Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/1288 K.2024/4631

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usûl eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; 23.03.2019 tarihinde, davalının zorunlu mali sorumluluk sigorta (ZMSS) poliçesi ile sigortaladığı aracın davacı yayaya çarptığını, kaza nedeniyle davacının yaralanarak %3 oranında malul kaldığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 4.900,00 TL sürekli iş göremezlik ve 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere 5.000,00 TL'nin yasal faiziyle davalıdan tahsilini talep etmiş, 06.05.2022 tarihli dilekçe ile talebini 71.863,36 TL olarak artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalının poliçeden kaynaklanan sorumluluğunun bulunmadığını, dava şartının yerine getirilmediğini, başvurunun eksik evrak nedeniyle usulden reddi gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatının teminat kapsamında bulunmadığını, %1,8 teknik faiz uygulanmak suretiyle hesaplama yapılması gerektiğini, Adli Tıp Kurumu'ndan (ATK) kusur raporu alınması gerektiğini, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından rücuya tabi ödeme yapılıp yapılmadığının sorulmasını, davacı yararına hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne (AAÜT) göre hesaplanan miktarın 1/5'i oranında olması gerektiğini belirterek başvurunun reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; usulüne uygun başvuru yapıldığı, dosyaya sunulan maluliyet raporunun usulüne ulgun düzenlendiği, davalı küçük olduğundan geçici iş göremezliğinin bulunmadığı gerekçesiyle TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniği uygulanmak suretiyle düzenlenen bilirkişi raporu doğrultusunda başvurunun kısmen kabulüyle; 70.491,60 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 09.12.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; kazanın tamir için bırakıldığı yerde bir başka kişinin test sürüşü yaptığı esnada meydana geldiğini, aracın işleten sıfatının değiştiğini, maluliyet raporunun usulüne uygun düzenlenmediğini, başvurunun dava şartı yokluğundan usulden reddi gerektiğini, tazminat hesabında %1,8 teknik faiz uygulanması gerektiğini, davacı yararına hükmedilen vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan miktarın 1/5'i oranında olması gerektiğini ileri sürerek Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı tarafından sigortalının aracı tamirhaneye bıraktığı, kazanın aracın tamirhanedeyken kullanılması sonucu meydana geldiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu (KTK) gereğince sorumlulukların bulunmadığını ileri sürerek itiraz etmiş ise de KTK'nın 104 üncü maddesi uyarınca motorlu araçlar ile ilgili işletme sahiplerinin sorumluluğuna gidilebilmesi için araç üzerindeki fiili hakimiyetin işletmeye geçmiş olması gerektiği,

eldeki uyuşmazlıkta ceza soruşturmasında alınan ifadelerden de anlaşıldığı üzere sigortalının da araçta olduğu halde test sürüşü sırasında kazanın meydana geldiği, KTK'nın 104 üncü maddesinin uygulama yeri bulunmadığı, davalı ... şirketinin sorumluluğunun devam ettiği, maluliyet raporunun usulüne uygun düzenlendiği, hesaplamanın Yargıtay içtihatlarına uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin bu yöndeki itirazlarının reddine, davacı yararına hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğu gerekçesiyle davalının bu itirazının kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının vekalet ücreti ile ilgili bendinin düzeltilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; kazanın aracın tamir için bırakıldığı yerde bir başka kişinin test sürüşü yaptığı esnada meydana geldiğini, aracın işleten sıfatının değiştiğini, maluliyet raporunun usulüne uygun düzenlenmediğini, başvurunun dava şartı yokluğundan usulden reddi gerektiğini, tazminat hesabında %1,8 teknik faiz uygulanması gerektiğini, davacı yararına hükmedilen vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan miktarın 1/5'i oranında olması gerektiğini ileri sürerek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın, davacı yayaya çarpıp davacının yaralanması sonucu uğradığı zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 90, 91 ve 104 üncü maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliği'nin 16 ncı maddesi, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme İtiraz Hakem Heyetinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, maluliyet raporunun usulüne uygun düzenlenmesine, tazminat hesabında %1,8 teknik faizin uygulanma imkanının bulunmamasına, davacı yararına maktu vekalet ücretine hükmedilmiş olmasına, kazanın araçta arıza bulunup bulunmadığının anlaşılması için test sürüşü yapıldığı sırada, işletenin da araçta bulunduğu halde meydana gelmesi ile somut olayın özelliğine göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalıya yükletilmesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

13.05.2024 tarihinde Üye ...'ın karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Dava trafik kazası nedeniyle sürekli iş göremezlik talebine ilişkindir.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince, başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiş; İtiraz Hakem Heyetince davalının itirazının reddine dair verilen karar, Dairemiz çoğunluğunca onanmıştır.

Davacı vekili; davalı tarafından Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile teminat altına alınan aracın yaya halde olan davacıya çarpması şeklinde meydana gelen kaza nedeniyle davacının maluliyetinin oluştuğunu ileri sürerek sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatının davalıdan tahsili isteminde bulunmuştur.

Davalı vekili, kazanın aracın tamir için bırakıldığı yerde bir başka kişinin test sürüşü yaptığı esnada meydana geldiğini, aracın işleten sıfatının değiştiğini savunmuştur. Hakem heyetince, aracın fiili hakimiyetinin üçüncü kişiye geçmediği, işleten sıfatının değişmediği kabul edilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun "Motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyette bulunanlar" başlıklı 104 üncü maddesinde "Motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyette bulunan teşebbüslerin sahibi, gözetim, onarım, bakım, alım – satım, araçta değişiklik yapılması amacı ile veya benzeri bir amaçla kendisine bırakılan bir motorlu aracın sebep olduğu zararlardan dolayı; işleten gibi sorumlu tutulur.

Aracın işleteni ve araç için zorunlu mali sorumluluk sigortası yapan sigortacısı bu zararlardan sorumlu değildir." düzenlenmesini içermektedir.

Bu düzenlemeye göre aracın gözetim, onarım, bakım, alım-satım, araçta değişiklik yapılması amacıyla motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyette bulunan teşebbüslere bırakılması halinde, teşebbüsün sahibi işleten gibi (farazi işleten) sorumlu tutulurken, aracın gerçek işleteni (trafikte aracın adına kayıtlı olduğu kişi) ve aracın trafik sigortacısı zarardan sorumlu tutulmamaktadır.

Dosya kapsamından; davalının sigortaladığı araç sürücüsünün, aracı tamirciye götürdüğü, aracı tamircinin test sürüşü için kullandığı sırada kazanın meydana geldiği ceza dosyası kapsamında alınan ifadelerden anlaşılmaktadır. Aracın servis temsilcisine teslim edilmekle araç işleteninin hakimiyet alanından çıktığı, işleten sıfatının değiştiğinin kabulü gerekir. Bu nedenle İtiraz Hakem Heyeti kararının davalı yararına bozulması gerektiği kanaatiyle, sayın çoğunluğun davalının temyiz itirazlarının reddine şeklindeki görüşüne katılmıyorum.