Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/193 K.2023/11549

Taraflar arasındaki haksız eylem nedeniyle maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın yargı yolu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin serbest çalışan bir avukat olduğunu, adliyeye giderken Türk Telekom'un müdahale kuyusu kapağıyla kaldırım taşı arasındaki çukura düştüğünü ve sol ayak tarak kemiğinin kırıldığını, Türk Telekom A.Ş. tarafından telefon ve internet hattı kablolarının geçtiği altyapıya müdahale amaçlı konulan, üzerinde Türk Telekom A.Ş.'nin adının yazdığı kapağın yerleştirilirken kaldırımla kapak arasında ayağın düşüceği kadar açıklık bırakıldığını,

Ankara Büyükşehir Belediyesi'nin de cadde üzerinde kaldırımda kazaya neden olacak kapak ile taş arasındaki aralığı kapatmamasından dolayı kusurlu olduğunu belirterek 50.000,00 TL manevi, 100,00 TL tedavi ve bakım gideri ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 100,00 TL maddi tazminat olmak üzere toplam 50.200,00 TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; görevli mahkemenin idare mahkemesi olduğunu, 13.04.2012 tarihli 602 sayılı Belediye Meclis kararına istinaden altyapı tesis açım ruhsatı ile ruhsatlandırma yapılması amacıyla Türk Telekomünikasyon A.Ş. ile belediyeleri arasında akdedilen protokolde belirtildiği üzere Türk Telekomünikasyon A.Ş. tarafından çalışılan zeminlerin eski haline getirilme süresi içinde can ve mal güvenliğinin tehlikeye düşmesinden ve yasal sonuçlarından Türk Telekomünikasyon A.Ş.'nin sorumlu olduğu, ayrıca çalışma alanlarında oluşabilecek her türlü problemde sorumluluğun ruhsat sahibine ait olduğu ifade edildiğinden asıl hasmın Türk Telekomünikasyon A.Ş. olduğunu, davanın husumetten reddi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile olayda hizmet kusuru bulunduğu gerekçesiyle yargı yolu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; uyuşmazlığın çözümünde adli yargının görevli olduğunu, diğer davalı ile Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığının ortak kusurlu olduğunu, aralarında mecburi dava arkadaşlığı bulunduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı idarenin yürütmekle yükümlü bulunduğu kamu hizmetine ilişkin olarak uygulamaya koyduğu proje çerçevesinde kaldırım çalışması yaptığından ve kaldırım çalışması sırasında zararın doğduğu ileri sürüldüğünden davanın hizmet kusuruna dayandığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; belediye ile Türk Telekom A.Ş.'nin ortak kusurlu olması nedeniyle mecburi dava arkadaşlığı söz konusu olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı belediyenin kusuru nedeniyle Türk Telekom'un müdahale kuyusu kapağıyla kaldırım taşı arasındaki çukura davacının düşerek yaralanması sonucu oluşan maddi ve manevi zararın giderilmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 uncu maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun (KTK) 10 ve 110 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme

KTK'nın 10 uncu maddesi "Bu Kanunla belediyelere verilen görevler il ve ilçe trafik komisyonları ve mahalli trafik birimleri ile işbirliği yapılarak yürütülür.

a) Kuruluş

Her belediye başkanlığı bünyesinde, hizmet kapasitesi gözönünde tutularak İçişleri Bakanlığınca tespit edilecek ölçülere ve genel hükümlere göre, belediye trafik şube müdürlüğü, şefliği veya memurluğu kurulur.

b) Görev ve yetkiler

1. Yapım ve bakımından sorumlu olduğu yolları trafik düzeni ve güvenliğini sağlayacak durumda bulundurmak,

2. Gerekli görülen kavşaklara ve yerlere trafik ışıklı işaretleri, işaret levhaları koymak ve yer işaretlemeleri yapmak,

3. Karayolu yapısında ve üzerinde yapılacak çalışmalarda gerekli tedbirleri almak, aldırmak ve denetlemek,

4. Karayolunda trafik için tehlike teşkil eden engelleri gece veya gündüze göre kolayca görülebilecek şekilde işaretlemek veya ortadan kaldırmak,

5. Yol yapısı veya işaretleme yetersizliği yüzünden trafik kazalarının vukubulduğu yerlerde, yetkililerce teklif edilen tedbirleri almak,

6. Çocuklar için trafik eğitim tesisleri yapmak veya yapılmasını sağlamak,

7. Bu Kanun ve bu Kanuna göre çıkarılan yönetmeliklerle verilen diğer görevleri yapmak." hükmünü haizdir.

Aynı Kanun'un 110 uncu maddesi ise "İşleteni veya sahibi Devlet ve diğer kamu kuruluşları olan araçların sebebiyet verdiği zararlara ilişkin olanları dâhil, bu Kanundan doğan sorumluluk davaları, adli yargıda görülür. Zarar görenin kamu görevlisi olması, bu fıkra hükmünün uygulanmasını önlemez. Hemzemin geçitte meydana gelen tren-trafik kazalarında da bu Kanun hükümleri uygulanır. Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir. " şeklindedir.

Yasama belgeleri ile anılan düzenlemenin gerekçesine bakıldığında, KTK'nın uygulanması gereken sorumluluk davalarında bir karmaşanın söz konusu olduğu, bu karmaşanın adli yargı yerlerinin görevli olduğu belirlenmek suretiyle giderilmek istendiği anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamından, dava konusu olayın kaldırımda bulunan müdahale kuyusu kapağı ile kaldırım taşı arasındaki çukura düşme suretiyle meydana geldiği anlaşıldığından, Uyuşmazlık Mahkemesi kararlarında da istikrarlı şekilde izah edildiği üzere uyuşmazlığın çözüm yeri adli yargı yeri olup işin esasının incelenmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru olmayıp BAM kararının kaldırılması suretiyle ilk derece mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacıya iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,