Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2023/764 K.2024/2258

vekili Avukat ...

BİRLEŞEN DAVA

DAVA TARİHİ : 10.09.2012

HÜKÜM/ KARAR : Asıl davanın reddi/birleşen davanın kabulü

Taraflar arasında görülen tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesince kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; asıl davanın reddine birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı asıl/birleşen davada davacılar vekili ile asıl/birleşen davada davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde; 31.08.2011 tarihinde davalıya trafik sigortalı aracın karıştığı çift taraflı kaza sonucu araçta yolcu olarak bulunan davacı Aleyna’nın yaralandığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 2.000,00 TL maddi tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Birleşen davada davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkili Nazife’nin eşi diğer davacıların babası destek ...'in idaresindeki davalıya trafik sigortalı aracın karıştığı çift taraflı kaza sonucu vefat ettiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla eş için 1.000,00 TL, davacı çocukların her biri için 500,00 TL olmak üzere toplam 2.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; 13.05.2022 tarihli dilekçesi ile taleplerini davacı ... için 182.220,60 TL,... için 1.920,41 TL, ...için 15.858,99 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müteveffanın kendi kusuru ile neden olduğu trafik kazası neticesinde hayatını kaybettiğini, sürücünün ve dolayısıyla zarar gören destekten yoksun kalan hak sahiplerinin kendi kusurlarından yararlanamayacağını, bu tür zararların sigorta güvencesi kapsamında bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 12.06.2013 tarihli ve 2012/475 Esas, 2013/249 Karar sayılı kararı ile; asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 14.02.2019 tarihli ve 2016/5754 Esas, 2019/1479 Karar sayılı kararı ile davacılar vekilinin diğer temyiz itirazları reddedilerek.

"Asıl davada Mahkemece, Adli Tıp Kurumundan, mevcut raporlar irdelenerek, çelişkilerin de giderildiği, "Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği” hükümlerine göre davacının daimi iş gücü kaybının tespiti yönünden rapor alınıp sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulmasının doğru olmadığı;

birleşen davada davacıların ölenin salt mirasçısı sıfatıyla değil, destekten yoksun kalan üçüncü kişi sıfatıyla dava açtıkları, ölüm nedeniyle doğrudan davacılar üzerinde doğan destekten yoksunluk zararının oluşumundaki kusurun davacılara yansıtılamayacağı, dolayısıyla araç sürücüsünün veya işletenin tam kusurlu olmaları halinde, desteğinden yoksun kalan davacıları etkilemeyeceğine, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’na göre, aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı davalı ...,

işletenin üçüncü kişilere verdiği zararları teminat altına aldığına ve olayda işleten veya sürücü tam kusurlu olsalar bile, destekten yoksun kalan davacıların da zarar gören üçüncü kişi konumunda bulunduğundan, davalı ... şirketinin sorumlu olacağına karar vermek gerektiği, bu nedenlerle, mahkemece deliller toplanıp davacıların destek zararının doğup doğmadığı araştırılıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığı " gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararı ile asıl dava bakımından davanın reddine, birleşen dosya bakımından davanın kabulü ile davacı ... için 182.220,60 TL,... için 1.920,41 TL, ve ... için 15.858,99 TL destekten yoksun kalma tazminatının 10.02.2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ayrı ayrı davalıdan alınarak davacılara ödenmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl/birleşen davada davacılar vekili ile asıl/birleşen davada davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Asıl/birleşen davada davacılar vekili temyiz dilekçesinde; ön inceleme zaptında tıbbi şifa süresinin talepleri arasında gösterildiğini, ön inceleme duruşmasında karşı yan mazeretsiz şekilde katılım sağlamadığında talepleri genişletme haklarının olduğunu ve bu hak kullanılır iken davalı yandan icazet beklenmediğini, buna rağmen mahkemenin tedavi gideri taleplerini karşılayacak uzman doktordan rapor almadığını, gerekçeli karar başlığında sadece asıl davanın bilgilerinin başlık olarak gösterildiğini, 18 yaşından küçük çocuk için de geçici işgöremezlik tazminatının ödenmesi şartken aleyhe hüküm ile müvekkilinin hak kaybına sebebiyet verildiğini,

davacı ... için aşamalarda talep etmelerine rağmen ATK raporunda geçici bakıcıya muhtaçlık süresi taleplerine ilişkin karar verilmediğini, davacı Aleyna Özdemir'in kazadan kaynaklı maluliyetinin sabit olduğunu, müteveffa ve müvekkillerinin olayın oluşunda kusuru bulunmadığını, hesaplamada esas alınan gelirin çok düşük olduğunu, hesaplamada gerek müteveffanın gerekse müvekkillerinin yaşam ve çalışma ömrünün çok düşük alındığını, garame hesabında 1.000.000,00 TL olan poliçe limitinin esas alınarak hesaplama yapılması gerektiğini, hükme en yakın veriler esas alınarak hazırlanmış rapor doğrultusunda hüküm kurulması gerektiğini,

dava öncesi davalı yan tarafından müvekkiline yapılan ödemenin güncellenerek düşülmesinin mükerrer indirime sebebiyet verdiğini, raporun TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi ile yapılması gerektiğini, olayın oluşuna göre daimi işgöremezlik tazminatı, tedavi gideri, bakım gideri ve geçici iş göremezlik tazminatının çok cüzi hesaplandığını, en yüksek ticari temerrüt (avans) fazine hükmedilmesi gerektiğini, davacıların ihtiyari dava arkadaşı olduğunu, her bir müvekkili yönünden ayrı ayrı vekâlet ücreti hesaplaması yapılması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Asıl/birleşen davada davalı vekili temyizi dilekçesinde; davacılar murisinin tek taraflı yapmış olduğu trafik kazasında, davacıları üçüncü kişi olarak kabul etmek mümkün olamayacağı gibi, yasal mirasçısı olan davacıların, sürücünün tam kusuru sebebi ile desteğin kusurundan yararlanarak tazminat talep hakkı olmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; asıl davada; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı zarar nedeniyle maddi tazminat talebine; birleşen davada; aynı davalıdan aynı kaza nedeni ile destek sürücünün ölümü nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların açtığı destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedinci fıkrası ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 ve 92 nci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 ve 54 üncü maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi.

3. Değerlendirme 1.Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olmasına, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmamasına göre asıl/birleşen davada davalı vekilinin tüm, asıl/birleşen davada davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2. Davacılar ihtiyari dava arkadaşı olup, birleşen davada kabul edilen tazminat yönünden her bir davacı yararına ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, yazılı olduğu şekilde hükmedilen toplam maddi tazminat üzerinden tek vekâlet ücretine hükmedilmesi doğru değil bozma sebebi ise de bu yöndeki yanılgının giderilmesi yargılamanın tekrarını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 438 inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü uyarınca mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekmiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle asıl/birleşen davada davalı vekilinin tüm, asıl/birleşen davada davacılar vekilinin yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle asıl/birleşen davada davacılar vekilinin temyiz itirazının kabulü ile birleşen dava için kurulan mahkeme kararının, hüküm fıkrasının 3 numaralı bendindeki "31.251,67 TL" ibaresinin çıkartılarak yerine "davacı ... için 28.333,09 TL, davacı... için 1.920,41 TL, davacı ...için 9.200,00 TL" ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA;

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden asıl/birleşen davada davalıya yükletilmesine,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde asıl/birleşen davada davacılara iadesine,

Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,