Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2014/118 K.2014/16630

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasının kabulüne dair verilen yukarıda tarih ve numaraları yazılı hükmün Yargıtay’ca incelenmesi taraf vekillerince verilen dilekçeler ile istenilmiş, davalı vekili de temyiz dilekçesinde duruşma isteminde bulunmuş olmakla, duruşma için belirlenen 10.06.2014 günü temyiz eden taraf vekillerinin yüzlerine karşı duruşmaya başlanarak tarafların sözlü açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü.

- KARAR -

Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Bilirkişi incelemeleri yaptırılmıştır. Alınan raporlar geçersizdir. Şöyle ki;

1-Kamulaştırma bedelinin, Kamulaştırma Kanununun 15. maddesine uygun şekilde oluşturulacak bilirkişi kurulu eşliğinde yapılacak keşif sonucu alınacak tek bir bilirkişi kurulu raporu ile belirlenmesi gerekirken, arsa ve yapılar için ayrı, ağaçlar için ayrı, mekanik cihazlar vs için ayrı, elektrik tesisleri için ayrı bilirkişiler tarafından düzenlenen raporlara itibar edilerek hüküm kurulması,

2-Dava konusu taşınmaz arsa niteliğindedir. Kamulaştırma Kanununun kıymet takdir esaslarını belirleyen 11. maddesinin 1. fıkrasının arsalara ilişkin (g) bendi uyarınca arsaların bedelinin değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan emsal satışlara göre, üzerindeki yapılara ise aynı maddenin (h) bendi gereğince değerlendirme tarihindeki resmi birim fiyatları ve yapı maliyet hesapları gösterilip yıpranma payları düşülmek suretiyle bedel tespit edilir. Aynı maddenin 3. fıkrası uyarınca da, taşınmaz malın değerinin tespitinde, kamulaştırmayı gerektiren imar ve hizmet teşebbüsünün sebep olacağı değer artışları ile ilerisi için düşünülen kullanma şekillerine göre getireceği kar dikkate alınmaz.

Bu nedenle taraflara dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde re’sen emsal celbi yoluna gidilmesi, dava konusu taşınmazın, değerlendirme tarihi itibariyle; emsal alınacak taşınmazların ise satış tarihi itibariyle imar ya da kadastro parselleri olup olmadığı ilgili Belediye Başkanlığı ve Tapu Sicil Müdürlüğünden sorulması,

ayrıca dava konusu taşınmazın, imar planındaki konumu, emsallere olan mesafesini de gösterir krokisi ve dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazların emlak vergisine esas olan metrekare değerleri ve emsal taşınmazların satış akit tablosu getirtilerek, dava konusu taşınmazın değerlendirmeye esas alınacak emsallere göre ayrı ayrı üstün ve eksik yönleri ve oranları açıklanmak suretiyle değerinin belirlenmesi, üzerindeki yapılara; değerlendirme tarihindeki resmi birim fiyatları esas alınıp yıpranma payları düşülmek suretiyle, makine ve teçhizatlara;

söküldüğünde kullanılabilecek olanların demontaj, montaj ve nakliye masrafı, diğerlerinin ise amortisman payları düşülmek suretiyle, ağaçlara ise yaş, cins ve verim durumlarına göre maktuen; bedel tespiti için, Kamulaştırma Kanununun 15. maddesine göre yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu ile mahallinde keşif yapılarak alınacak rapor sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken, geçersiz ve aralarında fahiş farklar bulunan raporlara göre karar verilmesi,

3-Kamulaştırılan taşınmaz üzerindeki akaryakıt istasyonunun işletme gelir kaybının kamulaştırma bedeline ilave edilemeyeceğinin düşünülmemesi,

4- Tapu kaydındaki ipotek şerhlerinin hükmedilen bedele yansıtılmaması,

Doğru görülmemiştir.