Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2025/6792 K.2025/13171

İtiraz Hakem Heyeti kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalı ... nezdinde Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile sigortalı olan aracın karıştığı çift taraflı trafik kazası neticesinde sürücü destek ...'in vefat ettiğini, davacı anne ve babanın mütevveffa ...'in desteğinden mahrum kaldıklarını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla her bir davacı için ayrı ayrı 5.000,00'er TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş; yargılama sırasında sunulan ıslah dilekçesi ile davacı anne yönünden talebini 262.487,50 TL'ye ve davacı baba yönünden talebini 167.512,50 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalı şirkete usulüne uygun başvuru yapılmamış olması nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davalı şirketin ancak sigortalı araç sürücüsünün kusur oranı ve poliçe limiti oranında sorumlu olduğunu, tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz yöntemi esas alınarak yapılması gerektiğini ve davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nde belirlenen vekalet ücretinin 1/5'i kadar olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacı ... için 167.512,50 TL ve davacı Hülya Alacagergin için 262.487,50 TL olmak üzere toplam 430.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine. İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; karara esas alınan kusur ve aktüer bilirkişi raporunun Yargıtay kararlarına uygun, denetlenebilir ve hüküm vermeye elverişli olduğu,

Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nce davacılar lehine maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydı ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nde belirlenen vekalet ücretinin 1/5'i kadar vekalet ücreti takdir edilmesi gerekirken davacılar lehine tam vekalet ücretine hükmedilmesinin ise usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin vekalet ücretine yönelik itirazının kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilmesine karar verilmiş; davalı vekilinin diğer itirazları ise reddedilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; davacılar lehine tam ve nisbi vekalet ücreti takdir edilmesi gerekirken İtiraz Hakem Heyetince maktu vekalet ücreti takdir edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını talep etmiştir.

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; hükme esas alınan kusur raporunda hukuka ve hakkaniyete aykırı olacak şekilde afaki kusur oranı belirlendiğini, hesap raporunun hatalı olduğunu, gerçek kusur oranı belirlenerek bu oran üzerinden hesaplama yapılması gerektiğini, davacı tarafın destek olma olgusunu ispatlaması gerektiğini, dava konusu kazaya ilişkin düzenlenen kaza tespit tutanağında davacıların desteği sürücüye asli ve tam kusur atfedildiğini, bu nedenle dava konusu kazadan dolayı davalı şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, tazminat tutarının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faiz oranı esas alınarak belirlenmesi gerektiğini,

hatır taşıması ve müterafik kusur nedeniyle indirim uygulanması gerektiğini, gelir durumuna ilişkin belge sunulmaması halinde asgari ücret esas alınarak hesaplama yapılması gerektiğini, davacılar lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nde belirlenen vekalet ücretinin 1/5'i kadar vekalet ücreti takdir edilmesi gerektiğini, davalının ödeme yükümlülüğünün başvuru tarihinde muaccel hale geldiğini, bu nedenle başvuru tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle, tazminatı Dairemizin yerleşik uygulamalarına uygun biçimde ve usulünce hesap eden aktüer raporunun karara esas alınmış olmasına, dava konusu kaza nedeniyle davacıların kızının vefat ettiği ve destek olgusunun dosya kapsamı ile ispatlandığının anlaşılmasına, davacıların desteğinin araç sürücüsü olduğu gözetildiğinde hatır taşıması nedeniyle indirim uygulanmamasının yerinde olmasına,

hükme esas alınan aktüer bilirkişi raporunda davacı ... için toplam tazminat tutarının 382.252,00 TL ve ...için 598.979,00 TL olarak hesaplandığı ve % 20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması durumunda sonuç tazminat tutarının değişmeyeceği gözetildiğinde müterafik kusur nedeniyle indirim yapılmamasının yerinde olmasına,

Uyuşmazlık Hakem Heyetince faize hükmedilmediği gözetildiğinde davalı vekilinin faiz başlangıç tarihine yönelik temyiz itirazlarının yerinde olmadığının anlaşılmasına , İtiraz Hakem Heyetince karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne uygun biçimde davacılar için vekalet ücretinin hüküm altına alınmış olmasına göre davacılar vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davalı vekilinin diğer temyiz itirazları yönünden yapılan incelemede; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 266 ve devamı maddeleri gereğince, çözümü özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verilir.

Somut olayda, kazaya ilişkin kaza tespit tutanağında, sigortalı araç sürücüsünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 52/a maddesinde yer alan ''Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak,'' kuralını ihlal ettiği gerekçesiyle kusurlu olduğu,

davacıların desteği sürücü ...'in ise aynı Kanunun 59. maddesinde yer alan ''Yerleşim birimleri dışındaki kara yolunda zorunlu haller dışında taşıt yolu üzerinde duraklamak veya park etmek yasaktır.'' kuralını ve 60/1-e maddesinde yer alan ''Görüşün yeterli olmadığı tepelere yakın yerlerde ve dönemeçlerde duraklamak yasaktır'' kuralını ihlal ettiğinin tespit edildiği,

dava konusu kaza nedeniyle İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma dosyasında trafik bilirkişisinden alınan 25.11.2021 tarihli kusur raporunda, davalıya sigortalı araç sürücüsünün doğrultu değiştirme manevrasını yanlış yapmak kuralını ihlal etmesinden dolayı asli kusurlu, müteveffa destek ...’in ise kusursuz olduğunun belirlendiği, hakem heyetince trafik kazasında tarafların kusur oranları uzman bilirkişi raporu ile belirlenmeden davalıya sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu kabul edilerek yapılan hesaplamaya itibar edildiği anlaşılmaktadır.

Şu durumda, İtiraz Hakem Heyetince dava konusu trafik kazasına ilişkin ceza soruşturma dosyası da dosya arasına alınarak dosyada mevcut tüm deliller değerlendirilmek suretiyle tarafların olaydaki kusur oranlarının tespiti için uzman bilirkişi heyetinden denetime elverişli, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

VI. KARAR