Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/136 K.2025/1714

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... İnş. ve İnş. Malz.Dayanıklı Tük. Mal. Gıda ve Hayv. Mad. San ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından (duruşma istemli temyiz edilmekle); kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 04.02.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen gün ve saatte davacı tarafından gelen olmadı. Davalı ... tarafından gelen olmadı. Davalı ... İnşaat Nakliye Madencilik Gıda Turizm Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. vekili Avukat Süleyman Aydoğdu geldi. Davalı ... İnşaat Nakliye Madencilik Gıda Turizm Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. vekilinin sözlü açıklamaları dinlenildikten sona işin incelenerek karar bağlanması için uygun görülen 04.02.2025 gününde Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalılardan ...'ün müvekkili şirkete konut ve dükkan alımından kaynaklanan ödenmeyen bakiye borcu sebebiyle hakkında takip başlatıldığını, takibin kesinleştiğini, 07.01.2016 tarihinde adına kayıtlı olan Elazığ ili Merkez ilçesi ... mahallesi ... mevki 981 ada 11 parselde kayıtlı arsa nitelikli değeri yaklaşık 800.000,00 TL olan taşınmazını diğer davalı ...

İnşaata mal kaçırma kastı ile gerçek değerine nazaran oldukça düşük bir bedelle 90.500,00 TL'ye devrettiğini, ... İnşaat ortakları ... ve ...'in ...'ün alacaklılardan mal kaçırma kastı ile hareket ettiğini bildiklerini, davalı ...'ün piyasaya yüklü borcu olduğunu, adresine hacze gidildiğinde adresinin kapalı olduğunu belirterek davalı ...'ün maliki olduğu Elazığ ili Merkez ilçesi ... Mahallesi ... mevki 981 ada 11 parsel sayılı arsa nitelikli taşınmazı diğer davalı ...

İnşaat Nakliye Madencilik Gıda Turizm Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'ye satışına/devrine dair 07.01.2016 tarihinde yapmış olduğu tasarrufun iptalini, talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... İnşaat vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin inşaat sektöründe iş yaptığını, arsa alıp üzerine inşaat yaptığını, dava konusu arsa üzerinden 5 kat+bodrum inşaatına başladığını, bu inşaatın kaba işini bitirdiğini, davacı tarafın iddia ettiği gibi danışıklı bir iş olsaydı müvekkili şirketin böyle bir inşaatı yapmaya kalkışmayacağını, dava konusu yerin rayiç bedelinin 90.500,00 TL olduğu, bu miktar dışında ...'ün kredi kapama bedeli açıklaması ile 11.01.2016 tarihinde 596.500,00 TL EFT yapıldığını, satış işleminin yapıldığı tarihte her hangi bir icra takibinin olmadığını, dava konusu taşınmaz için toplamda 687.000,00 TL vermiş göründüğünü, ancak 900.000,00 TL'ye tamamlayacak şekilde ödeme yaptığını, haksız açılan davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEME KARARI ve YARGILAMA SÜRECİ

1.İlk Derece Mahkemesinin 14.02.2019 gün, 2016/250 E- 2019/48 K sayılı ilamı ile; davanın kabulüne karar verilmiş, davalı ... İnşaat Nakliye Madencilik Gıda Turizm Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti vekili tarafından istinaf edilmiştir.

2.Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesinin 10.12.2020 gün, 2019/971 E- 2020/1319 K sayılı ilamı ile" İİK'nın 278/3-2 maddesi edimler arasındaki aşırı fark bağışlama hükmünde olmakla birlikte, davalı taraf, dava konusu yerin rayiç bedelinin 90.500,00 TL olduğunu, bu miktar dışında ...'ün kredi kapama bedeli açıklaması ile, 11.01.2016 tarihinde 596.500,00 TL EFT yapıldığını, satış işleminin yapıldığı tarihte her hangi bir icra takibinin olmadığını, dava konusu taşınmaz için toplamda 687.000,00 TL vermiş göründüğünü, ancak 900.000,00 TL'ye tamamlayacak şekilde ödeme yaptığını, haksız açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Bu itibarla söz konusu dekont suretleri celp edilerek söz konusu kredi kapama bedeli işlemine ilişkin varsa açıklama, ve ilgili ödeme belgelerinin ilgili banka şubesinden sorulmaksızın eksik inceleme ile hüküm tesisi yerinde görülmemiştir. Zira, kredinin ve ipoteğin davalı borçlu ... tarafından çekilmesi nedeni ile bankalar tarafından borç ödemelerinin borçlu adına tahsil edildiği uygulamada rastlanmaktadır.

Ancak bu hususta mahkemece söz konusu deliller değerlendirilmeden karar verilmesi yerinde görülmemiştir.

Bu itibarla mahkemece dava konusu taşınmaz üzerindeki ipotek bedelinin kim yada kimler tarafından ödendiğinin araştırılması, gerekirse ödeme yapılan bankalara yeniden müzekkere yazılarak ipotek borçlusu adına ödemenin başka şahıslar tarafından yapılıp yapılmadığı, yada ödemenin borçlu adına üçüncü bir şahıs tarafından yapılması halinde bu durumun kayıtlara işlenip işlenmediği, ödemenin ne şekilde havale vs. ile yapılıp yapılmadığı, havale ile yapılması halinde havale yapılan hesabın kime ait olduğu, ipoteğin fek yazısının kime teslim edildiği,

ödeme dekontlarında ödeme yapanın imzasının alınması halinde imzalı ödeme belgelerinin birer sureti celp edilerek dosyaya eklenmek suretiyle delillerin tartışılması gerekirken eksik inceleme ile hüküm tesisi yerinde görülmemiştir." gerekçesi ile dosyanın yeniden görülmesi için Mahalline iadesine karar verilmiştir.

3.İlk Derece Mahkemesince 09.11.2021 gün, 2021/1 E- 2021/533 K sayılı ilamı ile " taşınmazın satın alınmasından sonra davalı ... inşaat tarafından ipotek bedeline istinaden davalı ...'ün hesabına 11.01.2016 tarihinde Finansbank aracılığı ile 596.500,00 TL ödeme gönderildiği, yapılan ödemeye istinaden taşınmaz üzerindeki ipoteğin kaldırıldığı, ipotek kaldırma yazısının tapuya hitaben sistem üzerinden gönderildiği, dava dışı bankaya yapılan ödeme ve resmi senette bulunan satış tutarı dikkate alındığında davalı ... inşaat tarafından dava konusu tasarruf için 691.600,00 TL ödeme yapıldığı,

tasarrufa konu taşınmazın satış tarihindeki değerinin 1.108.800,00 TL olduğu, taşınmazın satış tarihindeki değeri ve ispatlanan ödeme tutarı dikkate alındığında değerler arasında misli fark, edimler arasında aşırı oransızlık bulunmadığı, davalılar arasında İİK 278. ve 279. maddelerinde sayılan akrabalık bağının bulunmadığı, borçlunun içinde bulunduğu mali durumun ve zarar verme kastının, işlemin diğer tarafınca bilindiği veya bilinmesini gerektiren açık emarelerin bulunduğu hususunun da kanıtlanamadığı,

davalı ... inşaat tarafından davalı ...'ün mal varlığının tamamının veya önemli bir kısmının satın alınmadığı gerekçesi ile sübut bulmayan davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 06.11.2023 gün, 2022/ 249 E- 2023/ 1419 K sayılı kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davacının tanık listesinde bulunmayan ... ve ...'ün dinlendiğini, yüksek miktarlı ipotek kaldırılmadan şirketin taşınmaz almasının hayat gerçeklerine aykırı olduğunu, 596.500,00 TL ödeme kabul edilse bile aşırı oransızlık bulunduğunu, şirket tarafından 4 gün sonra yapılan ödemenin dava konusu taşınmazın satış bedeli ile ilişkilendirilemeyeceğini, davalı şirketin yaptığını iddia ettiği ödemelere ilişkin beyanlarının çelişkili olduğunu ve yargılama boyunca değiştiğini, davalı tanıklarının beyanlarının çelişkili olduğunu,

davalı şirketin borçlunun aciz halini bildiği ve alacaklılara zarar verme kastıyla hareket ettiği, borçlu ile şirket yetkililerinin aynı köylü ve yakın akraba olduklarını, borçlunun Elazığ 1.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/231 esas sayılı dosyasında verdiği 12.01.2017 tarihli beyan dilekçesinde tapuda verildiği iddia edilen ödemenin yapılmadığı,

sadece arsanın %40’ına tekabül eden kısmının ipoteği kaldırmak için davalı şirket tarafından ödendiğinin açıkça ifade edildiğini, bu arsayı hacizlerden kurtarmak için açıkça muvazaalı olarak mal kaçırmak kasdıyla diğer davalı şirkete devir ettiğini, davalı şirketin arsa bedelinin kalan miktarına karşılık ortak olarak yapacakları meskenleri kendisine vereceğini, davalı şirketin daha sonra kendisine hile yaptığını hiçbir ödeme yapmadığını, amacının dava konusu taşınmazı hacizlerden kurtararak kendisine düşecek meskenleri satarak borçlarını ödemek olduğunu, kendisinin borç ödemeden aciz halinde olduğunu davalı şirket yetkilisinin bildiğini,

davacı müvekkilin haklı olduğunu ve açılan davayı kabul ettiğini beyan ettiğini, gönderilen EFT'nin hangi kredi için ve neden ödendiğinin belli olmadığını, tasarrufun iptale tabi olduğunu beyan ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, İİK 277 ve devamı maddelerine göre açılmış, tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun/HMK) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, değerler arasında misli fark ve davalılar arasında İİK 280. maddesinde sayılan akrabalık bağının veya tanışıklık ilişkisinin de bulunmadığının anlaşılmış olmasına göre davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

V. KARAR