Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/3723 K.2024/5678

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davalı vekilinin itirazının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkiline ait aracın, davalı ... nezdinde İMMS poliçesiyle sigortalı araç ile karıştığı 14.01.2021 tarihli trafik kazasında, davacının aracının zarar gördüğünü, aracında yaptırdığı ekspertiz incelemesinde 183.793,07 TL hasar tespit edildiğini, kendi kaskosu olan sigortadan 80.000,00 TL aldığını, kasko firmasının da karşı aracın ZMMS’si olan Axa Sigortadan 43.000,00 TL ve yine İMM kapsamında da 37.000 TL aldığını, (yani toplamda 80.000,00 TL'yi rücuen aldığını) belirterek bakiye 103.793,07 TL'nin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile avans faizi ile birlikte Axa Sigortadan İMMS kapmasında alınmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zararın her halükarda öncelikle ZMMS kapsamında karşılanması gerektiğini, kusuru ve avans faiz talebini kabul etmediklerini, vekalet ücretinin tam verilemeyeceğini, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kısmen kabulü ile 70.150,12 TL maddi tazminatın 09.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, ekpsertiz ücreti talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına süresi içinde davalı vekili itiraz etmiştir.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; davacının kendi kaskosundan 80.000,00 TL almasıyla zararın kaşılandığını, bu miktarın da kendilerine rücusu üzerine kasko sigorta şirketine ödendiğini, dava konusu araç layıkıyla onarıldığından,

davacının eksik, hatalı onarım gibi iddiası da olmadığından ve davacının başkaca zararı da bulunmadığından davacının gerçek zararının kasko sigortacısı HDI Sigorta A.Ş. tarafından karşılanmış olduğu halde, bakiye hasar bedeli bulunduğu iddiasıyla ek zarar talebinde bulunmasının mümkün olmadığını, gerçek zarar kavramının davacı yanca hatalı şekilde değerlendirildiğini, davacının kasko sigortacısı fiilen yapılan onarımda kullanılan parçaları %40 oranında iskonto ile tedarik ettiğinden ve işçilik fiyatlarında %15 iskonto uygulandığından,

kasko sigortacısının ticari ilişkiler nedeniyle temin ettiği indirimden davacının sebepsiz zenginleşmesinin hukuka aykırı olduğunu, bu indirimler sebebiyle geri kalan bedelin kendilerinden talep edilmesinin sebepsiz zenginleşmeye neden olacağını, kazadaki %100 kusuru kabul etmediklerini, bilirkişi raporu alınmadığını, temerrüt tarihini ve avans faizini kabul etmediklerini, vekalet ücretinin hatalı takdir edildiğini beyanla kararın kaldırılmasını talep talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı vekilinin vekalet ücretine ve temerrüt tarihine ilişkin itirazlarının kabulüne, sair itirazların reddine, Hakem Heyeti kararının 5. karar bölümündeki temerrüt tarihi ile ilgili 1 numaralı bentdeki “09.01.2021” tarihi çıkarılarak yerine "31.05.2021" tarihinin yazılmasına, başvuran lehine takdir olunan vekalet ücreti ile ilgili 3 numaralı bentteki “9.919,52 TL rakamı çıkarılarak yerine” 4.080,00 TL” rakamı yazılarak kararın düzeltilmesine, kararın diğer kısımlarının aynen infazına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; itirazında bildirdiği sebeplere ek olarak bilirkişi raporunu kabul etmediklerini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; çift taraflı trafik kazasında, davacının aracında meydana gelen hasarın, kazaya karışan karşı aracın İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortasından tazmini talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 uncu maddesi, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi.

3. Değerlendirme Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre karar usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalıya yükletilmesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

04.06.2024 tarihinde Başkan ...'ın karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Dava, davacının aracında oluşan hasar bedelinin davalının düzenlediği kasko sigorta poliçesi kapsamındaki ihtiyari mali sorumluluk teminatı dahilinde tazmini istemine ilişkindir.

Davalının ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olduğu araçla davacıya ait aracın karıştığı trafik kazası sonucu davacının aracında oluşan hasar bedelinin tazmini talep edilmiş; Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından davanın kısmen kabulüne dair verilen karara davalı vekilinin itirazı İtiraz Hakem Heyeti tarafından kısmen kabul edilerek vekalet ücreti yönünden düzeltme kararı verilmiş; sayın çoğunluk tarafından karar onanmıştır.

Davacının aracında davaya konu kaza sonucu oluşan hasar nedeniyle davacının aracının kasko sigortasını yapan dava dışı şirket tarafından 80.000,00 TL'lik zarar gideriminin yapıldığı, hem hakem heyetinin hem de davacının kabulündedir. Ancak, davacının kasko sigortacısı olan şirketin anılan bu ödemeyi davacıya mı yoksa davacının aracının onarımını yapan işletmeye mi yaptığı hususu netleştirilmeden, araç onarım bedeli hesaplanıp bu bedelden kasko kapsamında ödenen tutarın indirilmesiyle belirlenen 70.150,12 TL tazminat hüküm altına alınmıştır.

Mal sigortaları türünden olan kasko sigortasının teminatı kapsamında kalan bir riziko gerçekleştiğinde, sigortacının zararı giderim borcu doğar ve bu borç "gerçek zarar" ile sınırlıdır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1409 uncu ve 1459 uncu maddelerindeki düzenlemeler gereği de sigortacının zarar giderim borcu "gerçek zarar" ile sınırlıdır. Aracın kısmen hasara uğradığı hallerde, gerçek zararın aracın onarım bedelinden ibaret olduğu da izahtan uzaktır.

Davacıya ait aracın kasko sigortası kapsamında 80.000,00 TL'lik zarar giderimi yapılmış olduğu, davacının kasko sigortacısının da gerçek zararı gidermekle yükümlü olduğu dikkate alındığında, davacı aracının onarımının yapıldığı ve onarımı yapan işletmeye kasko sigortacısı tarafından onarım bedelinin ödendiği durumda, davacının gerçek zararı kendi kasko sigortacısı tarafından giderilmiş olacağından, karşı aracın ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olan davalının gidereceği bir zarar kalmamış olacaktır.

Yine, davacı tarafından kendi seçtiği yerde onarım yaptırılıp 80.000,00 TL ödendiği ve bu bedelin kendi kasko sigortacısından tahsil edildiği durumda da davacının karşılanmamış zararı kalmamış olacaktır. Bu nedenlerle, davacının kendi kasko sigortacısı tarafından ödenen 80.000,00 TL'nin ödendiği yer ile davacının aracının onarımını yapan işletmeye ödenen miktarın belirlenmesi, davalının hukuki durumunun takdir ve tayini için zorunludur.

Açıklanan tüm bu hukuksal ve maddi olgulara göre; davacı aracının onarımının ne şekilde yapıldığı ve onarımı yapan işletmeye ne kadar ödeme yapıldığı hususlarının tespiti için gerçek zararını ispat yükü altında bulunan davacıya imkan tanınması; aracın onarımını fiilen gerçekleştiren işletmeye kasko sigortacısının ödeme yaptığının ya da davacının tamiri kendisi yaptırıp ödediği tutarı kaskosundan aldığının tespiti halinde, davacının gerçek zararı kasko şirketi tarafından karşılanmış ve karşılanmamış zarar kalmamış olacağından davanın reddine karar verilmesi;

davacının tamiri kendisi yaptırıp 80.000,00 TL'nin üzerinde bir ödeme yapması halinde, 80.000,00 TL'yi aşan ödemesi (ispat edilmek kaydıyla) kadar davalının tazmin sorumluluğu bulunduğu gözetilerek karar verilmesi için İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulması gerektiği kanaatinde olduğumdan sayın çoğunluğun onama kararına katılmıyorum.