Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/8546 K.2022/17601

Taraflar arasındaki maddi tazminat davasının mahkemece yapılan yargılaması sonunda davanın reddine dair verilen 08.02.2019 günlü kararın Yargıtayca incelenmesi taraflar vekillerince süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü.

KARAR

Hükmüne uyulan Dairemizin 15.05.2017 tarihli 2015/10929 Esas ve 2017/2878 Karar sayılı ilamında; delil tespitine ilişkin davada alınan bilirkişi raporuna davalı tarafından itiraz edilmiş olup, bu raporun kesinleşmediği, bu nedenle mahallinde, uzman bilirkişiler marifeti ile keşif yapılıp, dava konusu yolun standartlara uygun olup olmadığının belirlenmesi, yolda, davalıya ait araçların dışında başkaca araçların geçip geçmediğinin araştırılması, eğer geçiyor ise, bu araçların da yola zarar verdiği dikkate alınarak, mahkemece hakkaniyet indirimi yapıldıktan sonra zarar kapsamı belirlenip sonucuna göre hüküm kurulması gerektiği gerekçesi ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda alınan bilirkişi raporuna itibar edilerek davaya konu yolun taşıma gücünün zayıf olduğu, bu yolun kamyon ve iş makinelerine karşı dayanımının olmadığı, istiap haddinin aşılmaması halinde bile kamyon ve iş makinelerinin yolu kullanması halinde yolun bu hale gelmesinin normal olduğu, bu kapsamda davalı tarafa kusur atfedilebilmesi için istiap haddinin aşıldığını gösterir herhangi bir trafik ceza tutanağı düzenlenmediği, bunların dışında dava konusu olayın kusursuz sorumluluk hallerine de girmediği değerlendirilerek davanın reddine karar verilmiş, söz konusu karar taraflar vekillerince temyiz edilmiştir.

1-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun hukuki dinlenilme hakkı başlıklı 27. maddesi “(1) Davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. (2) Bu hak; a) Yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, b) Açıklama ve ispat hakkını, c) Mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini, içerir.” şeklindedir.

Tahkikatın sona ermesi başlıklı 184. maddesi “(1) Hâkim, tarafların iddia ve savunmalarıyla toplanan delilleri inceledikten sonra, duruşmada hazır bulunan taraflara tahkikatın tümü hakkında açıklama yapabilmeleri için söz verir. (2) Mahkeme tarafların tahkikatın tümü hakkındaki açıklamalarından sonra, tahkikatı gerektiren bir husus kalmadığını görürse, tahkikatın bittiğini taraflara tefhim eder.” şeklinde düzenleme içermektedir.

Sözlü yargılama başlıklı 186. maddesinde ise “ (1) (Değişik:22/7/2020-7251/20 md.) Mahkeme, tahkikatın bittiğini tefhim ettikten sonra aynı duruşmada sözlü yargılama aşamasına geçer. Bu durumda taraflardan birinin talebi üzerine duruşma iki haftadan az olmamak üzere ertelenir. Hazır bulunsun veya bulunmasın sözlü yargılama için taraflara ayrıca davetiye gönderilmez. (2) Sözlü yargılamada mahkeme, taraflara son sözlerini sorar ve hükmünü verir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/20 md.) Şu kadar ki, 150 nci madde hükmü saklıdır.” düzenlemesi yapılmıştır.

Mahkemece son celseden bir önceki (07.12.2018 tarihli) celsede Karayolları Bölge Genel Müdürlüğü’ne yazılan müzekkerenin tekidine karar verilmiş, 08/02/2019 tarihli son celsede ise yukarıda belirtilen yasa maddeleri gereği tahkikatın bittiği tefhim edilmeden ve sözlü yargılama aşamasına geçildiği de bildirilmeden taraflara son sözleri sorulmadan tahkikat bitirilmiştir. Bu durum hukuki dinlenilme hakkını da ihlal eder nitelikte olup sözlü yargılama ile ilgili HMK.'nun 186. maddesinde gösterilen usule riayet edilmek suretiyle bir karar verilmesi gerekirken, bu yön gözardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup kararın bozulması gerekmiştir.

2-Bozma neden ve şekline göre taraflar vekillerinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.