Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2025/2893 K.2025/9876

Mahkeme kararı davalı ... Kargo Yurt İçi ve Yurt Dışı Taşımacılık A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; 09.04.2010 tarihinde müvekkillerinin oğlu/ağabeyi olan yaya konumundaki ...'ın, davalıların sürücüsü, işleteni ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısı oldukları aracın çarpması sonucu vefat ettiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve sigorta şirketi poliçe limitiyle sorumlu olmak kaydıyla anne ... için 100.000,00 TL ve kardeş ... için 25.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile anne için 100.000,00 TL ve kardeş ... için 75.000,00 TL manevi tazminatın kaza (sigorta şirketinden temerrüt) tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... Kargo Şirketi vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, davacılarca talep edilen maddi tazminat sebep ve dayanağının açıklanması gerekmekte olduğunu, müvekkili şirketin davaya konu olay sebebiyle sorumluluğu bulunmamakta olduğunu, davacıların maddi tazminat taleplerinin kabulünün mümkün olmadığını, davacıların manevi tazminat taleplerinin reddinin gerektiğini, davacıların maddi ve manevi tazminat taleplerinin fahiş olduğunu,

davacılarca talep edilen faiz oranının hukuka aykırı olduğu gibi faizin başlangıç tarihinin hüküm altında olması gerektiğini belirterek Kartal 3. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2010/316 Esas sayılı dosyasının bekletici mesele olarak ele alınmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde; davacıların müvekkili şirkete dava açılmadan yaptıkları başvuru neticesinde aktüer siciline kayıtlı aktüerya uzmanı tarafından yapılan aktüerya hesabı neticesinde müteveffanın yakınları lehine 7.235,99 TL destekten yoksun kalma tazminatı tahakkuk ettiğinin tespit edilmiş olduğunu, ancak ödemenin yapılabilmesi için gerekli evraklar tamamlanmadığından söz konusu ödemenin yapılamamış olduğunu,

sorumluluk sigortası niteliğinde olan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçelerinde ödeme yapılabilmesinin ancak gerçek zararın meydana gelmesi halinde söz konusu olduğunu belirterek davanın açılmasına sebebiyet vermediğinden dava harç ve masrafları, faiz ve ücreti vekalete hüküm olunmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 26.04.2022 tarihli ve 2021/225 Esas Esas-2022/130 Karar sayılı kararıyla bozmaya uyularak ve bilirkişiden ek rapor alınarak davacı anne ... yönünden maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 24.296,57 TL maddi tazminatın olay tarihi olan 09.04.2010 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte (davalı ... yönünden 23.08.2010 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

davacı anne ... yönünden manevi tazminat talebinin kısmen kabülü ile 15.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 09.04.2010 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte (davalı ... haricindeki davalılar olan) davalılar araç maliki ve sürücü olan ...

Kargo Yurt İçi ve Yurt Dışı Taşımacılık A.Ş. ile ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, davacı kardeş ... yönünden maddi tazminat talebinin kısmen kabülü ile 4.480,20 TL maddi tazminatın olay tarihi olan 09.04.2010 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte (davalı ... yönünden 23.08.2010 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

davacı kardeş ... yönünden manevi tazminat talebinin kısmen kabülü ile 15.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 09.04.2010 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte (davalı ... haricindeki davalılar olan) davalılar araç maliki ve sürücü olan ... Kargo Yurt İçi ve Yurt Dışı Taşımacılık A.Ş. ile ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.

IV.BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Dairenin 2023/7870 Esas-2023/11985 Karar sayılı 07.11.2023 tarihli kararı ile; sair taleplerin reddi ile somut olayda, yargılama aşamasında davacı vekili ile davalı ... arasında "Sulh Protokolü-ibraname" başlıklı sözleşmede, “...dava dosyasına binaen davacılara (28.776,77 TL ana para, 30.000,00 TL faiz, 2.224,60 TL yargılama gideri, 5.100,00 TL vekalet ücreti) olmak üzere 62.297,78 TL davacı vekilinin...hesabına ödeneceği, işbu ödeme ile birlikte ...

Sigorta A.Ş. dava konusu poliçeden kaynaklanan sorumlu olduğu limitlerini ve ferilerini... ödediğinden, davacı ... ve sigortalı ile sürücü açısından dava konusu poliçeler kapsamında ileri sürdükleri tüm hak ve alacaklarından feragat edecek ve dava feragat ile sonlandırılacaktır." şeklinde düzenlenme yapıldığını, yapılan ödeme ve sulh sözleşmesi de dikkate alınmak suretiyle, davacılar tarafından verilen 19.07.2022 tarihli ibranamenin diğer davalı araç maliki /sigortalı ...

Kargo Yurt İçi ve Yurt Dışı Taşımacılık A.Ş.'ye etkisi ve sirayet edip etmeyeceğinin değerlendirilmesi; değerlendirme yapılırken, davalı ... tarafından kaza tarihindeki teminat limitinin altında bir ödeme yapılsa da, kaza tarihi itibari ile trafik sigortası teminat limitinin gözetilmesinin gerekmesine göre, yargılama sırasında yapılan sulh sözleşmesinin davalıların hukuki durumlarının takdir edilmesinde değerlendirilmesi gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemece yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamı doğrultusunda kararıyla; davacı ... ve ... vekili 24.11.2024 tarihinde sunduğu dilekçe ile her iki davacı bakımından tüm davalılara karşı maddi tazminat taleplerinden feragat ettiğini, sulh protokolü gereğince davalılar bakımından aleyhe yargılama giderlerine hükmedilmemesi gerektiğini beyan ettiği davacılar vekilinin vekaletnamesinde yetkisinin bulunduğu, feragatin hüküm kesinleşinceye kadar her aşamada yapılabileceği, Yargıtay ilamı ile de işaret edildiği üzere davalı (eski unvanı ile) ...

Sigorta A.Ş ile davacı arasındaki sulh sözleşmesinin diğer davalı ...

Kargo Yurt İçi ve Yurt Dışı Taşımacılık A.Ş.'ye sirayet ettiği nazara alınarak davacıların tüm davalılar yönünden maddi tazminat taleplerinin feragat nedeniyle ayrı ayrı reddedildiği, davacı ...'ın tüm davalılar yönünden maddi tazminat davasının feragat nedeniyle reddine, davacı ...'nın tüm davalılar yönünden maddi tazminat davasının feragat nedeniyle reddine, davacı ... yönünden manevi tazminat talebinin kısmen kabülü ile 15.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 09.04.2010 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...

Kargo Yurt İçi ve Yurt Dışı Taşımacılık AŞ'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davacı ... yönünden manevi tazminat talebinin kısmen kabülü ile 15.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 09.04.2010 tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Kargo Yurt İçi ve Yurt Dışı Taşımacılık AŞ'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı ... Kargo Yurt İçi ve Yurt Dışı Taşımacılık A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde; sürücü ...'e atfedilen kusur oranının fahiş ve hatalı olduğu, yayaların yaya geçişine müsait olmayan bir yolda ve gelen araçları görebilecek açılarının olmadığı bir anda karşıdan karşıya geçen yayaların tam kusurlu olduğu, manevi tazminat talebinin reddi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası (ZMSS) poliçesi ile teminat altına alınan, yaya desteğin davalıların maliki ve sürücüsü olduğu araçla karıştığı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların açtığı destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR