Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/10135 K.2025/9530

Karar, davacılar vekili ile davalılar vekili tarafından temyiz edilmiş, incelemenin duruşmalı olarak yapılması davalılar vekili tarafından istenilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 17.06.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir. Belli edilen gün ve saatte davacılar vekili Av. ... geldi, davalılar adına gelen olmadı. Davacılar vekilinin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 17.06.2025 gününde Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili asıl dava dilekçesinde; davalıların işleteni ve sürücüsü olduğu kamyonun sebep olduğu 15.08.2007 tarihinde gerçekleşen çift taraflı kazada müvekkillerinin eşi, babası, çocukları ve kardeşi olan desteğin vefat ettiğini, davalı sürücünün kazaya kusuru ile sebep olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere müvekkili eş ve çocuklar ..., ... ve ... için ayrı ayrı 60.000,00'er TL manevi tazminat, desteğin anne ve babası ... ve ... yönünden ayrı ayrı 20.000,00'er TL manevi tazminat, desteğin kardeşleri olan diğer müvekkilleri yönünden ayrı ayrı 10.000,00'er TL manevi tazminat ile müvekkileri ...,

... ve ... için ayrı ayrı 15.000,00'er TL destekten yoksun kalma tazminatı ile müvekkilleri ... ve ... yönünden ayrı ayrı 2.500,00'er TL destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihinden işleyecek yasal faizi ile beraber davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili talep edilmiş; ıslah dilekçesi ile talebini müvekkili ... için 63.221,78 TL'ye, ... ve ... için ayrı ayrı 94.832,67 TL'ye yükseltmiştir.

Davacılar vekili birleşen ek dava dilekçesinde; müvekkili ... için 1.024,348,59 TL, ... için 118.479,76 TL, ... için 159.190,93 TL, ... için 366.534,55 TL, Leyla Koca için 14.749,35 TL, ... için 14.749,35 TL, ... için 14.749,35 TL destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihinden işleyecek yasal faizi ile beraber davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili talep edilmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili asıl dava cevap dilekçesinde; ceza davasının sonucunun bekletici mesele yapılması gerektiğini, sigorta şirketi tarafından yapılan ödemelerin hesap edilecek tazminattan indirilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir. Davalılar vekili birleşen dava cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından bağlanan gelirin peşin sermaye değerlerinin tazminattan tenzil edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 05.12.2012 tarihli ve 2007/158 Esas 2012/245 sayılı kararı ile; davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 63,221,78 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 60.000,00 TL manevi tazminat; ...için 94.832,67 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 60.000,00 TL manevi tazminat, ... için 94.832,67 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 60.000,00 TL manevi tazminat; ... ve ... için 20.000,00'er TL manevi tazminat; ..., ... ve ... için 10.000,00'er TL manevi tazminatın davalılardan tahsili ile ... ve ...'ın maddi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının süresi içinde taraflarca temyiz edilmesi üzerine Dairenin 13.11.2014 tarihli ve 2013/11804 Esas, 2014/15931 Karar sayılı ilamıyla; kısa karar ile gerekçeli kararın çelişkili olduğu gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin 15.04.2015 tarihli ve 2015/63 Esas, 2015/90 sayılı kararı ile; davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 63,221,78 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 60.000,00 TL manevi tazminat; ... için 94.832,67 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 60.000,00 TL manevi tazminat, ... için 94.832,67 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 60.000,00 TL manevi tazminat; ... ve ... için 20.000,00'er TL manevi tazminat; ..., ... ve ... için 10.000,00'er TL manevi tazminatın davalılardan tahsili ile ... ve ...'ın maddi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

C. Bozma Kararı

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının süresi içinde davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairenin 16.05.2017 tarihli ve 2015/17437 Esas, 2017/5520 Karar sayılı ilamıyla; kaza tarihi itibariyle desteğin net gelirinin tespit edilmesi gerektiği, davacı eş ve çocuklar yönünden aktüeryal hesaplama tekniği kullanılmak ve yerleşik Yargıtay uygulamaları dikkate alınmak suretiyle destek paylarının belirlenmesi gerekirken davacıların veraset ilamındaki payları oranında tazminata hükmedilmiş olmasının doğru görülmediği ve takdir olunan manevi tazminatların fazla olduğu gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

D. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin 08.05.2019 tarihli 2018/88 Esas 2019/149 sayılı kararı ile; davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 63,221,78 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 45.000,00 TL manevi tazminat; ... için 94.832,67 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 45.000,00 TL manevi tazminat, ... için 94.832,67 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 45.000,00 TL manevi tazminat; ... ve ... için 15.000,00'er TL manevi tazminat ile 2.500,00'er TL destekten yoksun kalma tazminatı; ..., ... ve ... için 7.500,00'er TL manevi tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmiştir.

E. Bozma Kararı

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının süresi içinde taraflarca temyiz edilmesi üzerine Dairenin 22.12.2020 tarihli ve 2020/1892 Esas, 2020/4552 Karar sayılı ilamıyla; önceki bozma ilamında, "desteğin davaya konu trafik kazasından önce kişisel özellikleri nedeniyle işine bedensel katkısının ne oranda olduğu belirlenerek,

bu işin yürütülmesi için desteğin yerine başka birisinin ne kadar ücretle çalıştırılabileceği hususunda aktüeryal hesap konusunda uzman bir bilirkişiden aktüeryal hesaplama tekniği kullanılmak ve yerleşik Yargıtay uygulamaları da dikkate alınmak suretiyle (PMF yaşam tablosu, destek süreleri ve destek payları doğrultusunda) rapor aldırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği...” belirtilmesine rağmen, işletmenin muhasebe kayıt ve verilerine göre kazadan önceki son yıl olan 2006 yılına ait aylık net kazancın,

aylık net asgari ücrete oranlaması yapılarak asgari ücretin 5,3731 katı gelir güncelleme oranı belirlenerek ve bu oran üzerinden destekten yoksun kalma tazminatı hesaplanmasının hatalı olduğu ve SGK tarafından bağlanan gelirin peşin sermaye değerleri hesaplanan tazminattan indirilirken hesap rapor tarihine en yakın olarak hesaplanan peşin değerlerin gözetilmesi gerektiğinden davacılara bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin yeniden SGK’dan sorulması ve bildirilen miktarın bilirkişi incelemesi yaptırılarak hesaplanacak tazminattan düşülmek suretiyle maddi zararın belirlenmesi gerektiği gerekçesi ile kararın bozulmasına karar verilmiştir.

F. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; asıl davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 63,221,78 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 45.000,00 TL manevi tazminat; ... için 94.832,67 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 45.000,00 TL manevi tazminat, ... için 94.832,67 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 45.000,00 TL manevi tazminat; ... ve ... için 15.000,00'er TL manevi tazminat ile 2.500,00'er TL destekten yoksun kalma tazminatı;

..., ... ve ... için 7.500,00'er TL manevi tazminatın davalılardan tahsiline, yargılama esnasında vefat eden ... yönünden hükmedilen tazminatların miras payları oranında mirasçılara verilmesine; birleşen davanın kabulü ile davacı ... için 1.024.348,59 TL, ... için 151.816,26 TL, ... için 111.105,09 TL, ... için 346.868,75 TL, muris ... yönünden 78.663,21 TL destekten yoksun kalma tazminatının (mirasçılılık belgesindeki mirasçılara miras payları oranında) davalılardan tahsiline karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; hükmedilen manevi tazminatların az olduğunu, davalı tarafın olayda tam kusurlu olduğunu, buna göre hükmedilen tazminatların hakkaniyete uygun ve caydırıcı olmadığını, paranın alım gücü, olay tarihi değerlendirildiğinde tam kabul kararı verilmesi gerektiğini belirtmiştir. Davalılar vekili temyiz dilekçesinde; destekten yoksun kalma tazminatları yönünden murisin gelirinin hatalı hesaplandığını, SGK tarafından bağlanan aylıkların peşin sermaye değerleri düşülmeden karar verilmesinin hatalı olduğunu, hükmedilen manevi tazminatların fahiş olduğunu, hakkaniyete uygun olmadığını belirtmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; davalıların işleteni ve sürücüsü olduğu kamyonun sebep olduğu 15.08.2007 tarihinde gerçekleşen çift taraflı kazada müvekkillerinin eşi, babası, çocukları ve kardeşi olan desteğin vefat etmesi nedeniyle destekten yoksun kalma ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davacılar vekili ve davalılar vekilince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR