Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/5552 K.2024/9584

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonucunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara taraf vekillerince itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince tarafların itirazının ayrı ayrı reddine karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 09.08.2019 tarihli tek taraflı trafik kazasında araçta yolcu olan davacının yaralandığını ve maluliyet oluştuğunu belirterek fazlaya dair hakları saklı kalarak 5.000,00 TL sürekli iş göremezlik ve 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 5.100,00 TL maddi tazminatın başvuru tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; yargılama sırasında bedel artırım yoluyla toplam talebini 112.825,37 TL’ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalıya usulüne uygun başvuru yapılmadığını, maluliyet raporunun mevzuata uygun hazırlanmadığını, geçici iş göremezlik tazminatından sorumlu olmadıklarını, müterafik kusur ve hatır taşıması nedeniyle tazminattan indirim yapılması gerektiğini belirterek talebin usulden ve esastan reddi gerektiğini savunmuştur.

III.UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin tarihi ve sayısı yukarıda yazılı kararıyla; dosya kapsamı ve alınan bilirkişi raporlarına dayanılarak, başvurunun kısmen kabulü ile 79.127,87 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 13.410,71 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 92.538,58 TL maddi tazminatın 03.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 39.900,16 TL tutarındaki talebin reddine karar verilmiş, davacı yararına da 12.741,17 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV.İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davacı vekili itiraz dilekçesinde; tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre yapılması gerektiğini, bilinmeyen dönem tazminat hesabının hatalı olduğunu, hatır taşıması indirimi yapılmasının hatalı olduğunu belirtmiştir.

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; başvurunun dava şartı eksikliği nedeniyle usulden reddi gerektiğini, başvuranın sigorta şirketinin yönlendirmiş olduğu hastaneden rapor alması gerektini, maluliyet raporunun iyileşme süresi tamamlanmadan tanzim edildiğini, geçici iş göremezlik tazminatının teminat kapsamı dışında olduğunu, SGK tarafından başvurana rücuya tabi bir ödeme yapılıp yapılmadığının tespit edilmesi gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün kusurunun ispat edilmesi gerektiği, başvuranın müterafik kusuru bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerektiğini, hatır taşıması nedeniyle tazminat tutarından indirim yapılması gerektiğini,

gerekli ve yeterli belgeler ile başvuru yapılmadığından sigorta şirketinin temerrüde düşmediğini, başvuran lehine tam vekalet ücreti verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirtmiştir.

B. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı yazılı kararıyla; dosyada mevcut rapor, bilirkişi raporu ve hesaplamalar ile başvuran lehine takdir edilen vekalet ücretinin mevzuat ve içtihatlara uygun olduğu gerekçesiyle taraf vekillerinin itirazlarının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant esasına göre yapılması gerektiğini, bilirkişi raporunda davacının bilinmeyen dönem zararının hesabında esas alınacak gelir durumunun hatalı olarak tespit edildiğini, uygulanan %20 hatır taşıması indiriminin hakkaniyete aykırı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacının uğradığı sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Trafik kazası sonucu bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak iş gücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürlerinin belirlenmesi gerekmektedir. Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir tespit olduğundan gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu nedenle yapılan bilimsel çalışmalar sonucu “TRH 2010” adı verilen “Ulusal Mortalite Tablosu” hazırlanmış olup bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içermesi ve yargı mercileri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından Dairemizce de tazminata esas bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinde TRH 2010 Yaşam Tablosu’nun kullanılmasının uygun olacağına karar verilmiştir.

Öte yandan Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 tarihli ve 2019/40 Esas, 2020/40 Karar sayılı kararıyla 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 90 ıncı maddesindeki Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Genel Şartlar’a yapılan atıf hükmü iptal edilmiştir. Söz konusu iptal kararı sonrası, ZMSS Genel Şartlar ve ekindeki cetvellerle getirilen ve iş gücü kaybı tazminatının hesaplanmasında uygulama alanı bulan teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülünün uygulanması artık mümkün değildir. Tazminatın, teknik faiz uygulanmadan, Yargıtayın yerleşik uygulamaları ile kabul edilen progresif rant formülü kullanılarak hesaplanması gerekir.

Somut olayda; davacının hak kazanabileceği iş gücü kaybı tazminatının hesaplanması için alınan ve İtiraz Hakem Heyeti tarafından da karara esas kabul edilen aktüer bilirkişi raporunda. TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faiz yöntemi uygulanarak tazminat hesabı yapılmıştır.

Davacı vekili de hesap bilirkişi raporuna itiraz etmiş, ayrıca Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına itiraz dilekçesinde de hesaplamanın progresif rant esasına göre yapılması gerektiğini açıkça belirtmiş, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant esasına yapılmasını talep etmiştir.

Bu durumda tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif ranta göre yapılması gerekirken davacı aleyhine olacak şekilde TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faize göre yapılan hesaplamanın hükme esas alınması doğru olmamış, bu durum kararın bozulmasını gerektirmiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine,