Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/10514 K.2023/13810

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda ilk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara karşı davalılar vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, İlk Derece Mahkemesince davalılar vekilinin istinaf talebinin yapılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Mahkemece verilen 07.04.2022 tarihli ek karar davalılar vekili tarafından istinaf edilmiş, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi tarafından dosyanın "muhtıranın usule uygun yapılması" gerektiği gerekçesi ile geri çevrilmesine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin 22.11.2022 tarihli ek kararı ile davalılar vekilinin istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına dair karar davalılar vekili tarafından istinaf edilmiş, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi tarafından istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin kendisine ait Bodrum Gümüşlük Karakaya 408 ada1 parselde bulunan 3 adet a plus lüks villa tipi daireyi ileri tarihli 1.600.000,00 TL bedelli çek karşılığında 25.04.2019 tarihinde davalıya devrettiği, davalının dairelere talip olduğu sırada kendisini iş adamı gibi tanıttığı ve müvekkilinin güvenini kazanarak müvekkilini kandırdığı ve tapuların devrini bu şekilde aldığını,

davalının müvekkilinin bu şekilde güvenini kazanarak a plus lüks villa tipi dairelerin devri karşılığında müvekkiline verdiği çekin ödeme tarihi gelmeden hemen önce Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesine başvurarak konkordato talep ettiği, daha sonra Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/627 Esas sayılı dosyası üzerinden davalı ...'a geçici mühmet kararı verildiği,

her ne kadar davalı tarafından hukuki bir hak olan konkordato talep edilmiş gibi görünse de aslında davalının ileri tarihli çekler düzenleyerek ve çeklerin ödeme zamanı yaklaştığında konkordato ilan ederek müvekkilini dolandırma ve zarara uğratma sureti ile kendine haksız kazanç sağlama gayesinde olduğu net açık olduğunu, nitekim Gemlik Cumhuriyet Başsavcılığının 2019/4486 soruşturma numaralı dosyasında da müvekkili gibi ileri tarihli çek verilmek sureti ile ve çekin ödeme tarihine yakın davalı tarafından konkordato ilan edilmek sureti ile başka şahıslarda dolandırıldığı ve şahısların alacaklarına ulaşması engellenmeye çalışıldığını,

müvekkili çekin ödeme gününde (10.07.2019) bankaya ibraz etmesi neticesinde banka tarafından çek arkasına konkordato sebebi ile ödeme yapılamadığı şerhi işlendiği, müvekkili bu gelişmeler üzerine Bursa 20. İcra Müdürlüğünün 2019/8489 sayılı icra dosyasına kayden davalılardan ... aleyhine kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile 19.07.2019 tarihinde 1.600.000,00 TL bedelle icra takibi başlatıldığı, müvekkilinin alacağına kavuşamaması, borçlunun borca yetecek miktarda malvarlığının bulunmaması,

borçlunun mallarını kaçırma ihtimaline binaen müvekkili tarafından ihtiyati haciz talep edildiği ve bu talep Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/1915 D.

İş sayılı dosaysı üzerinden 31.07.2019 tarihinde kabul edildiği, davalı aleyhine alınan ihtiyati haciz kararına istinaden Bursa 20. İcra Müdürlüğünün 2019/8489 sayılı dosyası üzerinden haciz işlemlerine devam edildiği ve davalının adresine hacze gidildiği, hacizde hacze kabil mal bulunmadığı haciz tutanağı ile tespit edildiği, çekin müvekkiline teslim tarihi olan 25.04.2019 tarihinin tapuların davalıya devri tarihi olduğu, borcun doğumu bu tarihte gerçekleştiğini, müvekkili çekin teslimini aldığı ve tapuların devrini aynı günde gerçekleştirdiği, davalı ... taşınmazlarının bir kısmını diğer davalı eşi ...

(Çoban)'a muvazaalı olarak alacaklı müvekkilinden mal kaçırmak kastıyla devrettiği, bu nedenlerle davanın kabulü ile davalı ...'ın Bursa ili, Gemlik ilçesi, Osmaniye Mahallesi 412 ada 11 parseldeki taşınmazını 20.06.2019 tarihinde, Bursa ili, Gemlik ilçesi, Küçükkumla mahallesi 243 ada 1 parsel B blok 4 nolu bağımsız bölümdeki taşınmazını 20.06.2019 tarihinde, Bursa ili, Osmangazi ilçesi, Hamitler Mahallesi 6432 ada 250 parsel C blok 2 nolu bağımsız bölümdeki taşınmazını 20.06.2019 tarihinde, Bursa ili, Gemlik ilçesi, Yeni mahallesi 896 ada 4 parsel 5 nolu bağımsız bölümdeki taşınmazını 20.06.2019 tarihinde, Bursa ili, Nilüfer ilçesi,

Ahmet Yesevi mahallesi 4114 ada 5 parsel 2 nolu bağımsız bölümdeki taşınmazını 20.06.2019 tarihinde, Bursa ili, Nilüfer ilçesi, Ahmet Yesevi mahallesi, 4114 ada 5 parsel 3 nolu bağımsız bölümdeki taşınmazını 20.06.2019 tarihinde eşi ...'e muvazaalı olarak devretmesi karşılığında İİK 277 vd maddeleri uyarınca tüm taşınmazların tasarruflarının iptalini, dava konusu edilen taşınmazların İİK 283/1 maddesi uyarınca Bursa 20. İcra Müdürlüğünün 2019/8489 sayılı dosyası üzerinde cebri icra işlemleri yapma yetkisinin verilmesini,

tasarruf konusu taşınmazların davalı ... tarafından elden çıkarılması veya taşınmaz üzerine ipotek konulmuşsa bu ipotek nedeni ile müvekkilin alacağını tahsil edememesi ihtimali halinde İİK 283/2 nci maddesi uyarınca müvekkilin alacağının tasarruf konusu taşınmazın satış bedeli ile sınırlı olmak üzere şimdilik 10.000,00 TL lik kısmının davalı ...'den tazmin edilerek devir tarihinden itibaren yürüyecek avans faiziyle birlikte ödenmesini, fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiş olduğu görülmüştür.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; müvekkili ...'ın mal kaçırma kasdı bulunmadığı, boşandığı eski eşine Bursa 3. Aile Mahkemesinin 15.05.2019 tarih, 2019/394 Esas, 2019/408 Karar sayılı kararı gereği dava konusu gayrımenkulleri devrettiğini, bu nedenlerle davanın usulden reddini, bu talebin kabul görmemesi halinde haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddini, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin de karşı tarafa tahmiline karar verilmesini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 02.12.2021 tarihli ve2019/414 Esas ve 2021/335 Karar sayılı kararıyla; dava şartlarının tam olduğu, akdin yapıldığı sırada kendi verdiği şeyin değerine göre borçlunun ivaz olarak pek aşağı bir fiyat kabul ettiği, somut olayda da ivazlar arasında fark bulunduğunun bilirkişi raporu ile sabit olduğu anlaşılmakla, davalı ...'in borçlu ...'ın eski eşi olduğu, tarafların anlaşmalı olarak boşandıkları, davalı borçlu ... tarafından konkordato başvurusundan hemen önce mal kaçırmaya yönelik devirler yapılmış olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF ve SONRAKİ SÜREÇ

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

1-İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur

2-Davalılar vekili istinaf dilekçesinde; dava şartlarının yerine getirilmediği, davacının dolandırıcılık iddialarının yerinde olmadığı, gayrımenkullerin boşanma davası neticesinde devredildiğni, muvazaalı işlem olmadığını, düşük bedel iddiasının da doğru olmadığını beyan ederek istinaf isteminin kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

3-İlk Derece Mahkemesince 07.04.2022 tarihli ek karar ile " istinaf karar harcı ( nispi ) 58.420,00 TL, İstinaf Kanun Yoluna Başvurma harcı 220,70 TL, Tehiri İcra Karar Harcı 133,00 TL ve İstinaf avansı 250,00 TL'nin muhtıranın tebliğinden itibaren bir haftalık kesin süre içerisinde Mahkeme veznesine yatırılması, yatırılmadığı taktirde istinaf başvurusunun yapılmamış sayılacağı ihtaratını içeren muhtıranın davalılar vekiline 23.03.2022 tarihinde tebliğ edildiği, verilen kesin süre içerisinde yatırılmayan istinaf harcı ve masrafları nedeniyle davalılar vekilinin istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına" karar verilmiştir.

4-07.04.2022 tarihli ek karar davalılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.

5-Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 10 uncu Hukuk Dairesi'nin 30.09.2022 gün, 2022/793 E- 2022/1217 K sayılı ilamı ile " İlk derece mahkemesi tarafından hakim imzalı muhtıra ile HMK'nun 344. maddesi gereğince istinaf eden davalılara 220,70 başvurma harcı, 58.339,30 TL istinaf karar harcı (nispi), 250,00 TL gider avansını tamamlamak üzere bir haftalık kesin süre verilmesi, eksiklik giderilir ise dosyanın istinaf incelemesi tamamlanmak üzere yeniden gönderilmesi, eksiklik tamamlanmaz ise istinaf edenin başvurudan vazgeçmiş sayıldığı kabul edilerek istinaf isteminin reddine karar verilmesi için dava dosyasının HMK'nun 352/1-ç maddesi gereğince ilk derece mahkemesine iadesine" karar verilmiştir.

6-İlk Derece Mahkemesince muhtıradaki eksiklikler tamamlanarak verilen 22.11.2022 tarihli ek karar ile" HMK 344 üncü maddesi gereği davalılar vekilinin istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına" karar verilmiştir.

7-Davalılar vekili adli yardım talepli olarak 22.11.2022 tarihli ek kararı istinaf etmiştir.

8-Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin 15.03.2023 gün, 2022/2320 E, 2023/400 K sayılı ilamı ile " adli yardım taleplerinin yerinde olmadığının, istinaf talebinin reddine dair mahkemece verilen kararın yerinde olduğunun belirlenmesine ve davalılar vekilinin bu yöndeki ek karara karşı yaptıkları istinaf talebinin reddine karar verilmiş olması nedeniyle artık dosyanın esasına ilişkin istinaf taleplerinin incelenmesi mümkün olmadığından yapılmış olan istinaf talebinin reddine" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar vekili temyiz dilekçesinde; adil yargılanma hakkının zedelendiğini, fahiş miktardaki nispi harcın yatırılmasının istenmesinin mal varlığı bulunsa bile doğru olmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, göre uyuşmazlık, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri gereğince açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 inci maddesinin birinci fıkrası ve 371 inci maddesi 2. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri

3. Değerlendirme

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere; davalılar adına kayıtlı mal varlığı bulunmasına rağmen harcın yatırılmadığının anlaşılmasına ve mahkemece verilen ek kararın ve Bölge Adliye Mahkemesi kararının usule uygun olduğunun anlaşılmasına göre davalılar vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalılara yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,