Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/8208 K.2023/3419

Taraflar arasındaki menfi tespit ve istirdat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi davacı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 14.03.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiyle ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen gün ve saatte gelen davacı vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ... geldiler tarafların vekilinin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 14.03.2023 gününde Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı alacaklıya herhangi bir borcu bulunmamasına rağmen derdest dört adet icra dosyası nedeniyle halen minimum 1.666.750,18 TL borçlu görünmekte olduğunu, alacaklı tarafından iş bu dosyaların işleme tabi tutulduğunu, istirdat talebine konu Samsun 3. İcra Müdürlüğü'nün 2015/3273 Esas sayılı dosyasında müvekkiline ait Perşembe ilçesi Kozağzı mevkii 117 ada 1 parselde bulunan 4. kat 5 nolu bağımsız bölümün gerçek rayiç bedelinin çok altında satılarak paraya çevrildiğini belirterek davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ve fazlaya ilişkin hakkın saklı kalması kaydı ile 40.000,00 TL fazla ödemenin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ...; davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile. Samsun İcra Müdürlüğünün 2018/80487 (Eski Samsun 1. İcra Müdürlüğünün 2010/2212 ) sayılı dosyasının borçlusunun davacı olmadığı, bu dosya nedeniyle davacının taraf sıfatının bulunmadığı gerekçesiyle bu dosya yönünden açılan davanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 114/1-d ve 115 inci maddeleri uyarınca aktif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine,

Samsun İcra Müdürlüğü'nün 2016/156347 (Eski Samsun 5. İcra Müdürlüğünün 2012/6254) ve 2017/162022 (Eski Samsun 2. İcra Müdürlüğünün 2010/848) sayılı icra dosyalarına dayanak mahkeme kararları Yargıtay tarafından bozulduğundan ve bozma ilamlarının icra dosyalarına sunulması halinde takibin devam edemeyeceği, bu dosyalar nedeniyle davacıdan yapılmış bir tahsilatın bulunmadığı,

davacının menfi tespit davası açmasında hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle bu icra dosyaları yönünden açılan davanın HMK'nın 114/1-h ve 115 inci maddeleri uyarınca hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, Samsun İcra Müdürlüğü'nün 2017/78896 (Eski Samsun 3. İcra Müdürlüğünün 2015/3273 ve Samsun 3. İcra Müdürlüğünün 2015/3280 dosyasının birleşmesi ile), 2016/153833 (Samsun 5. İcra Müdürlüğünün 2010/2104) ve 2016/87378 (eski Samsun 6. İcra Müdürlüğünün 2012/8258) sayılı takip dosyalarında davacıdan yapılan fazla tahsilat bulunmadığı,

takiplerin ilama dayandığı gerekçesiyle bu takipler yönünden ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde.

Samsun İcra Müdürlüğü'nün 2016/156347 ve 2017/162022 Esas sayılı dosyalarında alacaklı vekili tarafından dosyaların kapatılması talep edilmiş olmasına rağmen bu talebin reddedildiğini, müvekkili üzerinde haciz baskısının halen devam ettiğini, davanın açılma tarihinden sonra 03.01.2018 tarihinde haciz talebinde bulunduğunu, dava açmakta bu nedenle hukuki yarar bulunmadığı gerekçesinin doğru olmadığını, Samsun İcra Müdürlüğü'nün 2016/153833 sayılı dosyasında takibin kambiyo senetlerine mahsus takip başlatıldığını, müvekkilinin bu dosyanın tarafı olmadığını, ancak icra emri ile usulsüz bir şekilde dosyaya dahil edildiğini,

dosyanın halen derdest olup menfi tespit taleplerinin yerinde ve hukuki olduğunu, davalının müvekkiline ait iki taşınmazın satışından 231.000,00 TL ve Samsun 3. İcra Müdürlüğü'nün 2015/3273 ve 2015/3280 sayılı takip dosyalarında 90.024,54 TL olmak üzere toplam 321.024,54 TL tahsil ettiğini, dolayısıyla borç tutarı olan 280.000,00 TL'ye karşılık 321.024,54 TL tahsilat yaptığını, müvekkilinin herhangi bir borcu bulunmamasına rağmen dört adet icra dosyası nedeniyle halen minimum 1.666.750,18 TL borçlu göründüğünü, bu durumun davalının kötü niyetini ortaya koyduğunu,

Samsun 3. İcra Müdürlüğü'nün 2015/3273 sayılı takip dosyasına konu taşınmazın gerçek rayiç bedelinin çok altında satılarak paraya çevrildiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılması istemi ile istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunda bildirdiği sebepler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının dava konusu edilen icra takip dosyalarında borçlu olup olmadığının tespiti ve fazladan tahsilat yapıldığı ileri sürülen icra dosyaları yönünden istirdat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72 nci maddesi.

3. Değerlendirme Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, dava konusu edilen bir kısım icra takip dosyalarının ilama dayalı olup söz konusu ilamların bozma kararlarıyla infaz kabiliyetinin olmadığının, bir kısım icra takip dosyalarının kesinleşmiş mahkeme kararlarına dayalı olup infazen kapatıldığının ve fazladan tahsilat yapılmadığının,

bir kısım icra takip dosyalarında davacının asıl borçlu olmamakla birlikte tasarrufun iptali dosyalarında 3. kişi sıfatıyla sorumluluğunun bulunduğunun, davacıya ait taşınmazın icra takip dosyasında rayiç bedelinin çok altında satıldığı ileri sürülmüşse de, icra takip dosyasında kıymet takdirinin yapıldığının ve bunun sonucunda gerçekleşen ihalenin kesinleştiğinin anlaşılmasına göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya yükletilmesine,

8.400,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak duruşmada vekille temsil olunan davalıya verilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,