Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/1767 K.2023/4903

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davacı vekili ile davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davacının itirazının reddine, davalının itirazının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıca Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi ile sigortalı aracın davacı yayaya çarpması sonucu davacının yaralandığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 40.001,00 TL bakiye sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvuru şartları oluşmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, davacıya ödeme yapıldığını ve bakiye alacağının bulunmadığını, özürlü sağlık kurul raporu alınması gerektiğini, hesaplamada TRH-2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faizin uygulanması gerektiğini, hesaplamada esas alınacak gelirin vergilendirilmiş olması gerektiğini, çalışma süresinin bakiye ömre göre hesaplanması gerektiğini, davacının mesleği, sağlık durumu ve yaşı gibi kriterlerin de hesaplamada dikkate alınması gerektiğini, kusur oranlarının netleşmesi için bilirkişi raporu alınması gerektiğini,

hatır taşıması indirimi uygulanması gerektiğini, davacıya yapılan herhangi bir ödeme varsa mahsup edilmesi gerektiğini, faizin ancak yasal faiz olabileceğini, başvuru tarihinden itibaren işletilebileceğini ve davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5'i oranında olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "kaza tespit tutanağı, hakemce alınan kusur raporu ve soruşturma aşamasındaki kusur raporunun birbirini destekler nitelikte olduğu, alınan hesap raporunun da hüküm tesisine uygun olduğu" gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 30.519,15 TL bakiye sürekli iş göremezlik tazminatının yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davacı vekili itiraz dilekçesinde; kusur raporları arasında çelişki olması nedeniyle yeniden kusur tespiti yapılması gerektiğini, hesaplamada PMF-1931 Yaşam Tablosunun esas alınması gerektiğini belirtmiştir.

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; başvuru şartları oluşmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, davacıya ödeme yapıldığını ve bakiye alacağının bulunmadığını, özürlü sağlık kurul raporu alınması gerektiğini, hesaplamada TRH-2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faizin uygulanması gerektiğini, hesaplamada esas alınacak gelirin vergilendirilmiş olması gerektiğini, çalışma süresinin bakiye ömre göre hesaplanması gerektiğini, davacının mesleği, sağlık durumu ve yaşı gibi kriterlerin de hesaplamada dikkate alınması gerektiğini, kusur oranlarının netleşmesi için bilirkişi raporu alınması gerektiğini,

hatır taşıması indirimi uygulanması gerektiğini, ıslah edilen kısım için ıslah tarihinden itibaren faizin işletilebileceğini ve davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5'i oranında olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Davacı lehine hükmedilen nisbi vekalet ücretinin hatalı olduğu, nisbi vekalet ücretinin beşte biri oranında ücrete hükmedilmesi gerektiği" gerekçesiyle davacının itirazlarının reddine, davalının itirazlarının vekalet ücreti yönünden kısmen kabulü ile kararın anılan yönden düzeltilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyeti'nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; kusur raporları arasında çelişki olması nedeniyle yeniden kusur tespiti yapılması gerektiğini, hesaplamada PMF-1931 Yaşam Tablosunun esas alınması gerektiğini ve davacı lehine hükmedilen vekalet ücretinin 1/5'i oranında uygulanmasının hatalı olduğunu belirtilerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın, davacı yayaya çarpması sonucu davacının yaralanması nedeniyle bakiye sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49, 51 ve 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Kanun'un 85, 89, 90, 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesinin on üçüncü fıkrası, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, dosyada mevcut kusur raporlarının birbirini destekler nitelikte, açık, anlaşılır ve denetime elverişli olması nedeniyle raporlar arasında çelişki bulunmamasına, hesap raporunun temyiz edenin lehine olmasına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Sigorta tahkim yargılamasında hükmedilecek vekalet ücreti ile ilgili olarak; 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30/17 nci maddesinde "Talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekalet ücreti, Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde belirlenen vekalet ücretinin beşte biridir." hükmü yer almaktadır.

Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü fıkrasında (19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'te Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik 6 ncı maddesi ile eklenen) "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." düzenlemesi mevcuttur.

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 17/2 nci maddesi ise "Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir.

Konusu para ile ölçülemeyen işlerde, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen maktu ücrete hükmedilir. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine öngörülen maktu ücretin beşte birine hükmedilir. Sigorta Tahkim Komisyonlarınca hükmedilen vekalet ücreti, kabul veya reddedilen miktarı geçemez." şeklinde düzenlenmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT'nin 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, maktu ücretin altında kalacak şekilde vekalet ücretine hükmedilmiş olması doğru değildir.

Ne var ki, bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca İtiraz Hakem Heyeti kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davacı vekilinin davacı lehine hükmedilen vekalet ücretine yönelik temyiz itirazının kabulü ile İtiraz Hakem Heyeti kararının hüküm fıkrasının 6.1. numaralı bendinde yer alan “915,57 TL” ibaresi çıkarılarak yerine "4.080,00 TL" ibaresinin yazılması suretiyle kararın DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının davacıya iadesine,

Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemeye gönderilmesine,

04.04.2023 tarihinde Başkan ...'ın karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Dava, trafik kazası sonucu oluşan bedensel zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı istemine ilişkindir.

Trafik kazasında bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak iş gücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin gerçek zararının hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir hesap olup, gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır.

Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve TRH 2010 Yaşam Tablosu'nun ülkemize özgü ve güncel verileri içerdiği göz önüne alındığında, Dairemizce de tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinin daha uygun olacağına karar verilmiştir. Diğer yandan.

Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 tarih- 2019/40-2020/40 sayılı kararı gereği, iş gücü kaybı tazminatı hesabında, yeni ZMSS Genel Şartları ekindeki cetvellerin kullanılması mümkün olmadığından ve %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülü uygulaması anılan cetvellerle getirildiğinden, artık uygulanması mümkün değildir.

Tazminat hesaplamasının, %1,8 teknik faiz uygulanmadan ve Yargıtay uygulamaları ile kabul edilen progresif rant yöntemi kullanılarak yapılması gereklidir.

Somut olayda; Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faiz uygulanarak hesaplama yapılan aktüer raporuna göre tazminata karar verilmiş; davacı vekili tarafından diğer sebeplerle birlikte hesabın PMF 1931 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniğiyle yapılması yönünden bu karara itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davacının itirazlarının reddine karar verilmiş; sayın çoğunluk tarafından davacı yanın hesap tekniğine ilişkin itirazlarını da kapsayan temyiz başvurusunun reddiyle İtiraz Hakem Heyeti kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

Dairemizin yerleşik uygulamaları gereği tazminat hesaplamasında TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniğinin kullanılması gereklidir. Ancak, davacı yanın gerek Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına karşı yaptığı itiraz başvurusunda gerekse temyiz başvurusunda aleyhine olan PMF 1931 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniğiyle tazminatın hesaplanmasını talep ettiği ve bu suretle hesap tekniği bakımından davalı yararına oluşan usuli kazanılmış haklar da gözetilerek, PMF 1931 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniğiyle hesaplama yapılıp tazminata karar verilmesi için İtiraz Hakem Heyeti kararının davacı yararına bozulması gerektiği kanaatinde olduğumdan, sayın çoğunluğun bu yöne ilişkin davacı temyizinin reddiyle kararın düzeltilerek onanması yönündeki kararına katılmıyorum.