Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/10414 K.2024/1645

Davanın kısmen kabulü

SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ

SAYISI : K-2021/139117

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulü ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 18.10.2019 tarihinde, davalının zorunlu mali sorumluluk sigortacısı (ZMSS) olduğu aracın karıştığı çift taraflı trafik kazasında, karşı araçta yolcu olarak bulunan davacının eşinin vefat ettiğini ve davacının destekten yoksun kaldığını, daha önce yapılan başvuru ile Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde alınan bilirkişi raporuna göre 121.590,08 TL destekten yoksun kalma tazminatının hesaplandığını ve taleple bağlı kalınarak 39.900,00 TL tazminata hükmedildiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla bakiye 81.690,08 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; kesin hüküm nedeniyle davanın reddi gerektiğini, davacının bakiye alacağının bulunmadığını, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz yöntemine göre hesaplama yapılması gerektiğini, avans faizi isteminin haksız olduğunu, davacı yararına hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne (AAÜT) göre hesaplanan miktarın 1/5'i oranında olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; eldeki davanın ek dava niteliğinde olduğu, daha önce Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde alınan bilirkişi raporuna göre 121.590,08 TL destekten yoksun kalma tazminatının hesaplandığını ve taleple bağlı kalınarak 39.900,00 TL tazminata hükmedildiği, davacının bakiye alacağının 81.690,08 TL olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne, 81.690,08 TL destekten yoksun kalma tazminatının 01.04.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; aynı kaza nedeniyle açılan davada verilmiş bir hüküm olduğunu ve davanın kesin hüküm nedeniyle reddi gerektiğini, yapılan ödemeyle sorumluluğun yerine getirildiğini, hükme esas alınan hesaplamada %1,8 oranında teknik faizin kullanılması gerektiğini, temerrüdün gerçekleşmediğini, davacı lehine hükmedilen vekalet ücretinde hata yapıldığını ileri sürerek Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Uyuşmazlık Hakem Heyetince hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre hesaplanan 81.690,08 TL bakiye alacağa hükmedildiği, ancak %1,8 teknik faiz yöntemine göre yapılan hesaplamaya itibar edilmesi gerektiği, bu nedenle davacının bakiye alacağın 7.439,19 TL olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin itirazının kısmen kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulması suretiyle davanın kısmen kabulü ile 7.439,19 TL’nin 01.04.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; eldeki davanın ek dava niteliğinde olduğunu, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre hesaplanan 81.690,08 TL bakiye alacağa hükmedilmesi gerektiğini belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 18.10.2019 tarihli trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalan davacı eşin bakiye destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 üncü maddesi, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

Trafik kazası sonucu bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak iş gücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürlerinin belirlenmesi gerekmektedir. Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir tespit olduğundan gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu nedenle yapılan bilimsel çalışmalar sonucu “TRH 2010” adı verilen “Ulusal Mortalite Tablosu” hazırlanmış olup bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içermesi ve yargı mercileri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından Dairemizce de tazminata esas bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinde TRH 2010 Yaşam Tablosunun kullanılmasının uygun olacağına karar verilmiştir.

Öte yandan Anayasa Mahkemesinin 17.07.2020 tarihli ve 2019/40 Esas, 2020/40 Karar sayılı kararıyla 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 90 ıncı maddesindeki Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Genel Şartlar’a yapılan atıf hükmü iptal edilmiştir. Söz konusu iptal kararı sonrası, ZMSS Genel Şartlar ve ekindeki cetvellerle getirilen ve iş gücü kaybı tazminatının hesaplanmasında uygulama alanı bulan %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülünün uygulanması artık mümkün değildir. Tazminatın, %1,8 teknik faiz uygulanmadan, Yargıtayın yerleşik uygulamaları ile kabul edilen progresif rant formülü kullanılarak hesaplanması gerekir.

Dosya incelendiğinde; davacının, 18.10.2019 tarihli trafik kazası sonucu desteği olan eşinin ölümü nedeniyle Sigorta Tahkim Komisyonunun 09.07.2020 tarih ve 2020.E.49207 Esas sayılı dosyası ile destekten yoksun kalma tazminatı isteminde bulunduğu, bu dosya kapsamında TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre düzenlenen 31.10.2020 tarihli aktüer raporuna göre davacının 121.590,08 TL bakiye destekten yoksun kalma tazminatı hakkı bulunduğunun belirlendiği,

davacının bu başvurusuna ilişkin hakem heyeti kararının gerekçe kısmında, 31.10.2020 tarihli aktüer raporuna itibar edildiği ve TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre yapılan hesaplamanın uygun bulunduğunun belirtildiği, buna göre taleple bağlı kalınarak davanın kabulü ile 39.900,00 TL tazminatın davalıdan tahsiline karar verildiği ve kararın bu şekliyle kesinleştiği görülmüştür.

Eldeki davanın da ek dava niteliğinde olduğu ve bakiye destekten yoksun kalma tazminatı alacağının talep edildiği, Uyuşmazlık Hakem Heyetince önceki tahkim dosyasında alınan 31.10.2020 tarihli aktüer raporu hükme esas alınarak bakiye zarara hükmedildiği, davalı tarafın itirazı üzerine İtiraz Hakem Heyetince, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre yapılan hesaplamanın hükme esas alınmasının hatalı olduğu,

TRH 2010 Yaşam Tablosu’na göre ve % 1,8 teknik faiz uygulanarak tazminat hesabı yapılması gerektiği gerekçesiyle bu hesaba göre davanın kısmen kabulü ile 7.439,19 TL bakiye destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan tahsiline karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; Dairenin yerleşik içtihatlarına göre davacının zararının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre belirlenmesi gerektiği, davacı tarafından Sigorta Tahkim Komisyonunun 09.07.2020 tarih ve 2020.E.49207 Esas sayılı dosyası ile açılan kısmi davada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre düzenlenen 31.10.2020 tarihli aktüer raporunun hükme esas alındığı ve kesinleştiği, davacının bakiye alacağının bu rapordaki hesaplamaya göre belirlenmesi gerektiği anlaşılmakla İtiraz Hakem Heyetince hatalı değerlendirmeyle yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Değerlendirme bölümünde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,