Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/12045 K.2024/11591

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, 26.03.2020 tarihinde davacının yolcu olduğu ve davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile sigortalı aracın dava dışı sürücünün kullandığı araçla karıştığı trafik kazasında müvekkilinin yaralandığını, davalıya yapılan başvuruya rağmen ödeme yapılmadığını belirterek sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı, tedavi gideri, geçici bakıcı gideri ve adli rapor ücreti için fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak 5.000,00 TL tazminatın temerrüt tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, talebini önce 85.410,30 TL’ye, 06.06.2024 tarihinde 410.000,00 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin medikal firmadan aldığı rapora göre davacının maluliyetinin olmadığını, gerekli görülmesi halinde Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesinden rapor alınması gerektiğini ve vekalet ücretinin 1/5 olarak hesaplaması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kabulü ile 85.410,30 TL maddi tazminatın 25.12.2020 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden tahsili ile başvuru sahibine ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince; itirazın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

İtiraz Hakem Heyeti kararının süresi içinde davacı ve davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairenin 14.02.2023 tarihli ve 2021/22623 Esas, 2023/1726 Karar sayılı ilamıyla; tazminat hesabının progresif rant yöntemi ile hesaplanması, adli rapor ücretinin yargılama giderleri içinde yer alması gerektiği ve vekalet ücretinin hatalı belirlendiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İtiraz Hakem Heyetince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; başvurunun kabulü ile 410.000,00 TL’nin yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; dosyada ikinci kez ıslah yapılamayacağını ve hüküm ile hesaplamaya esas alınan kusur ve maluliyet raporunun kabulünin mümkün olmadığını belirtmiştir.

B. Gerekçe

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri ve tedavi gideri ile adli rapor gideri talebine ilişkindir.

1.Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Mahkemenin, Yargıtay'ın bozma kararına uyması ile bozma kararı lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak doğabileceği gibi bazı konuların bozma kararı kapsamı dışında kalması yolu ile de usuli kazanılmış hak durumu oluşabilir. Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir. Bozma kararına uymuş olan mahkeme, kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez.

Bir başka anlatımla; kesinleşmiş bu kısımlar, lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşturur.

"Usuli kazanılmış hak" kavramı ise, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ve öğretide kabul görmüş usul hukukunun vazgeçilmez ana temellerinden olup bir davada, mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve uyulması zorunlu olan hakkı ifade eder.

Dosya kapsamından, Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin 22.05.2021 tarihli K-2021/55506 sayılı kararına karşı davacı tarafından itiraz edilmediği, davalı vekilinin itirazı üzerine İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır.

Davacı ve davalı vekilinin temyizi üzerine Dairenin 14.02.2023 tarihli ve 2021/22623 Esas, 2023/1726 Karar sayılı ilamıyla karar bozulmuştur. Şu hâlde; Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin 22.05.2021 tarihli K-2021/55506 sayılı kararına davacı vekili tarafından itiraz edilmediği için davalı yararına 85.410,30 TL yönünden usuli kazanılmış hak oluştuğu gözetilmeden bozma sonrası belirtilen tazminat miktarını aşarak karar verilmesi doğru olmamış, kararın davalı yararına bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR