Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2025/5482 K.2025/11234

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıya ZMSS poliçesi ile sigortalı olan aracın 10.09.2019 tarihinde yaptığı tek taraflı trafik kazasında, sigortalı araçta yolcu olarak bulunan müvekkilinin malul kaldığını belirterek sürekli iş göremezlik tazminatı olarak şimdilik 5.100,00 TL talep etmiş, yargılama sırasında talebini 55.167,73 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde;davacıya maluliyet tazminatı ödenmesi nedeniyle davanın reddi gerektiğini, ATK'dan maluliyet raporu alınması gerektiğini, medikal eksper raporunda %5 maluliyet oranı belirlendiğini, kusur değerlendirmesi yapılması gerektiğini, olay nedeniyle elde edilen kazanımların mahsubu gerektiğini, müterafik kusur durumunun araştırılması gerektiğini, olayda hatır taşıması bulunduğunu, hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirtmiştir.

III.UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 55.167,73 TL tazminatın 16.08.2021 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV.İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile itirazın (oy çokluğu ile) reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davacıya 10.09.2019 tarihinde yapılan 19.168,00 TL ödeme ile müvekkilinin sorumluluğunu yerine getirdiğini, bakiye tazminat bulunmadığını, sunulan maluliyet raporunu kabul etmediklerini, medikal firma tarafından belirlenen %5 maluliyet oranı esas alınarak yapılan hesaplama ile belirlenen miktarın ödenmiş olduğunu, halen %5'lik orana göre bakiye tazminat talep edilmesinin kabul edilemez oluğunu, ATK'dan maluliyet raporu alınması gerektiğini, hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz oranına göre yapılması gerektiğini, progresif rant yöntemine göre yapılan hesaplamayı kabul etmediklerini, sürücü ve davacı arkadaş olup olayda hatır taşıması bulunduğunu, hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini

belirtmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıda yer alan bent dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 87 nci maddesinin birinci fıkrası yollamasıyla 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 51 inci maddesi uyarınca hatır için karşılıksız yolcu taşıma veya aracı kullandırmada genel hükümlere göre tazminattan uygun bir indirim yapılması, doktrinde ve Yargıtay içtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiştir.

Hatır için yolcu taşıma veya aracı kullandırmadan söz edebilmek için, ölen veya yaralananın bir menfaat karşılığı olmaksızın taşınması veya aracın kullanılması, diğer bir deyişle taşıma veya kullanmada ölen veya yaralananın menfaatinin bulunması gerekir. Bu nedenle taşıma veya kullanmada işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin bir menfaatinin bulunması hâlinde hatır taşımasından söz edilemez.

Bu bakımdan hatır ilişkisinin değerlendirilmesinde taşıma veya kullanmanın kimin menfaatine olduğunun belirlenmesi önemlidir. Taşıma veya kullandırma, ekonomik yarar için olabileceği gibi ortak toplumsal değerler nedeniyle de olabilir. Ancak yakın akrabaların ve eşin taşınmasında bir menfaatten söz edilemeyeceği için hatır için taşımadan da bahsedilemez.

Hâkim, gerekçesini kararında tartışmak ve nedenlerini göstermek koşuluyla tazminattan mutlaka indirim yapmak zorunda da değildir.

Somut olayda; davalı vekilince başvuruya cevap ve itiraz dilekçelerinde hatır için taşıma def’inde bulunulmuştur. Kaza nedeniyle yürütülen soruşturma aşamasından; kaza sırasında araçta yolcu olarak bulunan davacının ifadesinde, davacı ile sürücü ...'ün arkadaş olduklarını belirttiği anlaşılmaktadır.

Davacının, davalı şirkete sigortalı araçta yolcu olarak bulunduğu, sürücü ... ile davacının arkadaş oldukları anlaşılmakla, davacının bu taşıma için sürücüye ücret ödemesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu kabul edilmelidir. Bu durumun aksi ispat edilemediğinden davalı ... şirketinin süresinde yapılan hatır için taşıma savunmasına itibar edilerek TBK’nın 51 inci maddesi gereğince Dairenin yerleşik uygulamasına göre %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılmak suretiyle davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

VI. KARAR

1. Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan sebeplerle, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalıya iadesine, Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,