Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/4858 K.2023/8523

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda ... tarafından davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekilinin itirazı üzerine İtiraz Hakem Heyetince itirazın kabulü ile başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir. Karara karşı davalı vekilinin temyiz başvurusu sonucunda, Dairece ... kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyetince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; başvurunun reddine karar verilmiştir.

... kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 16.07.2016 tarihinde, davacının yolcu olarak bulunduğu araç ile trafik sigortası olmayan biçerdöver ve arkasında bulunan römorkun karıştığı çift taraflı trafik kazası sonucu davacının yaralandığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 9.900,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 10.000,00 TL tazminatın temerrüt tarihinden itibaren avans faiz ile beraber davalı sigortadan tahsilini talep etmiş; ıslahla talebini 202.704,31 TL olarak belirlemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvuru şartlarının yerine getirilmediğini, davaya konu aracın niteliği gereği davalının sorumluluğunun bulunmadığını, aracın trafiğe çıkış izninin bulunmadığını, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, emniyet kemeri takmama ve ... belgesiz kişinin aracına binme eylemleri nedeniyle ayrı ayrı müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatından davalının sorumlu olmadığını, zararın tespitinin bilirkişiler aracılığıyla yapılması gerektiğini, kaza tespit tutanağındaki kusur belirlemesi ile yetinilmesinin hatalı olduğunu, kusur oranlarının netleştirilmesi gerektiğini,

davacı tarafından sunulan maluliyet raporunun usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacıya rücuya esas bir ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılması, yapılmış olması halinde hesaplanacak tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini, hesaplamada TRH Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faizin uygulanması gerektiğini, davacının avans faiz talebinin reddi gerektiğini, faizin ancak dava tarihinden itibaren işletilebileceğini ve davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirtmiştir.

III. ... KARARI

...'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...Karayolları Trafik Kanunu'nun 2 nci maddesinde her ne kadar iş makineleri de sayılmışsa da, bu araçların karayolunda seyir halinde bulunmasının Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 34 üncü maddesine göre, trafiğe çıkış izninin alınması şartına bağlı olduğu, buna dair belge ibraz edilmediği, bu nedenle davaya konu iş makinesinin trafik sigortası kapsamında olup olmadığı hususunun belirlenemediği, başvuru şartının bu sebeple sağlanamadığı" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

...'nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

...'nin 11.10.2018 tarihli 2018/İHK-7770 ... kararı ile; "...alınan bilirkişi raporuna göre davaya konu aracın biçerdöver olduğu, bu cins tarım makinelerinin traktör olarak kabul edildiği, zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırması zorunlu olan araçlardan kabul edildiği, bu nedenle sigortası olmayan aracın verdiği zarar yönünden davalının sorumluluğunun bulunduğu" gerekçesiyle davacı vekilinin itirazlarının kabulü ile, başvurunun kısmen kabulüne, 199.721,51 TL sürekli iş göremezlik tazminatının yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. ...'nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin 11.01.2022 tarihli 2021/7322 esas ve 2022/120 karar ... kararı ile; " ...Dava, trafik kazası sonucu oluşan bedensel zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesine göre iş makineleri; yol, inşaat makineleri ile benzeri tarım, sanayi, bayındırlık, milli savunma ile çeşitli kuruluşların iş ve hizmetlerinde kullanılan; iş amacına göre üzerine çeşitli ekipmanlar monte edilmiş; karayolunda insan, hayvan, yük taşımasında kullanılamayan motorlu araçlar olarak tanımlanmıştır.

Karayolları Trafik Yönetmeliğ'inin 34. maddesine göre, resmi kuruluşlara ait iş makinelerinin tescil işleminin, ait olduğu kurum veya kuruluşun ilgili birimlerindeki tescil defterine işlenmek suretiyle yapılacağı, her makine için ayrı ayrı tescil belgesi tanzim edileceği, bu araçlarla karayoluna çıkılmasının gerekli olduğu hallerde,

tescilini yapan kuruluşça tescil belgesinin trafiğe çıkış iznine ait bölümünün doldurularak tasdik edileceği ve bu şekilde karayoluna çıkacak araçların zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırmış olmalarının mecburi olduğu düzenlenmiştir.Aynı Yönetmeliğin 34. maddesinin devamında ise özel veya tüzel kişilere ait olan iş makinelerinin tescillerinin, araç sahibinin bir dilekçe ile ilgili kuruluşa müracaatı üzerine tescil defterine işlenmek suretiyle yapılacağı ve bunun üzerine tescil belgesi tanzim edilerek araç sahiplerine verileceği, bu iş makinelerinin karayollarında sürülmesinin,

tescil belgesine ekli trafiğe çıkış izin belgesinin tescilini yapan kuruluşça tasdik edilerek makine sahibine verilmesi ile mümkün olacağı, trafiğe çıkış izni verilirken makinenin zorunlu mali mesuliyet sigorta akdinin yapılmış olması ve Karayolları Genel Müdürlüğünden özel izin alınmasının mecburi olduğu düzenlenmiştir.

Anılan kanun hükmü uyarınca, davaya konu trafik kazasına karışan sigortasız biçerdöver ve arkasında bulunan römorkun, KTK 3. maddede yer alan iş makinesi kapsamında kaldığı, ancak Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 34.maddesinde düzenlenen iş makineleri için gerekli tescil belgesi ile trafiğe çıkış izninin bulunmadığı gözetilerek, İtiraz Hakem Heyetince davalı ...’nın sorumluluğunun bulunmadığından istemin reddine karar verilmesi gerekirken, davalının sorumlu olduğu gerekçesiyle hüküm tesisi yoluna gidilmiş olması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

Bozma nedenine göre davalı vekilinin maluliyet raporuna, faize ve vekalet ücretine ilişkin temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir." gerekçeleriyle bozulmasına karar verilmiştir.

B. İtiraz Hakem Heyetince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

...'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...Bozma ilamı doğrultusunda başvurunun reddi gerektiği" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

...'nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; kararın hatalı olduğunu, kaza tespit tutanağında kazaya karışan iş makinesinin (biçerdöverin) zorunlu trafik sigortası olmadığının tespit edildiğini, zorunlu trafik sigortası yaptırmayan bir iş makinesinin karayolunda seyredebilmesi için izin belgesi almasının olanaksız olduğunu, zira izin belgesinin alınabilmesinin en önemli şartlarından birinin trafiğe çıkacak iş makinesinin zorunlu trafik sigortası yaptırması olduğunu belirterek kararın bozulması gerektiğini belirtmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davacının yolcu olduğu araç ile zorunlu mali sorumluluk sigortası bulunmayan aracın karıştığı 16.07.2016 tarihli çift taraflı trafik kazası sonucunda davacının yaralanmasından kaynaklanan sürekli iş göremezlik tazminatı ile geçici iş göremezlik tazminatı istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 ... Türk Borçlar Kanunu'nun 49, 51 ve 54 üncü maddeleri, 2918 ... Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesinin on üçüncü fıkrası, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 34 üncü maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, ... Yönetmeliği.

3. Değerlendirme Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 ... Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen ... kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesinin hukukça mümkün olmadığı anlaşılmakla; davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan ... kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,