Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/11937 K.2025/3726

Mahkemenin bozmaya uyarak verdiği karar, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; dava konusu gayrımenkulün 1/2 hissesinin kendilerine ait olduğunu diğer 1/2 hissenin ise davalı borçlu şirkete ait olduğunu, aralarındaki kat karşılığı inşaat sözleşmesinin gereklerinin yerine getirilmediğini, alacak davası açıldığını, şufa hakkı gereğince davalıya ait hisse üzerinde öncelikleri olduğunu, davalı borçlunun hisseyi elinden çıkardığını beyan ederek, şufa talebinin ve tasararufun iptali talebinin kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar .... San. Tic.Ltd. Şti ve ... vekili cevap dilekçelerinde, müvekkilinin iyi niyetli alıcı olduğunu, davacılarında davaya konu dükkan üzerindeki konutta ikamet ettiklerini, satışı bildiklerini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEME KARARI VE YARGILAMA SÜRECİ

1.Mahkemenin 25.07.2024 gün, 2023/422 E- 2024/405 K sayılı kararı ile "dava konusu taşınmazdaki pay ...'e 28.08.2013 tarihinde satılmış ise de 09.02.2013 tarihinde başlatılan icra takibine göre ve davacılarında aynı apartmanda oturmaları dolayısıyla taşınmazın satışını bilebilecek konumda oldukları, alıcı davalının iyi niyetli kişi konumunda bulunduğu sonuç ve kanaatine varılarak davanın reddine" karar verilmiştir. 2.Karar, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 20.09.2018 gün, 2016/4380 E- 2018/8065 K sayılı ilamı ile "ilgili icra dosyasında davacı alacaklının aciz vesikası talebi reddedilmiş olup, aciz vesikası yerine geçebilecek menkul haczi de yapılmamıştır. Aciz vesikası bulunmadığından ön koşul yokluğu nedeni ile davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde red kararı verilmesi doğru değil, bozma sebebi ise de; sonuç itibarı ile davanın reddine dair verilen karar isabetli olup, bu yanılgının giderilmesi yargılamanın tekrarını gerektirir nitelikte görülmemiştir." gerekçesi ile kararın düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

2.Davacılar vekili İİK madde 105 kapsamında haciz tutanağı ibraz ederek karar düzeltme talebinde bulunmuştur.

3. Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 18.12.2019 gün, 2018/5878 E- 2019/12191 K sayılı ilamı ile ".. Karar Düzeltme talebinin kabulü ile; bozma ilamının ortadan kaldırılmasına, davacıların satış anında davalılara yapılan devirlerden haberdar olup olmadığının, ayrıca Karşıyaka 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/93 esas sayılı dosyanın kesinleşip kesinleşmediğinin araştırılarak İİK 278,279,280,283/2 madde kapsamında değerlendirme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle hüküm tesisi isabetli görülmemiştir." gerekçesi ile kararın bozulmasına karar verilmiştir.

4. Bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın kabulüne karar verilmiş, karar davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

5.Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 01.12.2021 gün, 2021/19517 E- 2021/9543 K sayılı ilamı ile "Mahkemece İİK 277,278,279,280 ve devamı maddelerinin dava konusu tasarruf için nasıl değerledirildiği, ne gerekçe ile karar verildiği açık ve anlaşılır olmadığı gibi, karar denetime elverişli de değildir. Mahkemece İİK 277 ve devamı maddelerine göre dosyanın irdelenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir." gerekçesi ile Bozulmasına karar verilmiştir.

6.Davacılar vekilinin karar düzeltme talebi de Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 15.02.2023 gün, 2022/7744 E- 2023/1830 K sayılı ilamı ile reddedilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin 25.07.2024 gün, 2023/422 E- 2024/405 K sayılı ilamı ile; "davalı ...

Yapının yüklenici şirket olup, diğer davalıların davacının açtığı davayı ve davalı şirketten alacağını bilebilecek durumda oldukları, taşınmazın bedelinin oldukça altında davalı ...'a satıldığı, davalı ... tarafından diğer davalıya ödeme yapıldığına ilişkin bir belgenin de dosyaya sunulmadığı, davalılar arasındaki devir işleminin alacaklılardan mal kaçırmak amacı ile muvazaalı olarak yapıldığı vicdani kanaatine varılmış ve davanın kabulüne , İzmir ili, ... ilçesi, ... mah, 9459 ada , 18 nolu parselde kayıtlı zemin kat 5 nolu bağımsız bölüm de davalı ...

Ltd Şti tarafından 1/4 hissenin ...'e satışına ilişkin 28/08/2013 tarih ve ... yevmiye nolu tasarrufun iptali ile davacıya taşınmazda ... icra müdürlüğünün 2013/12953 esas sayılı icra takibine konu alacak ve ferileri ile sınırlı olmak üzere haciz ve satış isteme yetkisi verilmesine" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; davacıların dava konusu gayrımenkulün üzerinde oturduğunu ve dava konusu satıştan haberdar olduklarını, davayı açmakta iyi niyetli olmadıklarını, müvekkilinin cinayete kurban gittiğini, mirasçıların belirlenmediğini, taraf teşkili sağlanmadan karar verilmesinin doğru olmadığını beyan ederek kararın bozulması talep edilmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dava, İİK 277 ve devamı maddelerine dayanılarak açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

İİK.nun 282. maddesi gereğince iptal davaları borçlu ve borçlu ile hukuki muamelede bulunan veya borçlu tarafından kendilerine ödeme yapılan kimseler ile bunların mirasçıları aleyhine açılır. Ayrıca, kötü niyetli üçüncü şahıslar hakkında da iptal davası açılabilir. Buna göre davalı olarak borçlu ile birlikte lehine tasarrufta bulunan üçüncü kişi ve bunlar tarafından devir halinde diğer üçüncü kişilerin yasal hasım olmaları gereği açıktır. Taraf ehliyeti dava koşullarından olup mahkemece öncelikle ve resen incelenmesi gereken hususlardandır.

Somut olayda davalı üçüncü kişi ...'ün UYAP kayıtlarına göre yargılama devam ederken, 07.11.2023 tarihinde öldüğü geriye mirasçılarını bıraktığı anlaşılmaktadır. Bu halde öncelikle İİK'nun 282.maddesi gereğince taraf teşkilini sağlamak üzere mirasçıların davaya dahil edilmesi, dava dilekçesinin mirasçılara tebliği ile taraf teşkilinin sağlanması, bildireceği delillerin toplanması dava konusu satış işleminin İİK 278,279 ve 280 maddeler gereğince iptale tabi olup olmadığının değerlendirilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken taraf teşkili sağlanmadan kurulan hüküm isabetli görülmemiştir.

2- Bozma neden ve şekline göre davalı ... vekilinin sair temyiz temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

VI. KARAR