Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/6397 K.2025/12496

Mahkeme kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalıların sürücüsü, işleteni ve trafik sigorta şirketi olan aracın yaya olan davacıya çarparak yaralanmasına neden olduğunu, kazanın davalı tarafın kusurundan kaynaklandığını, sigorta şirketince bir kısım ödeme yapıldığını ancak zarar miktarının tam karşılanmadığını beyan ederek davacı ... için 500,00 TL tedavi gideri ve 500,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi, diğer davacılar için 5.000,00 TL manevi tazminatın (davalı sigorta şirketi yalnızca tedavi giderinden sorumlu olmak kaydı ile) kaza tarihinden işleyecek avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş iken; ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebini arttırmıştır.

II. CEVAP

Davalı ... ve davalı ... Sigorta A.Ş. vekili, davanın reddini savunmuştur. Davalı ... vekili, hak düşürücü ve zamanaşımı süreleri geçmiş olduğundan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemenin 14.10.2010 tarihli ve 2010/118 Esas- 2014/255 Karar sayılı kararıyla Adli Tıp Kurumu'nun 11.11.2013 günlü raporu ile davacı ...'ın olay nedeniyle %72 oranında meslekte kazanma gücünü kaybettiği, olayın oluşan uygun manevi tazminata hükmedildiği gerekçesiyle davacının tedavi giderleri istemine yönelik davasının feragat nedeniyle reddine, davacının iş göremezlik nedeniyle açtığı davanın kabulü ile 58.817,00 TL'nin olay gününden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...

Büyükşehir Belediye Başkanlığından zincirleme olarak alınıp davacılara verilmesine, davacının manevi tazminat davasının kabulü ile davacı ... için 20.000,00 TL, davacı ... için 5.000,00 TL ve davalı ... için 5.000,00 TL olmak üzere toplam 30.000,00 TL manevi tazminatın olay gününden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ... Büyükşehir Belediye Başkanlığından zincirleme olarak alınıp davacılara verilmesine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararının süresi içinde davalılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 30.11.2017 tarihli ve 2015/5520 Esas 2017/11182 Karar sayılı ilamıyla; uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmadığı, kaza tarihinin 27.04.2002 olduğu, eldeki davada davalı ... vekili süresinden sonra zamanaşımı definde bulunduğu ancak temyiz eden davalı ...'in süresinde zamanaşımı definde bulunduğundan davalı ...'in beyanı bakımından davanın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı hususunun tartışılıp sonucuna göre karar verilmesi gerektiği, davacılar için hükmedilen manevi tazminatların fazla olduğu, uygun manevi tazminat takdir edilmesi amacıyla kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B.Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Yargıtay bozma ilamına uyularak yapılan yargılamada " kaza 27.04.2002 davanın ise 16.02.2010 tarihlidir. 10 yıllık azami sürenin dava tarihinde aşılmadığı sabittir. İki yıllık asgari süre ise iş göremezlik raporunun alındığı tarihte başlayacağından davanın açıldığı esnada bu süreninde dolmadığı söylenebilecektir. Islah 2014 yılında gerçekleştiğinden 10 yıllık süre aşılmıştır.

Ceza mahkemesi mülga 765 sayılı Kanunun 459. maddesi uyarınca ceza tesis etmiştir. Ve bu madde için öngörülen zamanaşımı 5 yıldır (765 SY madde 101). Ceza zamanaşımıda 10 yıllık süreyi uzatmaya elverişli olmadığından ...'le ilgili ıslahla arttırılan bölümler zamanaşımına uğramıştır. Dava dilekçesi ile istenen miktar yönünden ise müşterek müteselsil sorumluluk devam etmektedir.

Manevi tazminatlarda bozma ilamı doğrultusunda kısmen azaltılmıştır.Kısa kararın tefhiminin ardından davacı vekili her iki davalı yönünden de 58.817,00 TL talep ettiklerini ...'in 500,00 TL ile sorumlu tutulmasının ve karar yerinde 53.817,00 TL'den söz edilmesinin maddi hata niteliği taşıdığını ileri sürerek hatanın düzeltilmesini talep etmiştir. ...'in sorumluluğunun neden 500,00 TL ile sınırlandırıldığı az önce açıklanmıştır.

Bu noktada maddi hata söz konusu değildir.Ancak toplam 58.817,00 TL tazminattan birlikte sorumlu olunan 500,00 TL'nin mahsubu neticesinde 58.317,00 TL rakamına ulaşılmaktadır. Ne var ki kısa kararda sehven 53.817,00 TL rakamı zikredilmiştir. Ne var ki kısa kararda sehven 53.817,00 TL rakamı zikredilmiştir.

Bu yanılgı resen düzeltilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesiyle manevi tazminat davasının kısmen kabulüne, ... için 2.500,00 TL, ... için 2.500,00 TL, ... için 15.000,00 TL tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, tazminata 27.04.2002 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, tedavi gideri istemine yönelik davanın feragat nedeniyle reddine, iş göremezlik tazminatı davası yönünden; ...

Büyükşehir Belediyesine yönelik davanın tamamen, ...'e yönelik davanın kısmen kabulüne, 58.817,00 TL tazminatın 500,00 TL'lik bölümünün her iki davalıdan müştereken ve müteselsilen, 53.817,00 TL'lik bölümünün ise ... Büyükşehir Belediyesinden münferiden tahsil edilerek davacı ...'e verilmesine, tazminata 27.04.2002 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, ... yönünden fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde;zamanaşımının başladığı tarih Adli Tıp Kurumunun kalıcı sakatlığa ilişkin raporunun mahkemede okunduğu tarih olan 03.06.2014 tarihi olduğunu, ıslah dilekçesinin ise 30.06.2014 tarihinde verildiğini, ıslah bakımından da zamanaşımı süresinin geçmediğini ve manevi tazminatın düşük olduğunu belirtmiştir.

Davalı ... Belediyesi vekili temyiz dilekçesinde; kazanın oluş şekli ve davacının kusuruna göre mahkemece hükmedilen maddi ve manevi tazminat tutarlarının orantısız olduğunu, davacı taraf yönünden sebepsiz zenginleşme teşkil edecek mahiyette olan maddi ve manevi tazminat tutarları kusur oranına göre hakkaniyete uygun olmayıp verilen kararın bu şekli ile usul ve yasalara aykırı olduğunu belirmiştir.

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; davacının, maddi ve manevi tazminat davasının, zamanaşımına uğradığını, kaza tarihinin 27.04.2002 olduğunu dava 16.02.2010 tarihinde açıldığından, KTK m.109 uyarınca 2 yıllık zamanaşımı süresi ve 765 sayılı TCK uyarınca öngörülen 5 yıllık zamanaşımı süresi geçtikten sonra dava açıldığından, maddi ve manevi tazminatı davasının reddine karar verilmesi gerektiğini, maddi ve manevi tazminatın kabulüne karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirtmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; davalıların işleteni, sürücüsü ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı olduğu aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yayanın sürekli iş göremezlik talebi ile manevi tazminat talebine ilişkindir.

Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı, zamanaşını yönünden mahkemece yapılan tespitlerin uygun olduğu, mahkeme kararında yer alan maddi hatanın tashihle düzeltilmesinin doğru olduğu anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Taraf vekillerinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan mahkeme kararının ONANMASINA,