Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/5674 K.2024/5852

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir. İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 22.04.2017 tarihinde davalı ... şirketine trafik sigortalı aracın karıştığı tek taraflı trafik kazası sonucunda sigortalı araçta yolcu olan davacının yaralandığını, davalı tarafça dava öncesi yapılan ödemenin yetersiz olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 4.000,00 TL sürekli iş göremezlik ve 1.000,00 TL geçici iş göremezlik olmak üzere toplam 5.000,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile birlikte tahsilini talep etmiş; 16.02.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini toplam 82.836,24 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacıya yapılan dava öncesi ödeme nedeni ile sorumluluklarının kalmadığını, başvurucunun hak ve alacağının kalmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; başvurunun kısmen kabulü ile 82.836,24 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 09.11.2018 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 1.000,00 TL tutarındaki geçici iş göremezlik talebinin usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; başvurunun daha önce kesin hükme bağlandığını bu nedenle başvurunun usulden reddi gerektiğini, maluliyet raporunun mevzuata uygun olmadığını, başvuran ev hanımı olup AGİ hariç asgari ücretten hesap yapılması gerektiğini, sigorta şirketi tarafından ödenen tutar ile bilirkişi tarafından hesaplanan tazminat bedeli arasında fahiş fark olmadığını, başvuranın müterafik kusurunun araştırılmasını bulunması halinde tazminattan indirilmesi gerektiğini, davacı lehine 1/5 oranında vekâlet ücreti takdir edilmesi gerektiğini belirterek Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; başvurunun daha önce kesin hükme bağlandığını bu nedenle başvurunun usulden reddi gerektiğini, başvuran ev hanımı olup Asgari Geçim İndirimi (AGİ) hariç asgari ücretten hesap yapılması gerektiğini, sigorta şirketi tarafından ödenen tutar ile bilirkişi tarafından hesaplanan tazminat bedeli arasında fahiş fark olmadığını, başvuranın emniyet kemeri takmadığının yaralanmasından belli olduğunu, bu nedenle tazminattan müterafik kusur indirilmesi gerektiğini belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun uğradığı zarar nedeniyle sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 ve 111 inci maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme 1. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 111 inci maddesi uyarınca, tazminat miktarlarına ilişkin olup da yetersiz veya fahiş olduğu açıkça belli olan anlaşmalar veya uzlaşmalar yapıldıkları tarihten itibaren 2 yıl içinde iptal edilebilirler. Kanun’un bu hükmünden yararlanmak için ibra belgesinin iptalinin açıkça ve ayrıca istenmesine gerek olmayıp, dava sırasında bu husus ileri sürülebileceği gibi, yapıldığı tarihten itibaren 2 yıl içinde hükümlerinin kabul edilmediğine ilişkin bir irade açıklaması da yeterlidir. Kanun'da belirtilen 2 yıllık süre, hak düşürücü süre olup mahkemece re'sen dikkate alınması gerekir.

Somut olayda; davadan önce olay nedeniyle davalı ... tarafından 09.11.2018 tarihinde davacı tarafa toplam 124.451,11 TL ödeme yapılmış, taraflar arasında ibraname imzalanmıştır. Eldeki davanın 09.10.2020 tarihinde açılmış olmasına göre, 2918 sayılı KTK'nın 111 inci maddesinde öngörülen 2 yıllık hak düşürücü sürenin geçirilmediği görülmektedir.

Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından alınan aktüer raporunda TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1.8 teknik faize göre ödeme tarihi verilerine göre yapılan hesapta ortaya çıkan tutar ile ödeme karşılaştırıldığında ödemenin yetersiz olduğu belirtilerek rapor tarihi verilerine göre hesaplanan tutardan ödemenin güncellenmiş hali tenzil edilmiş ve dava bu tutar üzerinden kabul edilmiş. İtiraz Hakem Heyeti tarafından da davalı vekilinin itirazının reddine karar verilmiştir.

Öncelikle, tazminat, ödeme tarihindeki verilere göre hesaplanmalı, ödenmesi gereken miktarla ödenen miktar arasında 2918 sayılı KTK'nın 111 inci maddesinde belirtildiği şekilde fahiş bir fark olup olmadığı değerlendirilmelidir.

Şayet ödenmesi gereken maluliyet tazminatı ile ödenmiş olan miktar arasında fahiş fark olduğu saptanırsa da, davacı tarafından daha önce verilen ibranamenin makbuz hükmünde olduğu kabul edilerek, davaya konu kaza nedeniyle oluşan zararın hesaplanacak tazminat tutarından davalı tarafından yapılan ödemenin güncellenerek düşülmesi sonucunda oluşacak duruma göre davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerekmektedir.

İtiraz Hakem Heyetince ödenmesi gereken miktarla ödenen miktar arasında 2918 sayılı KTK'nın 111 inci maddesinde belirtildiği şekilde fahiş bir fark olup olmadığının ödeme tarihindeki verilere göre hesaplattırılması yerindedir.

Ne var ki, karara esas alınan 10.02.2022 tarihli aktüer raporunda ödeme tarihi verilerine göre yapılan hesapta bulunan tutar (133.785,00 TL) ile ödenen tutar (124.451,00 TL) arasındaki farkın (9.334,00 TL) fahiş bir fark olduğu değerlendirmesi ile rapor tarihi verilerine göre hesap yapılarak güncellenmiş ödemenin tenzili ile ortaya çıkan tutara (82.236,24 TL) hükmedilmesi yerinde olmamıştır.

Ödeme tarihindeki hesap ile ödenen arasındaki fark, 2918 sayılı KTK'nın 111 inci maddesi kapsamında fahiş fark olarak nitelendirilemeyeceğinden davanın reddi gerekirken yazılı şekilde yanlış değerlendirme ile karar verilmesi doğru görülmemiş ve kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

2. Bozma ilamının kapsam ve şekline göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,