Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/3255 K.2024/4482

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine İtiraz Hakem Heyetince davalı vekilinin itirazının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik (davacı... yönünden hükmedilen tazminat dışında), süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; 13.06.2020 tarihinde davacıların eşi/annesi olan ...'nın yolcu olduğu davalıya trafik sigortalı aracın karıştığı çok taraflı kazada vefat ettiğini belirterek ... için 2.500,00 TL, Ece Kaya için 2.600,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, yargılamada ... için talebini 83.216,00 TL'ye, Ece Kaya için talebini 17.079,00 TL'ye artırmıştır.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; kusura itiraz ederek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; alınan usul ve denetime elverişli aktüer raporu çerçevesinde davalı tarafın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi kapsamında sorumluluğunun belirlendiği gerekçesiyle, davanın kabulü ile davcı Abdülkadir Kaya için 83.216,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının ve dava... Kaya için 17.079,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının 17.07.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; eksik evrak ile başvuru yapıldığından usulden ret kararı verilmesi gerektiğini, aksi halde temerrüt oluşmadığından faiz başlangıcının dava tarihi, türünün yasal faiz olması gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün meydana gelen kazada kusursuz olduğunu, ATK Trafik İhtisas Dairesi'nden rapor alınması gerektiğini, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu, %1,8 teknik faize göre yapılması gerektiğini,

desteğin emniyet kemeri takıp takmadığı kaza tespit tutanağı ile belirsiz olduğundan kamera kayıtları araştırılarak ya da diğer yönlerden yapılacak inceleme ile emniyet kemeri takılmadığının tespiti halinde müterafik kusur indirimi gerektiğini, vekalet ücretinin 1/5 oranında hükmedilmesi gerektiğini belirterek, Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapıldığı, faiz başlangıcının hatalı olarak belirlendiği, başvurunun 8 iş günü sonrasına hükmedilmesi gerektiğinden anılan yöne ilişkin itirazın kabulü gerektiği, alınan kusur raporunun soruşturma evrakı ve somut olayın gerçekleşme şekline uygun olduğu, müterafik kusur indirimi yapılmasını gerektirir delil bulunmadığı, vekalet ücretinin kanun ve tarifeye uygun olduğu gerekçesiyle, davalı vekilinin itirazının kabulüne hükmün 1 numaralı bendinin çıkartılarak düzeltilmesine,

başvurunun kabulüne, ıslah ile birlikte toplam 83.216,00 TL destekten yoksunluk tazminatının 17.12.2020 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte Ouick Sigorta A.Ş.'nden alınarak Abdülkadir Kaya'ya verilmesine, ıslah ile birlikte toplam 17.079,00 TL destekten yoksunluk tazminatının 17.12.2020 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte Ouick Sigorta A.Ş.'nden alınarak... Kaya'ya velayeten Abdülkadir Kaya'ya verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına karşı yaptığı itiraz başvurusuna konu ettiği nedenlerden faiz hususu hariç olmak üzere aynı nedenlerle İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı çok taraflı kazada destek yolcunun vefatı nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalan eş/çocukların açtığı destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

1. Davalı vekilinin davacı Ecem Kaya lehine hükmedilen tazminata yönelik temyiz talebi bakımından;

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin 12 nci fıkrası gereği Sigorta Tahkim Komisyonlarının dava ve karar tarihi itibariyle 40.000,00 TL yi geçmeyen kararları kesindir.

Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun'un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun'un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Dosya içeriğine göre; ihtiyari dava arkadaşı olan davacı Ecem Kaya bakımından Sigorta Tahkim Komisyonunca kabul edilen ve temyize konu edilen miktar 17.079,00 TL olup kesinlik sınırı olan 40.000,00 TL'nin altında kalmaktadır.

2. Davalı vekilinin davacı ...'ya yönelik temyiz talebi bakımından; Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 266 ve devamı maddeleri gereğince, çözümü özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verilir.

Dosyanın incelenmesinde; olay tarihinde düzenlenen kaza tespit tutanağına göre; desteğin yolcu olduğu sigortalı araç sürücüsü ...'ın hızını trafik ve yol düzenine göre azaltmama nedeniyle kusurlu olduğu, dava dışı araç sürücüsü ...'in karayolunda önlem almadan duraklama nedeniyle kusursuz olduğu, kazaya karışan diğer araç sürücüsü Yusuf'un kural ihlalinin bulunmadığı belirlenmiş;

hakem heyetince alınan trafik bilirkişi raporunda ise, sigortalı araç sürücüsünün hızını trafik ve yol düzenine göre azaltmama ve doğrultu manevralarını hatalı yapma nedeniyle %50 oranında kusurlu, dava dışı araç sürücüsü ... karayolunda önlem almadan duraklama nedeniyle %50 oranında kusurlu olduğu, kazaya karışan diğer araç sürücüsü Yusuf'un kural ihlalinin bulunmadığı belirlenmiş, hakem heyetince söz konusu rapor benimsenerek karar verilmiş, İtiraz Hakem Heyetince davalı vekilinin anılan yöne ilişkin itirazları reddedilmiştir.

Dairenin geri çevirme ilamı ile istenen soruşturma dosyasında alınan ATK Trafik İhtisas Dairesi raporu ile; sigortalı araç sürücü ... ...'ın aracının tekeri patlamaksızın kendi sevk ve idare hatası ile direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu gerçekleştiğinin kabulü halinde; sigortalı araç sürücüsünün asli kusurlu olduğu, diğer araç sürücülerinin meydana gelen kazada kusurlarının bulunmadığı, kazanın sigortalı araç sürücüsü sevk ve idaresindeki otomobilin patlayan tekeri nedeniyle direksiyon hakimiyetini kaybetmesi nedeniyle gerçekleştiğinin kabulü halinde; sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğu, patlayan tekerin etmen olduğu,

diğer sürücülerin kusursuz olduğu belirlenmiş, Bor Cumhuriyet Başsavcılığı'nca bilirkişi raporları, tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde, ölüme neden olan kazanın sigortalı araç sürücüsü sevk ve idaresindeki otomobilin patlayan tekeri nedeniyle direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucunda gerçekleştiğinin kabul edildiği, bu durumun kabulü halinde ise ATK raporuyla sabit olduğu üzere sürücüler ... ve ...'ın kusursuz olduğunun tespit edildiği, bu nedenle suçun yasal unsurlarının oluşmadığı anlaşıldığından, şüpheliler hakkında üzerlerine atılı suçtan kamu adına kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilmiştir.

Eksik inceleme ile hüküm verilemez.

Şu durumda itiraz hakem heyetince; davalı vekilince kusur raporuna itiraz edildiği de gözetilerek ceza dosyası da irdelenerek kaza tespit tutanağı, hakem heyetince alınan rapor ile soruşturma dosyasında alınan raporlar arasındaki kusur dağılımına ilişkin çelişkilerin giderilmesi yönünde İTÜ Kürsüsü veya Karayolları Genel Müdürlüğü Trafik Fen Heyeti gibi kurumlardan seçilecek konusunda uzman bilirkişi kurulundan, önceki raporların da irdelendiği, denetime elverişli, ayrıntılı ve gerekçeli şekilde rapor alınarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile davalı vekilinin anılan yöne ilişkin itirazlarının reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

4. 5684 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrası, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü ve AAÜT’nin 17/2 nci maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin davacı... Kaya lehine hükmedilen tazminata yönelik temyiz dilekçesinin miktardan REDDİNE,

2.Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

3. Değerlendirme bölümünün (3) ve (4) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin davacı ...'ya yönelik temyiz talebi bakımından temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,