Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/10711 K.2024/12420

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile sigortalı aracın 05.03.2016 tarihinde karıştığı trafik kazası sonucu bu araçta yolcu olarak bulunan müvekkilinin yaralandığını ve sürekli iş göremezliğe uğradığını belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 5.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; 28.04.2021 tarihli ıslah dilekçesiyle dava değerini 50.200,15 TL’ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın usulden reddi gerektiğini, davanın zamanaşımına uğradığını, maluliyet raporunun hatalı olduğunu, davacının müterafik kusurunun bulunduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının emniyet kemeri takmaması nedeniyle %20 oranında müterafik kusur indirimi uygulanması gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 40.160,12 TL tazminatın 08.09.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davaya konu kazada hatır taşıması yapılması nedeniyle %20 oranında indirim uygulanması gerektiği gerekçesiyle davacının itirazının reddine, davalının itirazının kısmen kabulü ile davanın kısmen kabulüne, 30.120,09 TL tazminatın 08.09.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; hesaplanan tazminat miktarı üzerinden hatır taşıması ve müterafik kusur indirimi uygulanmasının hatalı olduğunu belirtmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, davacının müterafik kusurlu olduğu iddasının ispatlanmış olmasına ve hatır taşıması nedeniyle indirim uygulanmasının uygun bulunmasına göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının ONANMASINA,

Aşağıda dökümü yazılı temyiz harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,05.12.2024 tarihinde Başkan ... ve Üye ...'in karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Dava, trafik kazası sonucu oluşan bedensel zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı istemine ilişkindir.

1-İtiraz Hakem Heyeti tarafından davacının davalıya trafik sigortalı araçta hatır için taşındığı kabul edilerek % 20 oranında indirim yapılmak suretiyle belirlenen tazminata karar verilmiş, sayın çoğunluk tarafından davacı vekilinin bu indirimin yapılmaması gerektiğine ilişkin temyiz itirazlarının reddi ile karar onanmıştır.

Davalı vekili cevap dilekçesinde hatır taşıması savunmasında bulunmamış, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına itiraz aşamasında bu savunmayı ileri sürmüş ve savunmasını genişletmiştir. Dairemizin yerleşik uygulamaları ile, hatır taşımasına ilişkin savunmanın davaya cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerektiği ilkesel olarak kabul edildiğinden, varılan sonuç dosya kapsamına uygun düşmemiştir.

Hatır taşıması savunmasının itiraz değil def'i olduğu ve alacağın talep edilebilirliğini engelleyici işlev gören def'ilerin ancak belirli sürelerde ileri sürülebileceği; alacağı ortadan kaldıran ve her aşamada ileri sürülebilen itirazlardan olmadığı için de her aşamada ileri sürülemeyeceği hususları dikkate alınmak suretiyle davalı tarafça süresinde ileri sürülmeyen ve davacının açık muvafakatı bulunmayan yeni savunmaya göre hatır taşıması indirimi yapılmaması gerektiğinden, İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulması gerektiği kanaatindeyim.

2-Hakem Heyetleri tarafından davacının yolcu olduğu sigortalı aracın istiap haddinin sürücü dahil 6 kişi olduğu, kaza anında araçta 7 kişinin bulunduğu ve istiap haddinin aşılması nedeniyle de herkesin kemer takmasının fiilen mümkün olmadığı gerekçesiyle davacının müterafik kusurlu olduğu kabul edilip % 20 indirim ile belirlenen tazminata karar verilmiş, sayın çoğunluk tarafından davacı vekilinin bu yöne ilişkin temyiz itirazları da reddedilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 78 inci maddesiyle koruyucu tertibatlar bakımından yollama yapılan Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 150 nci maddesinde hangi araçlar bakımından emniyet kemeri zorunluluğu bulunduğu düzenlenmiştir. Bu düzenlemeler gereği, zarar gören davacının emniyet kemeri takma zorunluluğunun değerlendirilmesi ve emniyet kemeri takmadığının net biçimde tespiti halinde müterafik kusurlu sayılması gerekeceği açıktır.

Somut olayda; kaza tespit tutanağında davacının emniyet kemerinin takılı olup olmadığı hususuyla ilgili bir tespit yapılamadığı; davacının sağ köprücük kemiği kırığı ile sonuçlanan yaralanması bulunduğu ve maluliyetinin de bu yaralanmaya ilişkin olduğu dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Hak edeceği tazminattan % 20 gibi ciddi oranda indirim yapılmasına karar verilen davacının emniyet kemeri takıp takmadığı kaza tespit tutanağıyla tespit edilmediği gibi kemer takılmadığı yönünde bir delil de bulunmamaktadır. Bu itibarla; araçta yolcu olarak bulunan diğer beş kişinin de kemer takmamış olabileceği dikkate alındığında, emniyet kemeri ile ilgili bu belirsizliğin zarar gören davacı aleyhine yorumlanması hakkaniyete uygun olmayacaktır.

Açıklanan tüm bu nedenlerle; hesaplanan tazminattan müterafik kusur ve hatır taşıması nedeniyle yapılan indirimlerin dosya kapsamına ve hakkaniyete uygun olmadığı, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazlarının kabulü ile İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulması gerektiği kanaatinde olduğumdan, sayın çoğunluğun onama kararına katılmıyorum.

KARŞI OY

Dava, trafik kazası sonucu oluşan bedensel zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminatı istemine ilişkindir.

İtiraz Hakem Heyeti tarafından davacının davalıya trafik sigortalı araçta hatır için taşındığı kabul edilerek % 20 oranında indirim yapılmak suretiyle belirlenen tazminata karar verilmiş, sayın çoğunluk tarafından davacı vekilinin bu indirimin yapılmaması gerektiğine ilişkin temyiz itirazlarının reddi ile karar onanmıştır.

Davalı vekili cevap dilekçesinde hatır taşıması savunmasında bulunmamış, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına itiraz aşamasında bu savunmayı ileri sürmüş ve savunmasını genişletmiştir. Hatır taşımasına ilişkin savunmanın davaya cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerektiği Dairemizin yerleşik uygulamaları ile ilkesel olarak kabul edilmiş olduğundan bu konudaki temyiz itirazının reddi doğru olmamıştır.

Hatır taşıması savunmasının itiraz değil def'i olduğu, alacağın talep edilebilirliğini engelleyici işlevi bulunan def'ilerin ancak belirli sürelerde ileri sürülebileceği, alacağı ortadan kaldıran ve her aşamada ileri sürülebilen itirazlardan olmadığı için de her aşamada ileri sürülemeyeceği hususları dikkate alınmak suretiyle davalı tarafça süresinde ileri sürülmeyen ve davacının açık muvafakatı bulunmayan yeni savunmaya göre hatır taşıması indirimi yapılmaması gerektiğinden, davacı tarafın bu konudaki temyiz itirazının kabulü ile kararın bu nedenle bozulması gerektiği düşüncesinde olduğumdan sayın çoğunluğun onama kararına katılmıyorum.