Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/11772 K.2024/2278

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalı vekilinin itirazının vekalet ücreti yönünden kısmen kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilmesine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı tarafından Alternatif (Muafiyetli) Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olan davacıya ait aracın karıştığı çift taraflı trafik kazası neticesinde maddi hasara uğradığını, davalı şirkete usulüne uygun başvuru yapılmış olması rağmen davacıya ödeme yapılmadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.000,00 TL hasar onarım bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; yargılama sırasında ıslah dilekçesi ile talebini 45.222,00 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalıya sigortalı aracın yapılan araştırma sonucu kiralık araç (rent a car) olarak kullanıldığının anlaşıldığını, bu nedenle davacıya ait araçta meydana gelen hasarın poliçe teminat kapsamı dışında olduğunu ve davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nde (AAÜT) belirlenen vekalet ücretinin 1/5'i kadar olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; aktüer bilirkişi raporunda davacıya ait araçta meydana gelen hasarın onarımının ekonomik olmadığı, onarım bedelinin 45.846,73 TL, araç rayiç değerinin 65.000,00 TL, sovtaj değerinin ise 19.778,00 TL olduğu, ağır hasarlı araç prosedürü uygulandığında davalı ... tarafından ödenmesi gereken tazminat tutarının 45.222,00 TL olarak hesaplandığı, her ne kadar davalı vekili tarafından, davaya konu aracın kiralık olarak kullanılmakta olduğu,

bu nedenle de talebin teminat dışı olduğu savunulmuşsa ise de, bu savunmayı destekler mahiyette dosyaya herhangi bir delil ibraz edilmediği, bu nedenle anılan savunmanın yerinde görülmediği, Kasko Sigortası Genel Şartlarının 3.3.4.1 maddesi uyarınca zarara ilişkin rapor ile zararın tazminine dair talebin 02.10.2020 tarihinde davalı ... şirketine teslim edildiği, bu nedenle 19.02.2020 tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerektiği belirtilerek davanın kabulü ile 45.222,00 TL maddi tazminatın 19.02.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... şirketinden tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; davalı şirket tarafından yapılan araştırmalar sonucunda aracın kiralık araç (rent a car) olarak kullanıldığının tespit edildiğini, hasarın bu nedenle poliçe teminatı kapsamında olmadığını, dava konusu poliçe incelendiğinde Ziraat Bankası A.Ş. lehine dain-i mürtehin kaydı bulunduğunun görüleceğini, Ziraat Bankası A.Ş'nin poliçeden kaynaklanan tazminat taleplerinin başvuran tarafından tahsil edilmesine muvafakat verdiğine dair dosyaya herhangi bir delil sunulmadığını, davalı şirketin Katma Değer Vergisi (KDV) dahil bedelden sorumluluğunun bulunmadığını,

aktüer bilirkişi raporunun hatalı olduğunu ve fahiş hesaplama yapıldığını, avans faizine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ve davacı yararına Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre belirlenen vekalet ücretinin 1/5'ine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek karara itiraz etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı vekili tarafından aracın kiralık araç (rent a car) olarak kullanıldığına dair dosyaya somut bir delil sunulmadığı, davacı vekili tarafından araç üzerindeki rehnin kaldırıldığına dair 20.05.2021 tarihli muvafakatnamenin dosyaya sunulduğu, dain-i mürtehin kaydının kaldırıldığına ilişkin Ziraat Bankası A.Ş tarafından sunulan muvakatname dikkate alınarak davalı vekilinin bu yöne ilişkin itirazının yerinde olmadığı, aktüer bilirkişi raporunun açık, anlaşılır, denetime ve hüküm kurmaya elverişli şekilde hazırlandığı,

bu nedenle Uyuşmazlık Hakem Heyetince hükme esas alınmasında bir isabetsizlik görülmediği, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 1 inci maddesine göre, Türkiye’de yapılan ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyet çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin katma değer vergisine tabi olduğu, bu nedenle davacı tarafın, verilen hasarın onarımı için satın alacağı malzeme ve onarım için gerekli işçilik hizmetinin de anılan kanun hükmü uyarınca KDV’ye tabi olduğu,

Yargıtay’ın istikrar kazanmış kararlarına göre, KDV ödendiğine ilişkin belge sunulmamış olsa bile KDV eklenmek suretiyle tazminat ödenmesine karar verilmesi gerektiği, taraflar arasındaki ilişki kasko sigorta poliçesinden kaynaklanmakta olup ticari bir nitelik arz ettiğinden avans faizine hükmedilmesinin yerinde olduğu,

Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararında davacı lehine tam vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu ve davacı lehine maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydı ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nde belirlenen vekalet ücretinin 1/5'i kadar vekalet ücreti takdir edilmesi gerektiği belirtilerek davalı vekilinin itirazının vekalet ücreti yönünden kısmen kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilmesine karar verilmiş, davalı vekilinin diğer itirazları ise reddedilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; itiraz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenlerle İtiraz Hakem Heyeti kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ... tarafından Alternatif (Muafiyetli) Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu araçta meydana gelen hasar bedeli talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ve 297 nci maddesinin 2 nci fıkrası, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 87, 89, 90, 91 ve 97 nci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin 12 nci fıkrası, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ve 16/A maddeleri, Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1. 6100 sayılı HMK'nın 297 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca hükümde taleplerin her birinin karşılanmış olması ve hüküm sonucunun açık, net ve hükmü infaz edecek makamlarda tereddüt ve şüpheye mahal vermeyecek ölçüde sarih olması önem taşımaktadır. Başka bir anlatımla tesis edilen hüküm, infazı kabil ve uygulanabilir olmalıdır. Söz konusu düzenleme kamu düzenine ilişkindir.

5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin 12 nci fıkrası ve Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ve 16/A maddeleri ile uyuşmazlık dosyalarının öncelikle sigorta hakemleri tarafından çözülerek karara bağlanması, sigorta hakemlerinin verdiği kararlara kaşı kararın bildiriminden itibaren 10 gün içinde itiraz olanağı tanınması, itiraz halinde ise üç kişilik İtiraz Hakem Heyetinin esas incelemesi yapması ve sigorta hakemlerince verilen kararı yerinde görmezse kaldırarak yeni karar vermesi düzenlenmiştir.

İtiraz üzerine verilen kararların ise temyize tabi olduğu belirtilmiştir. Taraf itirazlarını yerinde bulan İtiraz Hakem Heyeti, hakem kararını kaldırarak yeniden hüküm kurabilmekte ve İtiraz Hakem Heyeti kararı, ilk hakem kararının yerini almakta olup temyize konu edilecek karar ise itiraz sonrası verilen İtiraz Hakem Heyeti kararıdır.

Somut olayda; İtiraz Hakem Heyeti tarafından uyuşmazlığı sona erdirecek ve infaza elverişli yeni bir hüküm oluşturulması gerekirken temyiz eden davalı vekilinin itirazının kısmen kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilmesine şeklinde karar verilmesi ile yetinilmiş olması ve yeniden hüküm tesis edilmemesi usul ve yasaya uygun bulunmamış, hükmün açıklanan nedenle bozulması gerekmiştir.

2. Bozma nedenine göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazları şimdilik incelenmemiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle bozma nedenine göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

29.02.2024 tarihinde Başkan ...'ın karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.

(Karşı Oy)

KARŞI OY