Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/7087 K.2023/13609

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen maddi tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketi nezdinde sigortalı olan İlke Gıda Tük. Paz. Tic. San. Koll. Şti'ye ait sigortalı iş yerinin içerisinde davalı ... San. ve Tic. Türk A.Ş'ye ait soğuk hava deposu içinde bulunan elektrik panosu bölümünden kaynaklanan yangın nedeniyle sigortalıya 16.11.2015 tarihinde 1.906.824,00 TL zarar bedeli ödendiğini, sigortalısına halef olarak bu hasara sebep olan kişiye ve zarardan sorumlu bulunanlara rücu etmek hakkına haiz olduklarını belirterek açıklanan nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 1.906.824,00 TL'nin ödeme tarihi

olan 16.11.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; mahkemenin yetkisiz olduğunu, huzurdaki davanın davacı ... şirketinin poliçe uyarınca ödediği tazminatı, sigortacılık prensipleri gereği, rücuen bir başkasından talep etme zarureti sebebiyle açılmış hukuki dayanaktan yoksun bir dava olduğunu, davanın meydana gelen zarardan müvekkili şirketin sorumlu olduğu iddiasına dayandığını, oysaki itfaiye yangın raporu, ekspertiz raporu ve olay yeri inceleme raporlarında yangının iş yeri elektrik tesisatından çıktığının tespit edildiğini buna göre rücu imkanının olmadığının açıkça belli olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemenin 21.11.2017 tarihli ve 2016/69 – 2017/642 sayılı kararı ile; dosyada mevcut yangın raporu ve bilirkişi raporuna göre dava konusu yangın olayında davalı Unilever firmasının herhangi bir kusurunun ve sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 06.03.2018 tarihli ve 2018/284 Esas, 2018/296 Karar sayılı kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 17.07.2020 tarih ve 2018/2886 Esas, 2020/4865 Karar sayılı kararı ile ; "...Davacı ..., sigortalı İlke Gıda Tük Paz. Tic. San. Koll. Şti.'de çıkan yangının, davalı ... San. ve Tic. Türk A.Ş'ye ait soğuk hava deposu içinde bulunan elektrik panosu bölümünden kaynaklandığından bahisle eldeki davayı açmıştır. Davacı tarafından alınan ekspertiz raporlarında da yangının elektrik panolarının bulunduğu alanda başladığı belirtilmiştir.

Bu durumda mahkemece, sigortalı İlke Gıda Tük Paz. Tic. San. Koll. Şti.'ye ait deponun ruhsatının ve elektrik projesinin mahalinden getirtilerek yangının çıktığı yer olarak belirtilen elektirik panolarının, davalı ile sigotalı İlke Gıda Tük. Paz. Tic. San. Koll.

Şti. arasında düzenlenen 01.01.2013 tarihli distribütörlük sözleşmesinden önce mi, sonra mı yapılıp yapılmadığının tespiti ile yangın nedeniyle başlatılan soruşturma dosyasında beyanı alınan özel güvenlik görevlisi ’un ifadesi dikkate alınarak davalı Unilever firmasının sigortalı iş yerine ait mutad denetleme raporlarının da istenilmesi ve gerekli araştırma ile değerlendirmelerin yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesinin ..." hatalı olduğu belirtilerek hükmün bozulmasına, Bölge Adliye Mahkemesi kararı kaldırılarak dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde, elektrik teçhizatı dahil elektrik panolarının distribütörlük tarihinden sonra montajının yapılmış olabileceği, dava konusu yangının, İlke Gıda isimli şirketin sahibi olduğu ve fiilen işlettiği işyerinde çıktığı, yangının soğuk hava deposunda başladığı, yangının elektrik panosundan çıktığı kabul edilse bile, bu panonun kurulum ve bakımından sigortalının sorumlu olduğu, güvenlik görevlisi Yusuf Zor'un ifadesinde geçen dağıtım yapan dondurma araçlarının da yine sigortalıya ait olduğu, bu durum karşısında davalı Unilever şirketinin haksız fiil sorumluluğunun olayda gerçekleşmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; yangının çıktığı depo ile depo içerisindeki soğuk hava tesislerinin davalı şirketle ilgisi bulunmadığı yönündeki iddiaların yerinde olmadığını, davalı ile sigortalı arasındaki sözleşme gereği soğuk hava deposu ve tüm tesisler davalı talimatlarına göre bu şirketin denetim ve gözetimi altında kurulduğunu, bu nedenle davalının meydana gelen yangında kusur ve sorumluluğu bulunduğunu, bozma ilamında belirtilen hususların tamamının irdelenmesi halinde davalının sorumluluğu aşikar olacak iken belirtilen hususlar incelenmeyerek eksik incelemeye dayalı karar verildiğini belirterek kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, bozmanın mahiyetine ve kapsamına göre uyuşmazlık; iş yeri sigorta poliçesinden kaynaklı rücuen tazminat talebine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 uncu ve devamı maddeleri, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472 inci maddesi.

3. Değerlendirme

1. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı; bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı, bozma gereği mahkemece alınan bilirkişi raporunun hükme esas alınmasında isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla; davacı vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan temyiz itirazları kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

2. Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/4. maddesi "Maddi tazminat istemli davaların tamamının reddi durumunda avukatlık ücreti, bu tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hükmolunur." şeklinde düzenlenmiştir. Somut olayda mahkemece, davanın reddine karar verilmiş olduğundan davalı yararına maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken nispi vekalet ücreti hükmedilmesi doğru değil bozma nedeni ise de; bu yanılgının giderilmesi yargılamanın tekrarını gerektirir nitelikte görülmediğinden hükmün 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

VII. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hüküm fıkrasının 5.bendindeki "194.341,20 TL" ibaresinin hükümden çıkartılarak yerine "9.200,00 TL" ibaresinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde temyiz eden davacıya iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,