte davacı ... ve ... desteklerini kaybettiklerini, madden ve manen zarara uğradıklarını, kazanın meydana gelmesinde müteveffanın bir kusurunun bulunmadığını, davacı eş ve çocukların desteklerinin anne babanın çocuklarının, kardeşlerin ise yetişkin ağabeylerinin beklenmedik ölümü ile büyük üzüntü duyduklarını, bu nedenlerle davacı eş ... için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 30.000,00 TL maddi,

davacı ... için 3.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan ..., Tur.Tic.A.Ş ve ... Sigorta A.Ş'den poliçedeki limit ile sorumlu olması kaydıyla müştereken ve müteselsilen kaza tarihinden tibaren yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacılara verilmesine, davacı eş ... için 40.000,00 TL, ... için 40.000,00 TL, ... için 40.000,00 TL, ... için 30.000,00 TL, ... için 30.000,00 TL, ... için 20.000,00 TL, ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan ... ve ...

Tur.Tic.A.Ş' den kaza tarihinden itibaren yasal faizleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen 2015/104 sayılı dosyada davacılar vekili; alınan bilirkişi raporunda ...'a %75, müteveffaya ise %25 kusur verildiğini, söz konusu dosyada davalı gösterilen ... Oto. Tur. A.Ş.'nin uzun süreli kiralama sebebi ile işleten olmadığı ve aracın uzun süreli olarak fiili tasarruf hakkının dava dışı ... Sistemlerin Ltd.

Şti.'ye devredilmiş olması sebebiyle bu firmanın sorumlu olduğundan bahsedildiğini, müteveffanın bir kusurunun bulunmadığını, davacıların müteveffanın beklenmedik ölümü ile büyük acılar içinde kaldıklarını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı ... için 30.000,00 TL destekten yoksun kalma, 40.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 3.000,00 TL destekten yoksun kalma, 40.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 40.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 30.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 30.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın,

davacı ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın, davalılardan ... Ltd. Şti.'den olay tarihinden itibaren yasal faizi ile, davacı ... için 3.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... ve Tur.Tic.A.Ş vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin söz konusu aracın işleten sıfatına haiz olmadığını, 34 ... plaka sayılı aracın müvekkili şirketçe Motorlu Araç Kira Sözleşmesi kapsamında 36 ay süre ile dava dışı ... Sistemleri Ltd.Şti firmasına kiraya verildiğini,kazada müvekkili şirketin hiçbir kusuru bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkili hakkında taksirle ölüme neden olma iddiası ile İzmir 4. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2014/105 Esas sayılı dosyasında ceza yargılamasının devam ettiğini, davacıların iddialarının aksine üzücü olay sonucu vefat eden ... olayın gerçekleştiği an karşıdan karşıya geçmekte olup cebin içinde yer alan otobüs durağında beklemediğini, trafik kurallarına aykırı davrandığını, ceza davasının bekletici sorun yapılmasını talep ettiklerini, talebin fahiş olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... Genel Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde. 34 ... plakalı aracın, 09.05.2013 başlangıç-09.05.2014 bitim tarihleri arasında geçerli olmak üzere zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile ...

Turizm Tic.A.Ş adına ölüm halinde kaza tarihi itibariyle şahıs başına 268.000,00 TL'ye kadar azami sorumluluk hadleri ile müvekkili şirkete sigorta ettirildiğini, müvekkili şirketin maddi tazminat sorumluluğunun kusur oranında ve poliçe limiti ile sınırlı bulunduğunu, davacılar tarafından yapılan başvuru üzerine müvekkili şirket nezdinde hasar dosyası açıldığını ve nihayetinde davacılar için maddi tazminat hesaplarının yapıldığını buna göre davacı eş ... için 23.631,11 TL, davacı çocuk ... için 2.127,61 TL tazminat hesabı yapıldığını,

tespit edilen maddi tazminat rakamları üzerinden davacılar vekiline sulh teklifinde bulunduklarını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECEMAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesi'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl dava dosyası yönünden davanın davalı ... Tur.Tic.

AŞ. yönünden husumet yokluğundan reddine, davanın diğer davalılar yönünden kısmen kabulüne, davacı ... için 87.508,00 TL, davacı ... için 5.638,00 TL olmak üzere toplam 93.146,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihi olan 02.01.2014 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe teminat limiti ile sınırlandırılmasına ve davalı ... yönünden faizin dava tarihi itibariyle başlatılmasına,

davacı ... için 20.000,00 TL, davacılar ..., ..., ..., ... için 15.000,00'er TL, davacı ... ve ... için 10.000,00'er TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 02.01.2014 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalı ...'tan alınarak davacılara verilmesine,

manevi tazminat ile ilgili fazlaya ilişkin istek, maddi tazminat ile ilgili sigorta şirketi yönünden faizin başlangıç tarihine yönelik fazlaya ilişkin isteğin reddine, birleşen İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/559 Esas 2016/438 Karar sayılı dosyası yönünden davanın kısmen kabulüne, 2015/104 Esas sayılı dosya ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davacı ... için 87.508,00 TL, davacı ... için 5.638,00 TL, davacı ... için 6.854,00 TL, davacı ... için 2.476,21 TL olmak üzere toplam 102.476,21 TL destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihi olan 02.01.2014 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalı ...

Sistemleri Ltd.Şti.'den alınarak davacılara verilmesine, maddi tazminatın davacı ... için belirlenen 6.854,00 TL ile davacı ... için belirlenen 2.476,21 TL toplamı olan 9.330,31 TL'lik bölümünün olay tarihi olan 02.01.2014 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe teminat limiti ile sınırlandırılmasına ve davalı ... yönünden faizin dava tarihi itibariyle başlatılmasına,

davacı ... için 20.000,00 TL, davacılar ..., ..., ..., ... için 15.000,00'er TL, davacı ... ve ... için 10.000,00'er TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 02.01.2014 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalı ...

Sistemleri Ltd.Şti.'nden alınarak davacılara verilmesine, manevi tazminat ile ilgili fazlaya ilişkin istek, maddi tazminat ile ilgili sigorta şirketi yönünden faizin başlangıç tarihine yönelik fazlaya ilişkin isteğin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ile davalılar vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacılar ve davalılar ... ile ... Genel Sigorta A.Ş. vekillerinin istinaf itirazlarının ayrı ayrı esastan reddine, yerel mahkemenin birleşen davadaki kararının davalı ... Sis. Ltd.

Şti. lehine kaldırılmasına, birleşen davadaki kararın manevi tazminatın reddine dair vekalet ücreti yönünden davalı ... Sis. Ltd. şirketi lehine düzeltilmesine, dosyada toplanacak başkaca delil bulunmadığı anlaşıldığından ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus da bulunmadığından davanın esası hakkında istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Temyiz Sebepleri Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu olayın müteveffanın kusurlu hareketi nedeni ile meydana geldiğini, müvekkilinin kusuru bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydı ile müvekkili hakkında iddia olunan kusur durumu da nazara alındığında verilen maddi ve manevi tazminat (hem asıl hem birleşen dava yönünden) miktarlarının fahiş olduğunu, tazminatın zenginleşme aracı olarak görülmemesi gerektiğini belirtmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talebine ilişkindir. 1. Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Dosya içeriğine göre davacılar vekili tarafından asıl davada fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla ... için 30.000,00 TL maddi, davacı ... için 3.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan ..., ... Tur.Tic.A.Ş ve ...

Sigorta A.Ş'den poliçedeki limit ile sorumlu olması kaydıyla müştereken ve müteselsilen kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacılara verilmesini, davacı eş ... için 40.000,00 TL, ... için 40.000,00 TL, ... için 40.000,00 TL, ... için 30.000,00 TL, ... için 30.000,00 TL, ... için 20.000,00 TL, ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan ... ve ...

Tur.Tic.A.Ş'den kaza tarihinden itibaren yasal faizleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesini, birleşen davada fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı ... için 30.000,00 TL destekten yoksun kalma, 40.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 3.000,00 TL destekten yoksun kalma, 40.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 40.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 30.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 30.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın, davalılardan ...

Sistemleri Ltd. Şti.'den olay tarihinden itibaren yasal faizi ile, davacı ... için 3.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, asıl dava dosyası yönünden davanın davalı ... Tur.Tic.

AŞ. yönünden husumet yokluğundan reddine, davanın diğer davalılar yönünden kısmen kabulüne, davacı ... için 87.508,00 TL, davacı ... için 5.638,00 TL olmak üzere toplam 93.146,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihi olan 02.01.2014 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesini, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe teminat limiti ile sınırlandırılmasına ve davalı ... yönünden faizin dava tarihi itibariyle başlatılmasına,

davacı ... için 20.000,00 TL, davacılar ..., ..., ..., ... için 15.000,00'er TL, davacı ... ve ... için 10.000,00'er TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 02.01.2014 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalı ...'tan alınarak davacılara verilmesine,

manevi tazminat ile ilgili fazlaya ilişkin istek, maddi tazminat ile ilgili sigorta şirketi yönünden faizin başlangıç tarihine yönelik fazlaya ilişkin isteğin reddine, birleşen İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/559 Esas 2016/438 Karar sayılı dosyası yönünden davanın kısmen kabulüne, mahkememizin 2015/104 Esas sayılı dosyası ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davacı ... için 87.508,00 TL, davacı ... için 5.638,00 TL, davacı ... için 6.854,00 TL,

davacı ... için 2.476,21 TL olmak üzere toplam 102.476,21 TL destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihi olan 02.01.2014 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalı ...

Sistemleri Ltd.Şti.'den alınarak davacılara verilmesine, maddi tazminatın davacı ... için belirlenen 6.854,00 TL ile davacı ... için belirlenen 2.476,21 TL toplamı olan 9.330,31 TL'lik bölümünün olay tarihi olan 02.01.2014 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe teminat limiti ile sınırlandırılmasına ve davalı ... yönünden faizin dava tarihi itibariyle başlatılmasına,

davacı ... için 20.000,00 TL, davacılar ..., ..., ..., ... için 15.000,00'er TL, davacı ... ve ... için 10.000,00'er TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 02.01.2014 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalı ...

Sistemleri Ltd.Şti.'den alınarak davacılara verilmesine, manevi tazminat ile ilgili fazlaya ilişkin istek, maddi tazminat ile ilgili sigorta şirketi yönünden faizin başlangıç tarihine yönelik fazlaya ilişkin isteğin reddine karar verilmiştir.

Karara karşı taraf vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince davalı ... Sistemleri Ltd.Şti. istinaf başvurusunun kısmen kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davalı ... tarafından temyiz isteminde bulunulmuş olmakla davacılar ..., ..., ..., ..., ... ve ... lehine hükmedilen maddi ve manevi tazminat miktarları ayrı ayrı Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 107.090,00 TL’nin altında kalmaktadır. Bu nedenle davalı ... vekilinin temyiz dilekçesinin davacılar ..., ..., ..., ..., ... ve ... yönünden miktar itibariyle reddine karar vermek gerekmiştir.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı ... vekili tarafından (davacı ... yönünden) temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan sebeplerle, davalı ... vekilinin temyiz dilekçesinin davacılar ..., ..., ..., ..., ... ve ... yönünden miktar itibariyle REDDİNE, 2.Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,