Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2017/13737 K.2019/1058

Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 22. maddesine dayalı tapu iptal ve tescil, bu mümkün olmadığı takdirde geri alım hakkının kullandırılmaması nedeniyle uğranılan zararın tazmini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: hak düşürücü süre nedeniyle reddine dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacılar idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

- KARAR –

Dava, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 22. maddesine dayalı tapu iptal ve tescil, bu mümkün olmadığı takdirde geri alım hakkının kullandırılmaması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekilince temyiz edilmiştir.

Her ne kadar mahkemece uyulan bozma kararı gereğince inceleme ve işlem yapılarak hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmiş ise de; Anayasa Mahkemesi’nin 14.05.2015 tarih 2014/177E. 2015/49K. sayılı ve 11.06.2015 tarihinde yayınlanan kararı ile 6552 sayılı Yasanın 101. maddesi ile eklenen geçici 9. maddesinde yer alan 22. maddesinin 1, 2, 3. fıkra hükümleri iptal edildiği, böylece 11.09.2014 tarihinden önce açılan ve halen kesinleşmeyen davada Kamulaştırma Kanununun 22/3 maddesi ile getirilen 5 yıllık süre şartının uygulanma imkanı kalmadığı anlaşılmıştır.

Dosya içindeki bilgi ve belgelere göre; ...... Genel Müdürlüğünce dosyaya sunulan yazı cevabında, kamulaştırılan dava konusu Darısekisi Köyü 116 ada 1 parsel, 116 ada 3 parsel, 115 ada 9 parsel ve 115 ada 8 parsel sayılı taşınmazların bulunduğu güzergahta yol projesi değiştiğinden kamulaştırma harici kaldıkları ve taşınmazlar üzerinde hiçbir işlem ve tesisat yapılmaksızın 03.09.2010 Tarih ve 2010/291 sayılı karara göre kamulaştırmadan vazgeçildiği bildirilmekle.

4650 sayılı Yasa ile Değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunun “Vazgeçme, İade ve Devir” kenar başlığını taşıyan 22. maddesine göre davalı idarece kamulaştırılan taşınmazın kamu yararı amacı taşıyan başka bir idareye devri ya da tahsisi gerçekleştirilmediği sürece; aynı maddeye göre “Kamulaştırmanın kesinleşmesinden sonra, taşınmaz malların kamulaştırma amacına veya kamu yararına yönelik herhangi bir ihtiyaca tahsisi lüzumu kalmaması halinde, keyfiyet idarece mal sahibi veya mirasçılarına 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre duyurulur.

Bu duyurma üzerine mal sahibi veya mirasçıları kamulaştırma bedelini aldıkları günden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte üç ay içinde ödeyerek taşınmaz malı geri alabilir. İade işleminin kamulaştırmanın ve bedelinin kesinleşmesinden sonra bir yıl içinde gerçekleşmesi halinde kamulaştırma bedelinin faizi alınmaz. Bu madde hükümlerine göre taşınmaz malı geri almayı kabul etmeyen mal sahibi veya mirasçılarının 23. maddeye göre geri alma hakları da düşer.

Bu madde hükümleri, kamulaştırmanın kesinleşmesi tarihinden itibaren beş yıl geçmiş olması halinde uygulanmaz.” hükmü yer almakta olup, söz konusu maddede kamulaştırılan taşınmaza ihtiyacı kalmayan idarenin, kamulaştırmadan sonraki davranışları düzenlenmiştir.