Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2013/17074 K.2013/20813

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: davanın; davalı ... ve... Büyükşehir Belediye Başkanlığı yönünden husumetten reddine, 2686 ve 2689 parseller hakkındaki dava atiye terk edildiği için bu parseller yönünden karar verilmesine yer olmadığına, ... yönünden 2687 parsele kısmen yol olarak el attığı için kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, dahili davalı ... vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- KARAR –

Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince inceleme ve işlem yapılarak hüküm kurulmuş; karar, dahili davalı ... vekilince temyiz edilmiştir

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alının rapor ve yapılan inceleme hüküm kurmaya elverişli değildir. Şöyle ki;

1) Dava konusu fiilen el atılan ve bedeline hükmedilen 2687 parsel sayılı taşınmaz mal arsa niteliğindedir. Kamulaştırma Kanunu'nun kıymet takdir esaslarını belirten 11. maddesinin 1. fıkrasının arsalara ilişkin (g) bendi uyarınca arsaların bedelinin değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan emsal satışlara göre hesaplanması zorunludur.

Bu itibarla, emsal satışların değerlendirme tarihindeki karşılıklarının fiyat artış endekslerinin uygulanması suretiyle tespiti, bundan sonra emsal ile dava konusu taşınmazın eksik ve üstün yönlerinin neler olduğu ve oranları açıklanmak suretiyle taşınmaz zeminine, üzerindeki yapılara ise bayındırlık birim fiyatları esas alınıp yıpranma payı da düşülmek suretiyle değer biçilmesi gerekir.

Bilirkişi raporlarında bu yönteme uyulmadan soyut ifadelerle değer biçilmiştir.

Bu nedenle, taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde resen emsal celbi yoluna gidilmesi ve bu emsallere göre değer biçilmesi için yeniden oluşturulacak bilirkişi kuruluyla keşif yapılarak sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmeden geçersiz rapora göre karar verilmesi,

2) 2685 parsel yönünden ise "imar planında kısmen yol kısmen yeşil alanda" kalmakla birlikte henüz el atma olmadığı anlaşıldığından;

11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı yasanın 21. maddesi ile Kamulaştırma Kanununun geçici 6. maddesinde yapılan değişiklik ile; “Uygulama imar planlarında umumi hizmetlere ve resmî kurumlara ayrılmak suretiyle veya ilgili kanunların uygulamasıyla tasarrufu kısıtlanan taşınmazlar hakkında, 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanununda öngörülen idari başvuru ve işlemler tamamlandıktan sonra idari yargıda dava açılabilir. Bu madde hükümleri karara bağlanmamış veya kararı kesinleşmemiş tüm davalara uygulanır.” hükmü getirilmiştir.

Öte yandan... Mahkemesi’nin 25.09.2013 gün 2013/93 esas, 2013/101 Karar sayılı ilamında da; “Kamulaştırmasız el atmadan söz edilebilmesi için taşınmaz zilyetliğinin idareye geçmesi ve taşınmazın fiilen kamu hizmetine tahsis edilmiş olması gerektiği; imar kısıtlamalarında taşınmazın zilyetliğinin malikte kalmaya devam etmekte olup, yalnızca malikin tasarruf yetkisinin, ilgili mevzuattan kaynaklanan bazı kısıtlamalara maruz kaldığı, bu nedenle imar kısıtlamalarından kaynaklanan tazminat davalarının idari yargıda açılabileceği” kabul edilmiştir.

Bu itibarla 1/1000 ölçekli imar planında kısmen yol, kısmen de yeşil alanda kalan, ancak davalı idarelerce fiilen el atılmayan 2685 parsel sayılı taşınmaza ilişkin davanın idari yargıda görülmesi gerektiğinden, bu parsel yönünden davanın ayrılmasına ve dava dilekçesinin görev yönünden reddi yerine, yazılı şekilde hüküm kurulması,

Doğru olmadığı gibi,

3) 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun geçici 6. maddesinde değişiklik yapan ve 11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı Yasanın 21.maddesi ile "kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan tazminat davalarında mahkeme ve icra harçları ile her türlü vekalet ücretleri bedel tespit davalarında öngörülen şekilde maktu olarak belirlenir. ... açılan ve kesinleşmeyen davalarda da uygulanır." hükmünün getirilmiş olduğu gözetildiğinde, vekalet ücretinin maktu olarak hüküm altına alınması gerektiğinden;