Yargıtay 5. Ceza Dairesi E.2018/11966 K.2021/914

Mahalli mahkemece verilen hükümler temyiz edilmekle dosya incelendi;

Sanık ... müdafin yüzüne karşı tefhim edilen hükmü 29/04/2015 havale tarihli dilekçesiyle CMUK'nın 310/1. maddesinde öngörülen bir haftalık yasal süreden sonra temyiz etmiş olduğu anlaşılmakla, 1163 sayılı Yasaya muhalefet suçundan kurulan mahkumiyet hükmüne yönelik temyiz isteminin 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi de gözetilerek CMUK'nın 317. maddesi gereğince REDDİNE, temyiz dilekçelerinin içeriklerine göre incelemenin katılan vekilinin sanıklar ..., ... ve ... haklarında zincirleme şekilde basit zimmet suçundan verilen beraat ile sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...,

... ve ...’ın haklarında 1163 sayılı Yasaya muhalefet suçundan verilen mahkumiyet hükümlerine yönelik temyiz itirazlarıyla sınırlı olarak yapılmasına karar verildikten sonra gereği düşünüldü:

Tebliğnamede isimlerine yer verilen sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... haklarında bir temyiz bulunmadığı gözetilerek yapılan incelemede; Sanıklardan ..., ..., ..., ... ve ... haklarında görevi kötüye kullanma suçundan açılan kamu davalarıyla ilgili zamanaşımı süresi içinde mahallinde bir karar verilmesi mümkün görülmüş, sanık ...’ın hüküm fıkrasında isminin ... olarak yazılması mahallinde düzeltilebilir yazım hatası olarak kabul edilmiştir.

Sanık ... hakkında adına kayıtlı ... plaka sayılı araç için yapılan toplam 7.009,19 TL’lik harcamanın kooperatif kaynaklarından karşılandığı ve sanıklar ..., ... ve ... haklarında kooperatife ait 41 EC 104 plaka sayılı aracın 13.000 TL’ye satıldığı halde satış bedelinin kooperatif hesabına 11.000 TL olarak kaydedilerek aradaki 2.000 TL’lik farkın zimmete geçirildiği iddialarına yönelik mahkemenin aracın kooperatif hizmetlerinde kullanıldığı, hesaba kaydedilmeyen 2.000 TL’nin ise satışı yapılan aracın birikmiş vergi borcu ile yeni akü alımı için harcandığı,

bu sebeplerle anılan sanıklara suç isnadını gerektiren bir hususun bulunmadığı şeklindeki kabulünde bir isabetsizlik yok ise de; kooperatifin taşıma işi yaptığı Bakaş ve Ekinata isimli firmalardan alınan nakliye bedellerinden 166.182,13 TL’nin kooperatif kayıtlarına intikal ettirilmeyerek zimmete geçirildiği iddiasının 15/10/2012 tarihli inceleme raporunda kooperatife ait defter ve belgeler ile anılan firmalara ait kayıtların getirtilerek karşılaştırılması sonucu tespit edildiği, mahkemece temin edilen ilk iki bilirkişi raporunun da inceleme raporuyla uyumlu olduğu,

her ne kadar sanıklar Süleyman ve Enver müdafi savunma dilekçesinde kayıtlara geçirilmeyen bedelin kooperatifin Aktürk Petrol isimli firmaya olan borcunda kullanıldığını bildirmiş ve buna ilişkin dosyaya bir kısım belge suretleri sunmuş ise de bu hususta bir araştırma yapılmadığı, bu haliyle hükme esas alınan 19/01/2015 tarihli bilirkişi raporunun ve bu rapordaki “...bu bedelin kooperatifin icra yolu ile takip edilen Aktürk Petrole birikmiş borçlarının tasfiyesi sırasında kullanılmış olabileceği” şeklindeki tespitin varsayıma dayalı olup hükme elverişli bulunmadığı dikkate alındığında; ilgili firmaya müzekkere

yazılarak kooperatifin yaptığı alımlar ile ödemelere ilişkin tüm defter ve belgelerin temin edilip kooperatif kayıtlarıyla karşılaştırma yapılmak üzere dosyanın kül halinde Sayıştay emekli uzman denetçilerinden oluşacak üç kişilik yeni bir bilirkişi heyetine tevdi edilmek suretiyle müdafi savunması ile eki belge suretleri ve bu savunmaya yönelik katılan vekilinin 20/11/2014 tarihli dilekçesi de göz önünde tutulup ödeme ve harcama kalemlerini ayrı ayrı irdeler nitelikte rapor alınmasından sonra hasıl olacak sonuca göre hukuki durumlarının takdir ve tayini gerektiği gözetilmeden, yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak eksik incelemeyle yazılı şekilde beraat hükümleri kurulması,

Haklarında mahkumiyet hükmü kurulan sanıkların yargılama konusu eylemlerinin, 1163 sayılı Yasanın Ek 2/2. maddesi kapsamında yer alan suça ilişkin olduğu, bahse konu eylemler yönünden öngörülen ceza miktarının “altı aya kadar hapis ve otuz günden üçyüz güne kadar adli para cezası”na ilişkin olduğu anlaşılmakla.

17/10/2019 tarihli ve 7188 sayılı Kanunun 24. maddesi ile yeniden düzenlenen 5271 sayılı CMK’nın 251/1. maddesine göre “Asliye ceza mahkemesince, iddianamenin kabulünden sonra adli para cezasını ve/veya üst sınırı iki yıl veya daha az süreli hapis cezasını gerektiren suçlarda basit yargılama usulünün uygulanmasına karar verilebilir” şeklindeki hükme, 7188 sayılı Kanunun 31. maddesinde yer alan geçici 5/1-d maddesi ile “01/01/2020 tarihi itibariyle kovuşturma evresine geçilmiş,

hükme bağlanmış veya kesinleşmiş dosyalarda seri muhakeme usulü ile basit yargılama usulü uygulanmaz” şeklinde sınırlama getirilmiş ise de Anayasa Mahkemesinin 19/08/2020 tarihli ve 31218 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan, 25/06/2020 tarihli, 2020/16 Esas ve 2020/33 sayılı iptal Kararı ile “...kovuşturma evresine geçilmiş...” ibaresine ilişkin esas incelemenin aynı bentte yer alan “...basit yargılama usulü...” yönünden Anayasaya aykırı olduğuna ve iptaline karar verildiği, böylece “kovuşturma evresine geçilmiş basit yargılama usulü uygulanabilecek dosyalar yönünden iptal kararı” verildiği anlaşılmakla;

her ne kadar Anayasa Mahkemesi kararları geriye yürümez ise de ve CMK’da yapılan değişikliklerin derhal uygulanması ilkesi geçerli olsa da iptal kararının sonuçları itibarıyla maddi ceza hukukuna ilişkin olduğu, zira CMK’nın 251/3. maddesinde “Basit yargılama usulü uygulanan dosyalarda sonuç ceza dörtte bir oranında indirilir” şeklindeki düzenleme gereği maddi ceza hukuku anlamında sanıklar lehine sonuç doğurmaya elverişli olduğundan ayrıca anılan suçun zimmet suçuyla birlikte işlenmediği de gözetilerek TCK'nın 7. ve CMK’nın 251. maddeleri uyarınca dosyanın “Basit Yargılama Usulü" yönünden değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması,

Sanık ...’ın hükümden sonra 15/05/2019 tarihinde öldüğü UYAP sisteminden temin edilen nüfus kaydından anlaşıldığından, bu husus mahallinde araştırılarak sonucuna göre 5237 sayılı TCK'nın 64 ve 5271 sayılı CMK'nın 223/8. maddeleri uyarınca bir karar verilmesi lüzumu, Bozmayı gerektirmiş, sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... ile katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden 1163 sayılı Yasaya muhalefet suçu yönünden sair yönleri incelenmeyen hükümlerin, haklarında mahkumiyet hükümleri kurulan sanıklar