Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/13282 K.2024/1084

Taraflar arasında görülen rücuen tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılan aracın, kaza tarihinde geçerli ehliyete sahip olmayan Mehmet Demir tarafından kullanılırken 27.10.2012 tarihinde başka bir araç ile karıştığı çift taraflı trafik kazasında, karşı araçta bulunan yolcunun yaralanması ve malul kalması ve kazada araç sürücüsünün tamamen kusurlu bulunması sebebiyle, kazada yaralanan şahıs tarafından açılan davada verilen karar ve bu kararın icraya konması sebebiyle davacı ... tarafından 10.11.2014 tarihinde 105.683,50 TL tazminatın ödenmesi nedeniyle,

Karayolları Trafik Kanunu 36 ve devamı maddeleri gereğince gerekli ehliyetnameye sahip olmayanlar tarafından aracın kullanılması sırasında oluşan zararların teminat dışında olmasına ve ayrıca Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartların 4 üncü maddesinin c bendine göre 90.000,03 TL rücuen tazminat alacağının ödeme tarihi olan 10.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari - avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın yetkili mahkemede açılmadığı, kaza tarihinden önce aracın noter vasıtası ile satıldığı, davalının kaza tarihi itibariyle aracın maliki ya da işleteni olmadığı, bu nedenle tazminattan sorumlu tutulamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; tarafların iddia ve savunmaları, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta sözleşmesi ile teminat altına alınan davalıya ait aracın ehliyetsiz sürücü tarafından kullanılması sonucu dava dışı 3. kişiye zarar verdiği, bu zarar bedelinin davacı tarafından karşılandığı, aracın ehliyetsiz sürücü tarafından kullanılmasının zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarının 4 üncü maddesine aykırı olduğu, bu nedenle davacının ödemiş olduğu zararın bedelini davalıdan rücuen tazmin isteminde haklı olduğu gerekçesi ile davanın kabulü ile 90.000,03 TL maddi tazminatın 10.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde, müvekkilinin kaza tarihinden 80 gün önce yani 08.08.2012 günü kazaya karışan 01 RN 227 plakalı aracın satışını noterde Mehmet Demir isimli şahsa yaptığını, aracın zilyetliğini de Mehmet Demir'e devrettiğini, Mehmet Demir'in 08.08.2012 tarihinden itibaren aracı kullanmaya başladığını, satış sözleşmesinin Birecik Noterliğinin 08.08.2012 tarih ve 7383 yevmiye sayılı satış sözleşmesi ile yapıldığını ve daha önce dosyaya sunulduğunu, kaza tarihinde mülkiyet hakkı ve zilyet hakkı olmayan müvekkilinin bu kazadan sorumlu tutulması hukuka aykırı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile. 6762 sayılı TTK’nın 1303 üncü maddesindeki hükmün aksine, 2918 sayılı KTK’nın 94 üncü ve ZMMSGŞ’nin C.9. uyarınca araç işleteninin devri on beş gün içinde sigortacıya bildirmesi gerektiği sigortacının sigorta sözleşmesini yeni işletenle devam ettirip ettirmemek konusunda takdir hakkı olduğu,

yani araç işleteninin değişmesi hâlinde sigortacıya sadece fesih imkânı getirildiği bu nedenle KTK’nın 94 üncü maddesi uyarınca gerekli ihbarı sigortacıya yapıp sigorta sözleşmesinin iptali imkânını sigortacıya vermediği sürece, aracı takip eden sigorta poliçesinin geçerli olduğu ve poliçenin tarafları arasındaki yükümlülüklerin devam ettiği,

ancak işleten değişikliği bir zeyilname ile belirlenmiş ise bundan sonra oluşan rizikolardan ötürü sigortacının akidine rücu edemeyeceği gerekçesi ile davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde, müvekkilinin kazaya karışan aracı kazadan 80 gün önce noterde sattığını, kaza sırasında davalının aracın maliki ya da zilyedi olmadığını, sigorta şirketine sözlü olarak

aracın satıldığının bildirildiğini, poliçe iptal edilmemiş ise bunun davalının kusuru olmadığını, sigorta şirketi tarafından kaza nedeniyle ödenen maluliyet tazminatının davalıya rücu edilmesinin doğru olmadığını belirtmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, Zorunlu trafik sigortacısı tarafından zarar gören üçüncü kişiye ödenen tazminatın ehliyetsizlik sebebiyle sigortalısından rücuen tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 94 ve 95 inci maddeleri, Karayolları Moturlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları B-4 maddesi (b) bendi.

3. Değerlendirme Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre karar usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

6502 Sayılı Tüketici'nin Korunması Hakkında Kanun'un 73/2.maddesi gereğince davalı harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,