Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/10542 K.2024/279

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalı vekilinin itirazının kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına ve yeniden hüküm tesisi ile davanın reddine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... nezdinde 16.08.2019/16.08.2020 vadeli Endüstriyel Paket Sigorta Poliçesi ile sigorta teminatı altına alınmış olan davacı Onlar Dersanecilik Özel Eğitim Öğretim Kurumları Ltd. Şti.’ye ait okulun inşaatında kablo hırsızlığı meydana geldiğini ve hasarın karşılanması amacıyla davalı ... şirketine yapılan başvurunun zararın teminat kapsamı dışında olduğu gerekçesiyle reddedildiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 76.463,70 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu talebin Hırsızlık Sigortası Genel Şartları A.1 maddesi gereğince teminat kapsamı dışında olduğunu, davalı şirkete usulüne uygun başvuru yapılmadığını, bu nedenle başvurunun dava şartı noksanlığı sebebiyle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini ve davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nde belirlenen vekalet ücretinin 1/5'i kadar olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III.UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; uyuşmazlığın riziko adresinde meydana gelen hırsızlık hadisesi sonucu ortaya çıkan zarar miktarının ödenmemesinden kaynaklandığı, dava konusu poliçede faaliyet konusu okullar/dersaneler/ibadethaneler olarak bina teminatı içerisinde ''Bina için yangın teminatı alınmış olması şartıyla binaya ait sabit kıymetlerin çalınması ve bu hırsızlık nedeni ile binaya verilecek zararlar toplam bina sigorta bedelinin % 1’ine kadar Hırsızlık Sigortası Genel Şartları çerçevesinde ve poliçedeki güvenlik önlemleri şartları dahilinde'' teminat kapsamına alındığı,

dava konusu poliçe üzerinde yapılan incelemede riziko adresinin natamam olduğuna dair herhangi bir kayıt/veya kloza rastlanmadığı, mevcut poliçenin Endüstriyel İşyeri Paket Poliçesi kapsamında düzenlendiği ve Hırsızlık Sigortası Genel Şartlarına tabi olduğu, hasar miktarının tespiti amacıyla 6100 sayılı HMK'nın 414 üncü maddesi uyarınca bilirkişi marifeti (elektrik mühendisi ve inşaat mühendisi) ile olay yerinde keşif yapılmak ve delil tespiti yaptırılmak üzere mahkemeye başvuru yapılması için davacıya yetki ve izin verildiği, davacı tarafından dosyaya bu kapsamda Osmaniye 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2020/25 D.

İş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunun sunulduğu, raporda; yapılan keşif sırasında binanın elektrik tesisatına hırsızlarca verilen zararın tesisat yenilendiği için o haliyle görülemediği, dosyadaki bilgi ve belgelere göre, mevcut tesisatın olayın hemen ertesinde Serel Elektrik tarafından giderildiği ve tutanakta belirtilen zararın oluştuğu, çalınan kablolar monte edildikleri yerden sökülerek çalındığı için malzeme bedelleri yanında işçilik kaybı da meydana geldiği ve oluşan zararın 2019 yılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı birim fiyatlarına göre Katma Değer Vergisi (KDV) dahil toplam 75.478,70 TL olduğunun tespit edildiği,

taraflar arasında imzalanan poliçe incelendiğinde, yangın poliçesi olduğu, hırsızlık teminatı verildiği ve Hırsızlık Sigortası Genel Şartlarına özel bir hüküm eklenmediği, genel hükümler ile poliçenin imza altına alındığı, her ne kadar davalı tarafından, binaya açık kapıdan veya camdan girilmesi sebebi ile hırsızlık nedeniyle meydana gelen hasarın teminat dışı olduğu iddia edilmiş ise de, binaya gizli bir şekilde girildiği,

alet edavat kullanılarak monte edilmiş olan kabloların yerinden sökülerek çalınmış olduğu dosyadaki bilgi ve belgelerden anlaşılmış olduğundan hırsızlık sonucu meydana gelen hasarın poliçe teminatında olduğu ve Osmaniye 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2020/25 D.

İş sayılı dosyasında alınan 19.10.2020 tarihli bilirkişi heyet raporunun denetime ve hüküm kurmaya elverişli ve yeterli olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 75.478,70 TL hasar tazminatının 27.11.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına süresi içinde davalı vekili itiraz etmiştir.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; dava konusu talebin Hırsızlık Sigortalı Genel Şartları A.1 inci maddesi gereğince teminat kapsamı dışında olduğunu, uzman bilirkişi heyeti tarafından hasarın kapsamının belirlenmesi gerektiğini ve davacı lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümlerine göre hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'ine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu olayın dosyadaki resmi belgeler ve ifadelerden, inşaat nedeniyle açık şekilde bırakılmış pencere boşluklarından girilerek, herhangi bir zorlama olmaksızın gerçekleştirilmiş olduğunun anlaşıldığı, Olay Yeri İnceleme Tutanağı'nda da herhangi bir iz bulunmadığının belirtildiği, Hırsızlık Sigortası Genel Şartları A.l.

Sigortanın Kapsamı başlık maddesinde " Bu sigorta ile poliçede belirlenen sigortalı yerde hırsızlık veya hırsızlığa teşebbüsün. 1.1.

Kırma, delme, yıkma, devirme ve zorlamayla girilerek, 1.2. araç, gereç veya bedeni çeviklik sayesinde tırmanma veya aşma suretiyle girilerek, 1.3. kaybolan, çalınan veya haksız yere elde edilen asıl anahtarla veya anahtar uydurarak veya başka aletler veya şifre yardımıyla kilit açma suretiyle girilerek, 1.4. sigortalı yerlere gizlice girip saklanarak veya kapanarak, 1.5. öldürme, yaralama, zor ve şiddet kullanma veya tehditle yapılması halinde sigortalı kıymetlerde doğrudan meydana gelen maddi kayıp ve zararlar, teminat kapsamına alınmıştır." düzenlemesine yer verildiği, bu haliyle dava konusu olayın Hırsızlık Sigortası Genel Şartları A.l.

Sigortanın Kapsamı başlık maddesinde belirtilen haller dışında meydana geldiği, her ne kadar sigorta konusu yerde riziko tarihinde, natamam ve inşaat işlerinin devam ettiği belirtilmiş ise de taraflar arasında inşaat işlerini kapsayan bir inşaat sigorta poliçesi (İnşaat Sigortası Tüm Riskler Genel Şartlarına bağlı) bir sigorta sözleşmesi/poliçe olmadığı ve/veya poliçede bu yönde bir özel şart konulmadığı,

davaya konu poliçede arızi inşaat işleri klozu bulunmakta ise de işletmenin faaliyeti sırasında binadaki normal seyri gereğince yapacağı tamirat, tadilat, bakım sırasında sigortalı kıymetlere verilecek zararları temin ettiğinden dava konusu olayda uygulama imkanı olmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin hasarın teminat kapsamı dışında olduğu yönündeki itirazının kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına ve yeniden hüküm tesis edilerek davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; meydana gelen rizikonun teminat kapsamı dışında kaldığını ispat yükünün 6102 sayılı TTK'nın 1409 uncu maddesinin 2 nci fıkrası uyarınca davalı ... şirketine ait olduğunu ve davalı şirket tarafından bu hususun ispat edilemediğini, Hırsızlık Sigortası Genel Şartları A.l.

Sigortanın Kapsamı başlık maddesinde belirtilen ''1.4.Sigortalı yerlere gizlice girip saklanarak veya kapanarak,'' şeklinde hırsızlık olayının meydana geldiğini, olay yerinde iki tane bekçi bulunmasına rağmen gece geç saatlerde gelen hırsızların saklanarak içeri girdiğini ve duvarların içine döşenmiş kabloları sökmek suretiyle çaldıklarını, sigorta şirketi eksperi tarafından riziko adresi ziyaret edilerek ve gerekli inceleme yapılarak sigorta bedeli ve teminatların belirlendiğini,

poliçenin düzenlendiği anda yapılan tespitin sigortalının beyanına göre mi yoksa iddia edildiği gibi eksper incelemesi yoluyla mı yapıldığına ilişkin dosyaya herhangi bir delil sunulmadığını, sigortalı değerin poliçe düzenlendiği sırada ve riziko anında inşaat halinde bulunduğunu, bunun aksinin davalı ... tarafından ispatlanamadığının dikkate alınmadığını ve davalı şirketin TMK'nın 2 nci maddesine aykırı davranarak iyiniyet kuralını ihlal ettiğini ve davacı şirketin zararını karşılamadığını ileri sürerek usul ve yasaya aykırı İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ... nezdinde Endüstriyel Paket Sigorta Poliçesi ile sigorta teminatı altına alınmış olan davacı Onlar Dersanecilik Özel Eğitim Öğretim Kurumları Ltd. Şti.’ne ait okulda meydana gelen hırsızlık nedeniyle oluşan zararın tazmini istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1409, 1435, 1436 ve 1453 üncü maddeleri, Hırsızlık Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme İtiraz Hakem Heyetinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile özellikle Osmaniye Emniyet Müdürlüğü tarafından hazırlanan 22.08.2019 tarihli Olay Yeri İnceleme Tutanağı ile sigortalı binada inşaat çalışmasının devam ettiği, giriş katı ve çevresinde inşaat makinelerinin ve işçilerin çalışma yaptığı, bahçe duvarının kısmen yapılmış olduğu, zemin katın pencerelerinin takılı olmadığı, tamamen açık durumda olduğu,

zemin katın demir kapısının açık vaziyette olduğu ve herhangi bir zorlamanın olmadığı yönünde tespit yapıldığı gözetildiğinde Hırsızlık Sigortası Genel Şartları uyarınca dava konusu zararın teminat kapsamı dışında olmasına ve kararda belirtilen gerekçelere göre, karar usul ve yasaya uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,