Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/12273 K.2024/1229

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılamasında İtiraz Hakem Heyetince verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda Dairece İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyetince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; itirazın reddine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda davalı vekilinin temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı idaresindeki araç ile trafik sigortası bulunmayan aracın karıştığı kazada davacının yaralandığını, %37 oranında malul kaldığını, davalı şirket tarafından yapılan ödemenin eksik olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 40.000,00 TL nin davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; eksik evrakla başvuru yapıldığını, kusur ve zararı kabul etmediklerini, hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İTİRAZ HAKEM HEYETİ KARARI

İtiraz Hakem Heyeti tarafından bozma ilamı öncesi davalının itirazının reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin 09.02.2022 tarihli ve 2021/26015 Esas, 2022/1962 Karar sayılı kararı ile "1- Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, İtiraz Hakem Heyeti kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bentler kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Dava, trafik kazasından kaynaklanan bedensel zarara dayalı maddi tazminat istemine ilişkindir. Meydana gelen çift taraflı trafik kazasında, davacı ... idaresindeki araç ile dava dışı... idaresindeki tescilsiz araç kazaya karışmış davacı yaralanmıştır. Kaza günü resmi trafik ekiplerince tanzim edilen kaza tespit tutanağında davacı sürücü ...'ın şerit değiştirme ve şeride tecavüz kuralını ihlal ettiği belirtilerek asli kusurlu, dava dışı araç sürücüsü ...'ün hız kurallarını ihlal ettiği belirtilerek tali kusurlu olduğu tespit edilmiştir.

Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından trafik bilirkişiden aldırılan hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise; davacı araç sürücüsünün karşı yönden şeridine tecavüz eden araç ile çarpışmamak, doğması muhtemel kazayı önlemek için kurtarma çaresi arayarak trafik zarureti içinde yolun her iki tarafında bulunan bariyerlerden dolayı boşa bulunan sol şeride geçmesinin kural ihlali olmadığından kusuru bulunmadığı, Davalı sorumluluğundaki dava dışı sürücü ... idaresindeki karşıdan gelen araçların şeridine tecavüz ederek tehlike yarattığı, davacı aracın seyrine göre boştaki sol şeride geçerek kurtarma çaresi arayan araca tekrar sağa dikkatsiz ve tedbirsiz şekilde geçerek kazanın oluşumunda etkili bulunduğu belirtilerek %100 kusurlu olduğu belirtilmiştir.

Kaza tespit tutanağı ile hükme esas alınan bilirkişi raporu arasında çelişki bulunmaktadır. Uyuşmazlık Hakem Heyetince, kaza tespit tutanağı ve hükme esas alınan rapor arasındaki kusur dağılımına ilişkin çelişki giderilmeden davalı sorumluluğundaki araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu kabul edilerek hesaplanan tazminata karar verilmiş, davalı vekilinin bu yöne ilişkin itirazları da İtiraz Hakem Heyetince reddedilmiştir. Dosya bu hali ile hüküm kurmaya elverişli değildir, eksik inceleme ile karar verilemez.

O halde, İtiraz Hakem Heyetince, ceza soruşturması araştırılarak dosyaya kusurla ilgili belgelerin teminini sağlandıktan sonra, kaza tespit tutanağı ile hükme esas alınan bilirkişi raporundaki çelişkinin giderilmesi, tüm dosya kapsamı ile oluş şekline göre tarafların olaydaki kusur oranlarının duraksamaya yer vermeyecek şekilde tespiti ve meydana gelebilecek çelişkilerin giderilmesi yönünden ayrıntılı, gerekçeli, denetime açık rapor alınması ve varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

3- Kabule göre de; 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30/17. md. ve 19/01/2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in 6. maddesi ile Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16. maddesinin 13. fıkrasına "tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir" hükmü eklenmiştir.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 17/2. maddesinde ise "Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Tarifenin üçüncü kısmına göre nispi avukatlık ücretine hükmedilen durumlarda da talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine tarifeye göre hesaplanan nispi ücretin beşte birine hükmedilir" düzenlemesi yapılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; İtiraz Hakem Heyeti'nce davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 maddesinin uygulanması gerektiği göz önüne alınarak AAÜT'nin 13. maddesi ve AAÜT'nin 17. maddesi gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine karar verilmesi doğru olmamıştır" gerekçesi ile kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İtiraz Hakem Heyetince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda kusur raporu alındığı, alınan kusur raporunda davalı şirkete sigortalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunun belirlendiği gerekçesiyle davalı vekilinin itirazının reddine, itiraza konu kararın aynen infazına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz başvuru dilekçesinde; davacı zararının davalı şirket tarafından yapılan ödeme ile karşılandığını, usule uygun başvuru bulunmadığını, rapor ücretinden sorumlu olmadıklarını, maluliyeti kabul etmediklerini, kusuru kabul etmediklerini, hesap yönteminin hatalı olduğunu, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, temerrüt oluşmadığını, tam vekalet ücretine hükmedilemeyeceğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; trafik sigortası bulunmayan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı sürücünün uğradığı sürekli iş göremezlik talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 90 ve 91 nci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 51 ve 54 üncü maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, ... Yönetmeliği.

3. Değerlendirme

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297 nci maddesinin 2 nci fıkrası gereğince hükmün sonuç kısmında taleplerin her bir hakkında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde karar verilmesi gerektiği açık olup İtiraz Hakem Heyetinin daha önceki kararı Dairece bozulmuş,

Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararı ortadan kalkmakla infazı kabil bir hüküm ortada kalmamış olup bozma sonrasında İtiraz Hakem Heyetince 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297 nci maddesinin 2 nci fıkrası gözetilerek bozma doğrultusunda yeniden hüküm kurulması gerekirken davalı itirazının reddi ile ortadan kalkan kararının aynen infazına şeklinde bir karar ile yetinilmesi hatalı olup karar infaz edilebilir nitelikte olmadığından ve HMK'nın 297 nci maddesinde belirtilen unsurları taşımadığından İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulması gerekmiştir.

2.Bozma neden ve şekline göre; davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.

VI. KARAR

1- Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

2- Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle bozma ilamının kapsam ve şekline göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,