Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/12231 K.2024/1686

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulü Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararı kaldırılarak ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi bulunmayan aracın tam kusuru ile gerçekleşen 19.12.2013 tarihli trafik kazasında yaya konumunda olan davacının yaralandığını ve maluliyet oluştuğunu belirterek fazlaya dair hakları saklı kalarak 2.500,00 TL sürekli iş göremezlik, 2.000,00 TL geçici iş göremezlik, 501,00 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 5.001,00 TL tazminatın kaza tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, yargılama sırasında ıslah yoluyla toplam talebi 126.060,75 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; maluliyet raporunun yetersiz olduğunu, asıl kusurun davacıda bulunduğunu belirterek davanın usulden ve esastan reddini istemiştir.

III.UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin tarihi ve sayısı yukarıda yazılı kararıyla; dosya kapsamı ve alınan bilirkişi raporlarına dayanılarak, "... başvurunun kabulü ile 119.947,42 TL sürekli iş göremezlik, 5.060,48-TL geçici İş göremezlik tazminatı ve 1.052,85-TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 126.060,75-TL maddi tazminatın 18.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ...'ndan alınarak davacıya ödenmesine..." ve nispi tarifeye göre hesaplanan tam vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV.İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; maluliyet raporunun hatalı olduğunu ve hükme esas alınamayacağını, geçici işgöremezlik tazminatı ve bakıcı giderinden sorumlulukları bulunmadığını, SGK'dan ödeme alıp almadığının araştırılması gerektiğini, hesaplamanın brüt asgari ücret üzerinden yapılması gerektiğini, tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosuna göre yapılması gerektiğini, kusur incelemesi yapılması gerektiğini, başvuru sahibi lehine 1/5 vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirtmiştir.

B. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararıyla; tazminat hesabında TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faize göre yeniden alınan aktüer bilirkişi raporuna davanılarak "...davalı vekilinin itirazının kısmen kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılarak başvuru sahibinin talebinin kısmen kabulüne; 107.830,08-TL sürekli iş göremezlik, 5.060,48-TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 1.052,85-TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 113.943,41-TL maddi tazminatın 18.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ...'ndan alınarak ...'a verilmesine ..." ve davacı yararına hesaplanan 14.774,62-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde; tahkim tarafından atanan bilirkişice hazırlanan raporda davacının maaş bordrosu ve SGK hizmet dökümü esas alınmadan asgari ücret üzerinden hesaplama yapıldığını, bu konuda itiraz dilekçesi verdiklerini ama itirazlarının dikkate alınmadığını, trafik kazasında yaralanan, bedeni zarara uğrayan mağdurların tazminat hesaplamalarının PMF-1931 Yaşam Tablosuna göre yapılması gerektiğini ileri sürerek; kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; tahkim öncesinde usulüne uygun başvuru yapılmadığını, maluliyet raporunun yetersiz olduğunu, geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı giderinden sorumlu olmadıklarını, SGK’nın geçici iş göremezlik ödeneği ödeyip ödemediğinin araştırılmadığını, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faizin esas alınması gerektiğini, kusur oranının yüksek verildiğini, başvuran lehine fazla vekalet ücreti verilmesinin de usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek; kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı sigorta şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi bulunmayan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacının sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 ve 92 nci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına itiraz ettiğini belirtmesine rağmen buna dair itiraz dilekçesinin dosyaya ibraz edilmemiş olmasına göre davacı vekilinin müvekkilinin tazminat hesabına esas alınan gelirine yönelik temyiz itirazları ile davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince; trafik kazası sonucu bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak iş gücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürlerinin belirlenmesi gerekmektedir. Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir tespit olduğundan gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu nedenle yapılan bilimsel çalışmalar sonucu “TRH 2010” adı verilen “Ulusal Mortalite Tablosu” hazırlanmış olup bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içermesi ve yargı mercileri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından Dairemizce de tazminata esas bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinde TRH 2010 Yaşam Tablosu’nun kullanılmasının uygun olacağına karar verilmiştir.

Somut olayda; davacının hak kazanabileceği iş gücü kaybı tazminatının hesaplanması için alınan ve İtiraz Hakem Heyeti tarafından da karara esas kabul edilen aktüer bilirkişi raporunda. TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faiz yöntemi uygulanarak tazminat hesabı yapılmıştır.

Her ne kadar hesap tarihi itibariyle hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif ranta göre yapılması gerekirse de, davacı tarafça PMF 1931 Yaşam Tablosu ve progresif ranta göre yapılan hesaba göre verilen Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına itiraz edilmemiş olması ve temyiz dilekçesinde de PMF Yaşam Tablosunun esas alınması gerektiğinin belirtilmiş olmasına göre tazminat hesabının PMF 1931 Yaşam tablosu ve progresif ranta göre yapılması gerekirken davacı aleyhine olacak şekilde TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faize göre yapılan hesaplamanın hükme esas alınması doğru olmamış, bu durum kararın kararın bozulmasını gerektirmiştir.

3. Davalının diğer temyiz itirazlarına gelince; davacının Sosyal Güvenlik Kurumunda memur olarak çalıştığı ileri sürüldüğüne göre olay tarihinde memur olup olmadığı, geçici iş göremezlik süresince memur olarak maaş almaya devam edip etmediği ya da kendisine SGK tarafından geçici iş göremezlik tazminatı ödenip ödenmediği araştırılmadan eksik inceleme ile 6 ay (180 günlük) geçici iş göremezlik tazminatının da davalıdan tahsiline karar verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.

4. 5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrası, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü ve AAÜT’nin 17/2 nci maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının davacı yararına; değerlendirme bölümünün (3) ve (4) numaralı bentlerinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının davalı yararına BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harçlarının istek hâlinde ilgili davacı ve davalıya iadesine,

Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemeye gönderilmesine,