Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2013/20269 K.2013/19053

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atmanın önlenmesi, eski hale iade, bu mümkün olmadığı takdirde el atılan taşınmazlar bedelinin tahsili davası ile birleştirilen el atmadan arta kalan ve kullanılamaz hale gelen kısımların bedelinin tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davaların kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davalı idare vekili yönünden verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup iş anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- KARAR –

Dava, kamulaştırmasız el atmanın önlenmesi, eski hale iade, bu mümkün olmadığı takdirde el atılan taşınmazlar bedelinin tahsili, birleştirilen dava ise el atmadan arta kalan ve kullanılamaz hale gelen kısımların bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece asıl ve birleştirilen davaların kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı idare vekilince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan rapor ve yapılan inceleme hüküm kurmaya elverişli değildir. Şöyle ki;

1)Arazi niteliğindeki taşınmaza net gelirine göre değer biçilmesi ve değer biçilirken o yörede mutat olarak ekimi yapılan ürünlerin değerlendirmede esas alınması gerekir. Bilirkişi raporunda; dava konusu taşınmaza genel deyimlerle değer biçilmiştir.

Bu itibarla, İl ve İlçe Tarım Müdürlüklerinden dava konusu taşınmazın bulunduğu yörede, kuru, sulu tarım yapılırken ekilen mutat münavebe ürünleri sorularak, alınacak cevapla birlikte yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu eşliğinde keşif yapılıp, taşınmazın nereden ve ne şekilde sulandığı mahkeme gözlemi ile tesbit edilerek belirlenecek niteliğine göre ekimi yapılan mutat münavebe ürünlerine ait resmi veriler esas alınıp değer biçildikten sonra, bulunan bedele taşınmazın konumu ve niteliğine göre Kamulaştırma Kanununun 11/1-ı bendi uyarınca objektif değer arttırıcı unsur ilavesi suretiyle değer tespiti gerekirken eksik inceleme ile yetersiz rapora göre yazılı şekilde hüküm kurulması,

2)Asıl davada, kamulaştırmasız el atmanın önlenmesi, eski hale iade, bu mümkün olmadığı takdirde el atılan taşınmazlar bedelinin tahsili talep edildiği halde, mahkemece eski hale getirme bedeli hususunda inceleme yapılmadan taşınmazların el atılan kısımlarının zemin bedeline hükmedilmiştir.

Bu nedenle dava konusu taşınmazlardan yol geçirmek suretiyle fiilen el atılan kısımların eski hale getirme masraflarının hesaplanması hususunda bilirkişi kurulundan ek rapor alınması, bu mümkün olmadığı takdirde mahallinde yeniden keşif yapılarak taşınmazların eski hale getirme bedellerinin bilirkişi marifetiyle hesaplanması, taşınmazların eski hale getirme bedellerinin zemin bedelerinden fazla olması halinde taşınmazların bedeline, aksi halde ise eski hale getirme bedeline hükmedilmesi gerektiği halde, böyle bir inceleme yapmayan bilirkişi raporu hükme esas alınarak eksik inceleme ile hüküm kurulması,

Doğru olmadığı gibi,

3)2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun geçici 6. maddesinde değişiklik yapan ve 11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı Yasanın 21. maddesi ile "kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan tazminat davalarında mahkeme ve icra harçları ile her türlü vekalet ücretleri bedel tespit davalarında öngörülen şekilde maktu olarak belirlenir. ... açılan ve kesinleşmeyen davalarda da uygulanır." hükmünün getirilmiş olduğu gözetildiğinde, harç ve vekalet ücretinin maktu olarak hüküm altına alınması gerektiğinden;