Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/8305 K.2024/3650

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili ve davacı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalının ve davacının itirazının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 18.09.2020 tarihinde davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu sigortalı ...sevk ve idaresindeki araçta yolcu konumundaki müvekkilinin yaralanarak malul kaldığını, sigorta şirketi tarafından 25.08.2021 tarihinde 15.358,00 TL ödeme yapıldığını, yapılan bu ödemenin yetersiz olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.000,00 TL bakiye sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, 750,00 TL rapor ücretinin yargılama giderleri arasında tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesiyle talebini 139.115,56 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; geçerli başvuru yapılmadığından başvuru sahibinin Komisyona başvurmasında hukuki yararının bulunmadığını, davanın usulden reddi gerektiğini, 25.08.2021 tarihinde başvuru sahibine 15.358,00 TL ödeme yapıldığını, yapılan ödemenin poliçe teminatı dahilinde yeterli olduğunu, başvuru sahibinin kazada yolcu koltuğunda oturduğunu, emniyet kemeri takmadığından müterafik kusur durumunun dikkate alınmasını, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamı ve alınan bilirkişi raporlarına dayanılarak, davacının talebinin kısmen kabulü ile kabul edilen 75.051,96 TL tazminat tutarının 25.08.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile sigorta şirketinden tahsili ile davacıya ödenmesine, 64.063,60 TL'lik bakiye talebin ise 56.807,75 TL'lik kısmı takdiri indirim nedeniyle olmak üzere reddine karar vermiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili itiraz etmiştir.

B. İtiraz Sebepleri

Davacı itiraz dilekçesinde; bilinen ve gerçek veriler yerine varsayıma dayalı tahmini yorumlarla pasif dönem hesabında 3.000,00 TL gelirin esas alınmasının hukuki bir dayanağı bulunmadığını, pasif dönem gelirin aktif dönem gelirinin 70'i olarak alınmasının hatalı olduğunu, kararda müvekkilinin eniniyet kemeri takmadığından dolayı %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmasının hatalı olduğunu, %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, sigorta şirketi lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek karara itiraz etmiştir.

Davalı itiraz dilekçesinde; başvuru sahibinin dosyaya ibraz ettiği sağlık kurul raporunun kazadan 12 ay geçmeden ve başvuru sahibinin iyileşme süreci tamamlanmaksızın tanzim edildiğini, Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yöncimelik hükümlerine göre özel gereksinime ihtiyacı olmadığının tespit edildiğini, ileri sürülen tedavi giderlerinden Genel Şartlar uyarınca sorumlu olmadığını, kazadan kaynaklanan tedavi hizmet bedellerinin tamamının Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından karşılanacağının hüküm altına alındığını,

geçerli başvuru yapılmadığından başvuru sahibinin Komisyona başvurmasında hukuki yararının bulunmadığını ve davanın usulden reddi gerektiğini, vekalet ücretinin asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında olması gerektiğini belirterek karara itiraz etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının itirazları yönünden.

Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 2021/786 E. 2022/579 K. sayılı kararı da nazara alınarak hakem karar tarihine yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne (AAÜT) göre 1/5 oranında 5.100,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği sonucuna varıldığı, davacının itirazları yönünden; bilirkişi raporunun incelenmesine davacının itirazının haklı olduğu gerekçesiyle ara kararla aktüer bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş, alınan raporla; rapor tarihi (13.03.2022) itibarıyla sürekli iş göremezlik tazminat tutarının 154.952,56 TL olduğu,

hesaplanan 154.952,56 TL sürekli iş göremezlik tazminat tutarı toplamından, davacı tarafa ödenen tazminatın 13.03.2022 tarihi itibarıyla güncellenmiş değeri olan 16.114,86 TL'nin tenzil edilmesinden sonra, davalı tarafından davacı için ödenebilir ek sürekli iş göremezlik tazminat tutarının 138.837,70 TL olduğu, 30 gün için geçici iş göremezlik tazminat tutarının 2.103,98 TL olduğu belirlenmiş, alınan raporun denetime elverişli olduğu gerekçesiyle.

"Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetinin 04.02.2022 — K-2022/27447 sayılı kararına karşı tarafların yapmış olduğu itirazların KISMEN KABULÜNE, itiraza konu Hakem Heyeti kararının kaldırılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmasına,

6.1.Başvuru sahibinin talebinin kısmen kabulü ile 138.837,70 TL sürekli iş göremezlik tazminatından %20 hatır taşıması ve %20 müterafik kusur indirimi yapılarak 88.856,12 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 25.08.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte Türkiye Hesabından tahsil ile başvuru sahibine ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, ... 6.4.Başvuru sahibi kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 5.100,00 TL avukatlık ücretinin Türkiye Sigorta A.Ş. den alınarak başvuru sahibine ödenmesine," karar vermiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz uygulanarak ele alınması gerektiğini, geçici iş göremezlik-bakıcı ve tedavi giderleri-yol masrafının sorumluluk kapsamında bulunmadığını, başvuran vekiline ödenecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre asliye hukuk mahkemeleri için ödenmesi gereken vekalet ücretinin 1/5’i oranında olması gerektiğini belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun bakiye sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, İtiraz Hakem Heyeti kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince; Tazminatın kapsamını belirleme biçimi ve tazminattan yapılacak indirimler ve sıralaması 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 51 ve 52 nci maddelerinde düzenlenmiştir.

TBK’nın 51 inci maddesine göre hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler.

Bu madde uyarınca hâkim, öncelikle zarar gören kişinin maluliyet oranına, yaşına, bakiye ömrüne ve gelirine göre zararını tespit etmeli, zarar görenin kusuruna isabet eden kısmı bu miktardan çıkarmalı, bulunan tutardan koşulları varsa 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun (KTK) 87 nci maddesi gereğince hatır taşıması ve müterafik kusur nedeniyle gerekli indirimleri yapmalı, son olarak da zarar gören,

zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise TBK’nın 52 nci maddesine göre tazminatı indirebilecek veya tamamen kaldırabilecektir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 14.03.2012 tarihli ve 2011/4-824 Esas, 2012/134 Karar sayılı, 16.03.2016 tarihli ve 2014/4-1018 Esas, 2016/326 Karar sayılı ilâmları).

TBK’nın 51 ve 52 nci maddelerine göre nihai tazminatı belirlerken sırasıyla; trafik kazasının oluşumunda zarar görenin kusuru varsa bu oranda indirim yapılmalı, koşulları varsa TBK’nın 51 ve KTK’nın 87 nci maddeleri uyarınca hatır taşıması indirimi yapılmalı, zarar görenin olayın oluşumunda etkili olmamakla beraber zararın oluşumunda veya artmasındaki müterafik kusuru varsa bu sebeple indirim yapılmalı, en son olarak da sigorta şirketi tarafından davadan önce yapılan ödeme güncellenip mahsup edildikten sonra ödenecek tazminat miktarı belirlenmelidir.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında İtiraz Hakem Heyetince yukarıda belirlenen sıralamaya uygun bir biçimde ve en son olarak da sigorta şirketi tarafından davadan önce yapılan ödeme güncellenip mahsup edildikten sonra ödenecek tazminat miktarı belirlenmesi için esas hesap raporunu düzenleyen bilirkişiden ek rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı biçimde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeple davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE;

Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeple davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,