Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/7247 K.2024/7656

Taraflar arasındaki trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle maddi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın, dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacıların istinaf başvurusunun davacı ... ... yönünden kabulüne, davacı ... yönünden esastan reddine, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden hüküm tesis edilmek suretiyle davacı ... ... yönünden derdestlik nedeniyle davanın usulden reddine, davacı ... yönünden davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalının zorunlu trafik sigortacısı olduğu aracın 04.05.2012 tarihinde karıştığı kaza sonucu davacıların desteği olan yaya ...'ın vefat ettiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla her bir davacı yönünden 1.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, kusur tespiti yapılması gerektiğini, davacıların desteğinin müterafik kusurunun bulunduğunu, davacı tarafa yapılan ödemelerin araştırılması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacılar tarafından, dava tarihinden önce davalı ... kuruluşuna usule uygun şekilde bir başvurunun yapılmadığı, Mahkemece verilen kesin süre içerisinde de bu eksikliğin tamamlanmadığı gerekçesiyle davanın, dava şartı eksikliği nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; dava tarihinden önce e-posta yolu ile davalı ... şirketine başvuruda bulunulduğunu, bu başvurunun kabul edilmemesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı ... tarafından davalı ... kuruluşuna dava tarihinden önce başvuru yapılmadığı, ancak davacı ... ... yönünden dava öncesi sigorta kuruluşuna başvuru yapılıp ödeme alındığı, bu ödemenin yeterli olmadığından bahisle Adana 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2012/331 Esas sayılı dosyası üzerinden tazminat davası açıldığı, anılan dosyanın hala derdest olduğu,

İlk Derece Mahkemesince davacı ... ... yönünden aynı hususta daha önce dava açılmış bulunduğundan davanın derdestlik nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle davacılar vekilinin, davacı ... ... yönünden yapmış olduğu istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden hüküm tesis edilmek suretiyle davacı ... ... yönünden derdestlik nedeniyle davanın usulden reddine,

davacı ... yönünden davadan önce davalı ... şirketine usulüne uygun şekilde başvuru yapılması gerektiğine ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; davacı ... yönünden derdestlik nedeniyle davanın usulden reddi kararının hatalı olduğunu, davacı ... yönünden dava tarihinden önce e-posta yolu ile davalı ... şirketine başvuruda bulunulduğunu, bu başvurunun kabul edilmemesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 04.05.2012 tarihli trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölen yayanın desteğinden yoksun kalan davacı eski eş/çocuğun destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49, 50 ve 53 üncü maddeleri,2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 ve 97 nci maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacılar vekilinin, davacı ... ... yönünden temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davacılar vekilinin, davacı ... yönünden temyiz itirazlarının incelenmesinde;

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun ‘Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı’ başlıklı 97 nci maddesinde (Değişik: 14/4/2016-6704/5 md.) “Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Somut olayda; kazanın 04.05.2012 tarihinde meydana geldiği, dava tarihinin 22.02.2021 olduğu, davadan önce davacılardan ... tarafından 16.10.2020 tarihinde arabuluculuğa başvurularak davalı ... şirketine arabuluculuğa davet mektubu gönderildiği, davalı ... şirketi ile davacı ... arasında 02.12.2020 tarihinde arabuluculuk nihai anlaşmama belgesi düzenlendiği, bununla birlikte İlk Derece Mahkemesince, davacı ... tarafından dava tarihinden önce davalı ... kuruluşuna usule uygun şekilde bir başvurunun yapılmadığı gerekçesiyle davanın, dava şartı eksikliği nedeniyle usulden reddine karar verildiği, davacı ...'ın istinaf isteminin ise Bölge Adliye Mahkemesince reddedildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda Bölge Adliye Mahkemesince; davacı ... tarafından dava öncesi davalı ... şirketi ile uyuşmazlığın çözümü için arabuluculuğa başvurulduğu ve davalı taraf ile 02.12.2020 tarihli nihai anlaşmama belgesi düzenlendiği, bu bağlamda davacı ...'ın 2918 sayılı Kanun'un 97 nci maddesine göre davalı ... kuruluşuna yazılı başvuruda bulunduğu anlaşıldığından işin esasına girilerek karar verilmesi gerekirken anılan davacı yönünden davanın usulden reddine karar verilmesi doğru bulunmamış, bu nedenle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR