Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/11308 K.2024/4841

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalı vekilinin itirazının vekalet ücreti yönünden kısmen kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilmesine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi bulunmayan aracın karıştırığı çift taraflı trafik kazası neticesinde karşı araçta yolcu konumunda olan davacının yaralandığını ve %5 oranında malul kaldığını belirterek 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 107 nci maddesi uyarınca 100,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temmerüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş; yargılama sırasında ıslah dilekçesi ile talebini 39.990,00 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının maluliyetine ilişkin olarak sunulan raporun kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmediğini, davalının sorumluluğunun kaza tarihinde geçerli olan teminat limiti ve sigortalı aracın kusur oranı ile sınırlı olduğunu, tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faiz yöntemi esas alınarak yapılması gerektiğini, hatır taşıması ve davacının müterafik kusuru nedeniyle tazminat tutarından indirim yapılması gerektiğini ve davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nde (AAÜT) belirlenen vekalet ücretinin 1/5'i kadar olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı vekili tarafından dosyaya sunulan ve Gaziantep Şahinbey Hastanesi tarafından düzenlenen 27.10.2020 tarihli raporun kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlendiği, kaza tespit tutanağında ve Kemalpaşa 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2015/342 esas sayılı dosyasında alınan kusur raporunda zorunlu mali sorumluluk sigortasına ilişkin poliçesi bulunmayan araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olarak tespit edildiği,

aktüer bilirkişi raporunda davacının % 5 maluliyet oranı, zorunlu mali sorumluluk sigortasına ilişkin poliçesi bulunmayan araç sürücüsünün % 100 kusur oranı, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi ile sürekli iş göremezlik tazminatının 46.013,72 TL olarak hesaplandığı,

aktüer bilirkişi raporunun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu ve davacı vekili tarafından yargılama sırasında sunulan ıslah dilekçesi ile dava değerinin 39.990,00 TL'ye arttırıldığı gerekçesiyle taleple bağlı kalınarak davanın kabulü ile 39.990,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 22.12.2020 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; dosyaya sunulan maluliyet raporunun kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmediğini, kusur raporu alınmadan zorunlu trafik poliçesi bulunmayan araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu kabul edilerek hesaplama yapılmasının hatalı olduğunu, tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1.8 teknik faiz yöntemi esas alınarak yapılması gerektiğini, ıslah talebinin kötüniyetli olarak temyiz kesinlik sınırının altında yapıldığını, davacıya Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından rücuya tabi herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılması gerektiğini,

hatır taşıması ve davacının müterafik kusuru nedeniyle indirim uygulanması gerektiğini, başvuru tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerektiğini ve davacı lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümlerine göre hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'ine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek karara itiraz etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; hükme esas alınan maluliyet raporunun kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine uygun olarak hazırlandığı, Anayasa Mahkemesinin 17.07.2020 tarihli kararı gereğince davacının zararının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre belirlenmiş olmasının yerinde olduğu, dosyaya ibraz edilen ve Kemalpaşa 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2015/342 esas sayılı dosyası kapsamında kazanın meydana geldiği yerde keşif yapılmak suretiyle hazırlanan bilirkişi raporunda;

davacının yolcu olarak bulunduğu araç sürücüsünün kendi şeridinde seyir halinde iken zorunlu trafik sigortasına ilişkin poliçesi bulunmayan aracın, karşı şerit üzerinden gelerek diğer araca ön kısmından çarpması sonucu meydana gelen kazada zorunlu trafik sigortası bulunmayan araç sürücüsünün tamamen kusurlu olduğunun belirlendiği, ceza dosyası kapsamında alınan bilirkişi raporunda yer alan tespitlerin, kaza tespit tutanağında yer alan ifadelere ve kaza anlatımına uygun olduğu, bu nedenle davalı vekilinin kusur raporu alınması gerektiğine ilişkin itirazlarının yerinde olmadığı,

6100 sayılı HMK'nın ''Kötüniyetli ıslah'' başlıklı 182 nci maddesinde, “Islahın davayı uzatmak veya karşı tarafı rahatsız etmek gibi kötüniyetli düşüncelerle yapıldığı deliller veya belirtilerle anlaşılırsa, mahkeme, ıslahı dikkate almadan karar verir.

Ayrıca hâkim, kötüniyetle ıslaha başvuranı, karşı tarafın bu yüzden uğradığı bütün zararlarını ödemeye ve beşyüz Türk Lirasından beşbin Türk Lirasına kadar disiplin para cezasına mahküm eder.” denildiği, somut olayda bilirkişi raporu ile tespit edilen talep konusu miktara göre.

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin 12 nci fıkrası, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 366 ncı maddesi yollaması ile aynı Kanun'un 362 nci maddesinin 2 nci fıkrasına göre tazminatın tamamının temyiz edilebilme sınırının üzerinde olması nedeniyle temyiz yolu açık olmak üzere karar verildiği, dava konusu kazanın iş kazası niteliğinde olmadığı, davacının müterafik kusurlu sayılmasını gerektirir somut bir neden bulunmadığı, davacı karşı araçta yolcu konumunda olup, davalı ... tarafından teminat altına alınan araç içinde yolcu konumunda olmadığı,

bu nedenle hatır taşımasından söz edilemeyeceği, Uyuşmazlık Hakem Heyetince temerrüt tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin yerinde olduğu ve Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararında davacı lehine tam vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu ve davacı lehine maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydı ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nde belirlenen vekalet ücretinin 1/5'i kadar vekalet ücreti takdir edilmesi gerektiği belirtilerek davalı vekilinin itirazının vekalet ücreti yönünden kısmen kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilmesine karar verilmiş,

davalı vekilinin diğer itirazları ise reddedilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; itiraz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenlerle İtiraz Hakem Heyeti kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi bulunmayan aracın karıştığı çift taraflı trafik kazası neticesinde karşı araçta yolcu olan davacının yaralanması nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Kanun'un 85, 87, 89, 90, 91, 97 ve 98 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesinin on üçüncü fıkrası, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, özellikle tazminatı Dairemizin yerleşik uygulamalarına uygun biçimde ve usulünce hesap eden aktüer raporunun karara esas alınmış olmasına, Uyuşmazlık Hakem Heyetince ceza dosyasında alınan kusur raporunun hükme esas alınmasında bir isabetsizlik görülmemesine, davacının müterafik kusurlu sayılmasını gerektirir somut neden bulunmadığı gözetildiğinde bu nedenle tazminattan indirim yapılmayışında usulsüzlük görülmemesine,

davacının karşı araçta yolcu olarak bulunması nedeniyle hatır taşıması nedeniyle indirim uygulanmamasının yerinde olmasına, dava konusu kazanın iş kazası niteliğinde olmadığının anlaşılması nedeniyle bu yöne ilişkin temyiz itirazlarının yerinde görülmemesine, temerrüt tarihinden itibaren faize hükmedilmesinin usul ve yasaya uygun olmasına,

İtiraz Hakem Heyetince karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne uygun biçimde davacı için vekalet ücretinin hüküm altına alınmış olmasına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından geçici iş göremezlik süresi ile sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi zorunludur. Söz konusu belirlemenin, bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastaneler veya sağlık kuruluşları tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetince kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir.

11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 ilâ 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 ilâ 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 ilâ 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik ve 20.02.2019 tarihinden sonra ise Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükte olduğundan kaza tarihinde geçerli mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu düzenlenmelidir. Eldeki davada kaza, 18.07.2015 tarihinde meydana gelmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince; davacı tarafından kararın temyiz edilmediği göz önüne alındığında davalının usuli kazanılmış hakları gözetilerek davacının kazaya ilişkin tüm tedavi evrakı eklenip (eksik varsa temini ile) dosyada bulunan sağlık kurulu raporları da irdelenmek ve bizzat muayene edilmek suretiyle kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak ve yukarıda açıklandığı şekilde yetkili sağlık kurulundan rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın, mahkemeye gönderilmesine,